Overgelopen tankcommandant verklapt Russische strategie in Oost-Oekraïne

Net toen Rusland een film over haar ging maken, liep Svetlana Drjoek vanuit Donetsk over naar Oekraïne. Een blamage.

Svetlana Drjoek poseert in rebellengebied in de Donbas.
Svetlana Drjoek poseert in rebellengebied in de Donbas. Foto Myrotvorets Center

Onder de separatisten in de Donbas was ze een symbool van het verzet tegen het ‘fascistische regime’ in Kiev. Maar nu blijkt rebellencommandant Svetlana Drjoek te zijn overgelopen naar datzelfde Kiev – mogelijk uit liefde voor een Oekraïense geheim agent.

Svetlana Drjoek werd in 1978 in de Oost-Oekraïense stad Donetsk geboren. Toen in 2014 de oorlog uitbrak en de ‘Volksrepubliek Donetsk’ zich afscheidde van Oekraïne, sloot Drjoek zich aan bij de separatisten. Drjoek (bijnaam: ‘Briesje’) werd bekend als tankcommandant , waarvan de ‘bemanning’ geheel uit vrouwelijke vrijwilligers bestond. Zo groeide ze uit tot mediaster van de Donbas.

Heldin van de separatisten

Dankzij haar leidinggevende capaciteiten schopte ze het tot een hoge rang binnen het Vostok-bataljon, een paramilitaire eenheid van de separatisten. Inmiddels was haar ster zo gestegen dat men in de naburige ‘Volksrepubliek Loehansk’ besloot een speelfilm op te nemen, gebaseerd op Drjoek en haar collega’s. De film ‘Opoltsjenotsjka’ (‘Militiemeisje’) zou op 9 mei – Overwinningsdag – in Rusland in première gaan, maar kan nu de prullenbak in. De heldin van de separatisten blijkt te zijn overgelopen – „uit persoonlijke motieven”, zo meldde de Oekraïense tv.

Afgelopen maandag zond de Oekraïense zender 1+1 een interview uit met Svetlana Drjoek. ‘Briesje’ is al geruime tijd in door de Oekraïense regering gecontroleerd gebied, vertelde ze. Bij haar desertie is ze geholpen door een agent van de Oekraïense inlichtingendienst SBOe. In een persbericht sprak de SBOe van een „langdurige operatie van de afdeling contra-inlichtingen van de SBOe”. Drjoek zelf verhaalde van een „vriend” die „nu nog dierbaarder is geworden.” Deze SBOe-officier heeft inmiddels ook haar twee kinderen uit het rebellengebied weten te krijgen. De Oekraïense tv toonde maandag de beelden van zoon en dochter, herenigd met hun moeder.

Blamage voor Rusland

De desertie van ‘Briesje’ is een blamage voor de separatisten en Rusland. Erger nog is dat Drjoek op de Oekraïense tv gedetailleerd vertelde over de Russische betrokkenheid bij de oorlog (in de Donbas). Zo zou het Vostok-bataljon in feite onder leiding staan van een Russische officier . Russische militairen die in het geheim meevechten met de separatisten, krijgen een vals paspoort. De hoeveelheid valse papieren is inmiddels zo groot dat Moskou in een mum van tijd 100.000 Russische soldaten kan mobiliseren in de Donbas – die zich voordoen als lokale strijders.

Mocht het nodig zijn, dan is Svetlana Drjoek bereid om weer de wapens op te nemen. „Als het bevel komt, dan klim ik in een tank. Een Oekraïense tank.”

Correctie (7 maart 2019): In een eerdere versie van dit artikel werd gesproken van „Oekraïens grondgebied” en „Oekraïne”, als contrast met de zelfverklaarde volksrepublieken in de Donbas. Volgens het internationaal recht zijn ook deze gebieden onderdeel van Oekraïne. De formulering hierboven is aangescherpt.