Recensie

Munt slaan uit illusies

Documentaire In de documentaire ‘Sakawa’ van Ben Asamoah, over internetfraudeurs in Ghana, delen daders en slachtoffers een wanhopig verlangen naar een beter leven.

In ‘Sakawa’ zijn weinig winnaars, bij slachtoffers noch bij daders.
In ‘Sakawa’ zijn weinig winnaars, bij slachtoffers noch bij daders.

Bij ‘goede’ mannen kun je na een week al geld vragen, bij lastige gevallen is twee weken chatten en bellen aan te raden. Een van de hoofdpersonen in de documentaire Sakawa legt het uit aan de jonge, alleenstaande moeder Ama, die bij hem in de leer is. De Belgisch-Ghanese Ben Asamoah volgt in zijn eerste lange documentaire Ghanese internetoplichters die via chatsites westerse mannen geld aftroggelen; zo doen ze zich bijvoorbeeld voor als vrouwen die van plan zijn naar hun online gevonden liefde af te reizen. Ama wil vooral wat bijverdienen voor een opleiding tot kapster en voor het onderhoud van haar zoontje.

Expliciete duiding bij het fenomeen van sakawa geeft Asamoah niet. Dat is meestal ook niet nodig, mede door zijn keuze om vooral te focussen op minder succesvolle oplichters. In enkele ontluisterende momenten toont hij hoe er bij dit fenomeen weinig winnaars zijn. Zo vertelt een van de oplichters dat hij met het verdiende geld naar Italië wil reizen om daar boer te worden. Deze ‘crimineel’ lijkt even naïef als de mannen die hij oplicht. Het gebrek aan duiding mis je wel enigszins bij de scènes waarin ju-ju-rituelen worden uitgevoerd. Sakawa gaat in Ghana gepaard met een hevig geloof in magie, maar hoe dat exact zit blijft voor westerse kijkers iets te vaag. Asamoah onderstreept vooral een gedeeld verlangen naar een beter leven bij zowel daders als slachtoffers.

Lees ook een interview met regisseur Ben Asamoah over ‘Sakawa’
    • Sabeth Snijders