‘Uitgezette asielzoeker kreeg levenslang in Bahrein’

Migratiebeleid Nederland vond dat het voor politieke vluchteling Al-Showaikh wel veilig was om naar Bahrein terug te gaan. Hij kreeg levenslang.

Het Bahrein World Trade Center in Manama. Kritiek op Bahrein leidt voor zijn burgers vaak tot strenge straffen.
Het Bahrein World Trade Center in Manama. Kritiek op Bahrein leidt voor zijn burgers vaak tot strenge straffen. Foto Hamad I Mohammed Reuters

Een door Nederland uitgezette asielzoeker is bij aankomst in Bahrein gearresteerd en afgelopen donderdag „zonder eerlijk proces” veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf. Dat melden woordvoerders van Amnesty International en VluchtelingenWerk maandag aan NRC, op basis van gesprekken met zijn familie en advocaat. Ook is zijn nationaliteit ingetrokken en werd hem een boete van ruim 1.000 euro opgelegd, aldus het Bahreinse nieuwsmedium Marat Al-Bahrayn.

De 27-jarige Ali Mohammed al-Showaikh vluchtte in 2017 naar Nederland uit vrees voor represailles vanwege de politieke activiteiten van zijn broer. Hij kreeg geen asiel en eind 2018 moest hij terug naar zijn geboorteland. Daar werd hij volgens Amnesty bij aankomst gearresteerd en gemarteld. Ook kreeg Al-Showaikh geen vertrouwelijke toegang tot een advocaat en zou hij onder druk een bekentenis hebben getekend. Dit leidde volgens Marat Al-Bahrayn afgelopen donderdag tot een veroordeling voor het helpen van „vluchtelingen die beschuldigd worden van het behoren tot een terroristische groep”.

Lees ook het eerdere verhaal over dit onderwerp: ‘Door Nederland uitgezette asielzoeker vastgezet in Bahrein’

‘Mensenrechtenschending’

Door Al-Showaikh terug te sturen naar het Golfstaatje terwijl „bekend is hoe Bahrein omgaat met familieleden van politieke activisten” , heeft Nederland zich volgens Amnesty en VluchtelingenWerk schuldig gemaakt aan „een ernstige mensenrechtenschending”. Het uitzetten van asielzoekers naar een land waar vervolging of gevaar dreigt, is in strijd met het Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Volgens Marc Owen Jones van de Hamid Bin Khalifa University in Qatar had Nederland kunnen weten hoe gevaarlijk de situatie in Bahrein is voor politieke dissidenten en hun familieleden. De nieuwe antiterrorismewet van het Golfstaatje is „ongelooflijk vaag”, zegt de universitair docent Midden-Oosten Studies, en „zo breed dat in theorie alle activiteiten die de staat politiek ongemakkelijk acht eronder kunnen vallen”.

Willekeurige celstraffen

Sinds de protesten van 2011 is het aantal willekeurige celstraffen tegen kritische burgers dan ook „behoorlijk toegenomen”, zegt Jones. En asielzoekers die in Europese media verschijnen omdat zij niet terug willen naar Bahrein worden volgens Jones al snel gezien als critici van het regime. Zo’n asielzoeker wordt dan gezien „als iemand die het land heeft beschaamd”. Dit leidt tot een grotere kans op hogere straffen, marteling en vergeldingsacties.

Volgens Amnesty komt het vaker voor dat Nederland verkeerde inschattingen maakt bij uitzettingen van uitgeprocedeerde asielzoekers. Zo zijn er volgens de mensenrechtenorganisatie „sterke aanwijzingen” dat verschillende Soedanezen die door Nederland zijn uitgezet na terugkeer vastgezet en gemarteld zijn.

Gevraagd om een reactie op de levenslange gevangenisstraf van Al-Showaikh zegt de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) „nooit in te gaan op individuele casuïstiek”.