Macron: nog nooit was Europa zo in gevaar

Verkiezingen EU Europa is de mondiale realiteit uit het oog verloren en moet dringend haar buitengrens beschermen. In een artikel in 28 Europese kranten schrijft de Franse president Macron dinsdag ook tegen „de uitbaters van de woede”.

Ludovic Marin/EPA

De Franse president Emmanuel Macron wil het Verdrag van Schengen „grondig herzien”. In een opinieartikel, ‘Voor een Europese renaissance’, dat dinsdag in kranten in de 28 Europese lidstaten verschijnt, schrijft hij dat de Europese Unie „de mondiale realiteit uit het oog verloren” is. Om het continent te beschermen, kan volgens hem vrij verkeer van personen alleen plaatsvinden met strikte externe grenscontroles en een Europees asielbeleid dat in iedere lidstaat hetzelfde is. „Geen enkele gemeenschap kan een gevoel van saamhorigheid scheppen, als ze haar eigen grenzen niet bewaakt”, schrijft hij.

Het artikel verschijnt in de week waarin Macron in Frankrijk zijn campagne voor de Europese verkiezingen van eind mei aftrapt. De Franse president wil daarbij een soortgelijke big bang veroorzaken als in 2017 in Frankrijk, toen de gevestigde partijen door zijn toedoen op achterstand werden gezet. Door „progressieven” tegenover „nationalisten” te plaatsen, hoopt hij de verschillende machtsblokken in het Europees Parlement te splijten en duidelijker te maken wie met de EU vooruit wil en wie niet.

Veel van de voorstellen in het artikel kwamen in grote lijnen ook al voor in de toespraak aan de Sorbonne-universiteit waarin hij in september 2017 zijn EU-plannen uiteenzette. Hij wil intensievere Europese defensie, samenwerking op gebied van sociale zekerheid en een concurrentie- en handelsbeleid die beter opgewassen zijn tegen China en de Verenigde Staten. Hij meldt expliciet dat hij het Verenigd Koninkrijk bij het Europese veiligheidsbeleid betrokken wil houden.

Toekomst van het continent

De aanstaande verkiezingen zijn volgens hem cruciaal voor de toekomst van het continent. „Nooit eerder sinds de Tweede Wereldoorlog is Europa zo noodzakelijk geweest. En toch was Europa nog nooit zo in gevaar.” De Brexit staat met al zijn manipulaties „symbool voor de Europese valstrik”, schrijft hij. „Uitbaters van de woede beloven, ondersteund door nepinformatie, van alles en nog wat.”

Om de invloed van externe partijen op Europese landen te verminderen, stelt hij een ‘Europees agentschap ter bescherming van de democratieën’ voor. Dat moet in lidstaten cyberaanvallen en manipulaties voorkomen. Ook wil hij een verbod op financiering van Europese politieke partijen door buitenlandse mogendheden. Europa moet „soeverein” zijn, vindt Macron, „vrijheid” garanderen en burgers „beschermen”.

„Wij mogen nationalisten zonder oplossingen geen misbruik laten maken van de woede van de volken. Wij mogen geen slaapwandelaars zijn in een ingedut Europa”, schrijft hij, met een duidelijke verwijzing naar het in zijn entourage aandachtig gelezen boek Slaapwandelaars (2012) van Chris Clark over het begin van de Eerste Wereldoorlog.

De partij van Macron, het sociaal-liberale La République en Marche (LREM), gaat in de peilingen in Frankrijk nek aan nek met de nationaal-populistische Rassemblement National van Marine Le Pen. Beide staan op ongeveer 22 procent. Nadat onder andere de beoogde kandidaat Dany Cohn-Bendit afhaakte, heeft LREM nog altijd geen lijsttrekker voor de verkiezingen.