ASN breekt met vijf farmabedrijven

Beleggen ASN stak meer dan 400 miljoen in farmabedrijven. Omdat invloed uitoefenen niet goed lukt, verlaagt de bank zijn investeringen.

Laboratoriummateriaal op de Novartis-campus in Shanghai.
Laboratoriummateriaal op de Novartis-campus in Shanghai. Qilai Shen/Bloomberg

ASN Bank stopt met beleggen in vijf internationale farmabedrijven. Het gaat om Novartis, MSD, BTG, Bristol Myers-Squibb en Indivior. ASN had voor meer dan 400 miljoen aan aandelen in farmabedrijven. Na deze schifting blijven vijf farmabedrijven over en is de farmaportefeuille geslonken naar 127 miljoen.

ASN had de bedrijven door het bureau Sustainalytics laten onderzoeken op het gebied van ethisch handelen, het veilig ontwikkelen van medicijnen, eerlijke marketing en gezonde interne beloningsstructuren. De bank adverteert al jaren over maatschappelijk verantwoorde beleggingen in „bedrijven die mens, dier en natuur respecteren”.

De bank beargumenteert dat farmabedrijven belangrijk zijn voor de ontwikkeling van nieuwe medicijnen. Het zegt te proberen farmabedrijven bij te sturen met kritische vragen op aandeelhoudersvergaderingen.

Uit het rapport blijkt dat ASN in juni vorig jaar toch alle aandelen in Novartis, voor 37 miljoen, heeft verkocht. Aanleiding waren de vele omkoopschandalen rond het Zwitserse bedrijf, met een vestiging in Nederland. Doorslag gaf een schandaal in Griekenland eerder dat jaar, waarin de farmaceut ervan werd beschuldigd jarenlang onder meer politici en hoge ambtenaren om te kopen. Het bedrijf kwam ook in China, Rusland, de VS en Zuid-Korea onder vuur te liggen, en afgelopen januari in Nederland nadat het de prijs voor een kankermedicijn bijna verzesvoudigde.

Geschrapt vanwege schandalen

De Amerikaanse farmaceut Merck & Co, in Europa bekend als MSD (Merck, Sharp & Dome), werd ook geschrapt vanwege schandalen. Zo betaalde het bedrijf miljarden aan schikkingen rond de pijnstiller Vioxx, dat het risico op hartinfarcten of beroertes verhoogde.

Vijf farmabedrijven blijven over: AstraZeneca, Novo Nordisk, GlaxoSmithKline (GSK), Astellas en Orion. Daarnaast gaat de bank beleggen in een ander, vanwege goed beleid en weinig misstanden goedgekeurd farmabedrijf: Merck KGaA.

ASN vindt dat de Engelse farmaceut GSK de test doorstaat, ondanks dat het bedrijf in 2014 nog een half miljard dollar boete opgelegd kreeg in China vanwege het op grote schaal omkopen van ziekenhuisdirecties en artsen. Het onderzoeksrapport prijst onder meer de transparantie over onderzoeksdata van GSK en een intern klokkenluidersprogramma voor misstanden.

Beleggingen in internationale farmabedrijven zijn zeer gangbaar, niet alleen bij banken maar ook door Nederlandse pensioenfondsen en zorgverzekeraars. Zorgverzekeraar VGZ besloot vorig jaar niet meer te beleggen in de Amerikaanse bedrijven Gilead en Biogen, vanwege de dure medicijnprijzen.

    • Liza van Lonkhuyzen