Recensie

Recensie Muziek

Afstandelijke Solange toont haar roots

Pop Solange laat zich op haar nieuwe album met bijbehorende film, ‘When I Get Home’, niet op wanklanken betrappen. De vraag blijft: mooi, maar wat zegt het?

Solange Knowles kiest op haar vierde album ‘When I Get Home’ voor ingehouden spektakel.
Solange Knowles kiest op haar vierde album ‘When I Get Home’ voor ingehouden spektakel. Foto Max Hirschberger

Half februari verschenen er al hints op haar persoonlijke pagina op BlackPlanet.com. Toch kwam het album dat Solange Knowles (32) dit weekend uitbracht als een verrassing. Het was uitzien naar de opvolger van haar goed ontvangen album A Seat at the Table (2016). Het solopad dat de jongere zus van Beyoncé kiest, is van een coole eigenzinnigheid en veel meer indie dan dat van haar zus de popkoningin: minder op verkoopcijfers, impressionistischer.

Net als op het podium, met haar tot in detail uitgewerkte, dikwijls verstilde choreografie in shows die zich langzaam ontvouwen, kiest Solange op haar vierde album voor ingehouden spektakel. When I Get Home bevat een indrukwekkende lijst samenwerkingen, van Pharrell Williams tot Sampha en Tyler, the Creator. Maar niemand anders dan Solange zelf komt op de voorgrond. Dat ze zelf alle teksten en melodieën schreef, is een nadrukkelijke vermelding.

Solange, die op haar zeventiende trouwde, vervolgens moeder werd en, inmiddels gescheiden, debuteerde in 2003, is op When I Get Home bij haar artistieke, beeldende en wat dromerige stijl gebleven. Ze heeft alleen meer persoonlijks te delen: haar roots. Ze komt uit Houston, Texas, en is een trotse zuiderling.

Haar nieuwe muziek omvat subtiele, zijdezachte r&b, ambient synthklanken en een tikkie langs jazzimprovisaties scherende soul. Het aanbod van 19 nummers doet in eerste instantie rijk en overdadig aan. When I Get Home ontvouwt zich echter meer als een volgeplakt moodboard vol interludes, korte fragmentarische muziekstukjes met wegdrijvende melodieën of mantra-achtige tekstherhalingen. Het aantal wezenlijk ‘echte’ liedjes komt zo eigenlijk op negen.

Het duurt daardoor even voor dit raamwerk, waarin Solange zorgvuldig ideetjes en herinneringen weeft, binnendringt. In de eerste plaats dwingt ze met haar gestileerde kunstzinnige soul vol vloeiende klanken en ingehouden ritmiek zeker weer respect af. Nergens laat Solange zich op stilistische wanklanken betrappen. Wat zij maakt is slim en doordacht, ze mijdt op tijd op de loer liggende zoetigheid, en is weloverwogen in haar (zwart-positieve) boodschap .

De muziekkunst is tevens haar zwakte. Solange brengt haar roots dichtbij, maar blijft zelf op afstand. In de gaandeweg kabbelende, wat weeë sfeer is het wachten op verhitte emotionele expressie. Ze is soms weinig invoelbaar – overigens net als op haar vorige album. Het is alsof we haar mogen observeren in een glazen vitrine met een spotje erop.

Huiselijke taferelen op film

De half uur durende film die haar plaat When I Get Home begeleidt heeft ook dit duale, super gestileerde karakter: huiselijke taferelen gaan over in surrealistische dansbeelden met onberispelijke, sensuele choreografieën. Ze laat zwarte cowboys op paarden door de straten draven, een interessant tegengeluid voor het idee dat country enkel blank zou zijn, en onderstreept zelfrespect en zelfexpressie. Mooi, maar wat zegt het?

Dat neemt niet weg dat When I Get Home ook een aantal aantrekkelijke songs bevat. Zoals het catchy ‘Stay Flo’. En ‘Sound of Rain’ met zijn elastieken zwiepbeat. Titels als ‘Almeda’ en ‘S McGregor’ verwijzen naar wijken en straten in Houston en de ‘Beltway’ (de rondweg). Meer referenties aan haar jeugd in de wijk Third Ward zijn verpakt in kleine zinnetjes. Hoe ze droomde als jong meisje (‘Dreams’), hoe ze ‘down was met haar clique’ – haar groepje vrienden (‘Down with The Clique’).

‘Almeda’ valt met een bijdrage van rapper Playboi Carti op als excellente hiphoptrack vol versneden beats. De track, mede geproduceerd door Pharrell Williams, refereert het meest aan Solange’ zwarte bewustzijn („Brown liquor/ Brown sugar, brown face/Brown liquor/ Brown sugar, brown braids, Black skin, Black Benz, black plays, Black molasses, blackberry the masses”). Expliciet noemt ze er ook het gebruik van ‘Florida water’ bij – een spiritueel, veel bij voodoo gebruikt parfum tegen negatieve energieën.