Ganstrekken in Grevenbicht: geen dode gans meer maar een nepdier

Ganstrekken in Grevenbricht met een dode gans in 2017.
Ganstrekken in Grevenbricht met een dode gans in 2017. Foto Annemiek Mommers/HH

Voor het eerst proberen de ruiters die meedoen aan het ganstrekken in Grevenbicht (Zuid-Limburg) komende carnavalsdinsdag niet de kop van een dode gans eraf te trekken, maar die van een nepdier. Daarmee moet een einde komen aan de controverse die de traditie de laatste jaren omgaf.

Het ganstrekken leidde de afgelopen jaren landelijk tot verontwaardiging. Voor de gemeente aanleiding in gesprek te gaan met de organisatie. Burgemeester Sjraar Cox (PvdA): „Het trekken aan dode dieren was niet meer van deze tijd. De belangstelling van publiek en sponsoren liep ook terug. Ik ben er in twaalf jaar burgemeesterschap hier ook nooit gaan kijken. Dat ga ik dinsdag wel doen.”

In opdracht van de gemeente Sittard-Geleen, waar het dorp onder valt, vervaardigde GBO Innovation Makers een na elke wedstrijd weer in elkaar te zetten, flexibele en nauwelijks van echt te onderscheiden gans. De onderneming is gevestigd op Chemelot, een groot bedrijventerrein in Sittard-Geleen waar nieuwe materialen tot de specialiteiten behoren. De gemeente steunt de ontwikkelingen daar en kan in ruil daarvoor onder meer af en toe een beroep doen op bij de ondernemingen aanwezige kennis en kunde.

Het in Geleen woonachtige Tweede Kamerlid Frank Wassenberg (Partij voor de Dieren) begon meer dan tien jaar geleden, toen nog als lid van de Provinciale Staten, te ageren tegen het ganstrekken in Grevenbricht. „Als Limburger wist ik hoe aan tradities wordt gehecht, maar ik schrok alsnog van de felheid van de reacties van voorstanders.”

Zelfs tot op de Dam in Amsterdam demonstreerden dierenrechtenorganisaties tegen het gebruik. Onder meer met menstrekken, waarbij een als gans verklede actievoerder op een fiets de kop van een menselijk ogende pop probeerde af te trekken.

De traditie van het ganstrekken in talrijke varianten (bijvoorbeeld met boten in plaats van paarden en ruiters) gaat terug tot in de Middeleeuwen. Soms gebruikten de trekkers ook andere dieren. Nadat de politie in 1886 in Amsterdam een einde maakte aan palingtrekken op een van de grachten, brak het Palingoproer uit. Daarbij vielen 26 doden.