Wat is er te doen in Pristina?

[When in] Vergeet de toeristische attracties, de beste tips voor een stedentrip komen van kenners . Wat is er te doen in Pristina? Ebele Wybenga weet het.

Foto’s Rex Wholster, Istock, Getty Images, Reuters

Jonge bevolking

Aan de Bill Clinton Boulevard in Pristina staat een grijnzend bronzen standbeeld van de voormalige Amerikaanse president. Sinds Clinton’s regering in 1999 met NAVO-bombardementen een einde maakte aan etnisch geweld in Kosovo is de bevolking gek op alles wat Amerikaans is. Kosovaarse stellen trouwen in replica’s van het Witte Huis. Er is zelfs een snelweg vernoemd naar de overleden zoon van voormalig vice-president Joe Biden . Het kleine Balkanlandje , ingeklemd tussen Macedonië, Montenegro, Albanië en Servië, riep zichzelf in 2008 uit als onafhankelijke staat en wordt nog niet door alle landen erkend. NAVO-troepen zorgen er nog altijd voor de veiligheid. De jonge bevolking (grotendeels onder de 30) is bezig om een nieuw land vorm te geven. Dit maakt Kosovo tot een van de spannendste plekken van Europa.

Fenomenale mezze

Soma Book Station , cocktailbar, restaurant en boekwinkel in één, is een prettige plek om je te oriënteren bij aankomst in Pristina. Wie wil eten tussen kosmopolitisch jong Kosovo, gaat naar restaurant Renaissance , gevestigd in een sfeervol ingerichte schuur in een goed verstopt straatje. Je eet er een vast menu met fenomenale mezze en bent klaar voor twintig 20 euro per persoon inclusief wijn. Voor traditioneel lokaal eten is restaurant Tiffany een aanrader, bestel hier elbasan tava (stoofgerecht met yoghurt), sarma (gehakt en rijst in wijnbladeren) en een fles cabernet sauvignon van de Kosovaarse wijnmaker Stone Castle. Het meest geliefde streetfood in Kosovo is burek , bladerdeeghapjes met kaas of vlees. Wil je dansen, kijk dan wat er op het programma staat bij Club M , een voormalig woonhuis dat nu een club is. Zone is een discotheek in het centrum die doet denken aan hiphop-videoclips uit de jaren negentig. Als je geluk hebt, treedt Ghetto Geasy op, de Rick Ross van Kosovo.

Ongerept skigebied

Ooit gedacht aan Kosovo als wintersportbestemming? In het skigebiedje Brezovica, hoogste punt 2.522 meter, kost een skipas 18 euro per dag. De oude liften rammelen en er is slechts een eenzame pizzeria, maar de afdalingen zijn aantrekkelijk en de sneeuwzekerheid is groot. Stukken spectaculairder is om off-piste te skiën met een gids. Veel ongerepter krijg je het niet in Europa. Weet wel dat er in Kosovo geen reddingshelikopters voorhanden zijn.

Betonnen kolossen

Met afstand het opvallendste gebouw van Pristina is de Nationale Bibliotheek van Kosovo, gebouwd in 1982, toen het land nog deel uitmaakte van Joegoslavië. De architect, Andrija Mutnjakovic, ontwierp een modernistisch paleis met bijna honderd koepels en een honingraadvormig stalen grid dat de betonnen buitenmuren bekleedt. Het effect is zo buitenaards dat de bibliotheek – onverdiend – opduikt in lijstjes met de lelijkste gebouwen ter wereld. Betonnen kolossen uit de tweede helft van de twintigste eeuw zijn alweer een tijdje in de mode bij architectuurliefhebbers. Bewonder het atrium en kijk omhoog: elke koepel heeft een kring van lampen, wat zorgt voor een ruimteschip-achtige sfeer. Zo magnifiek als de bibliotheek is, zo treurig oogt het ooit prestigieuze Grand Hotel. Als je even naar binnen loopt, beleef je een tijdreis naar het Joegoslavië van 1978. Nieuwe gebouwen in Pristina bestaan vooral uit non-descripte appartementencomplexen en benzinepompen. Het hele land staat vol glanzende giga-tankstations, die bekend staan als witwaslocaties.