24/7 je arts appen: handiger dan bellen

BeterDichtbij-app Een vraag aan je arts stellen via de app levert voordelen op. Het BovenIJ is het eerste Amsterdamse ziekenhuis dat met het systeem werkt.

Kinderartsen Lotte Hendrikx en Ellen Blankman in het BovenIJ ziekenhuis in Noord.
Kinderartsen Lotte Hendrikx en Ellen Blankman in het BovenIJ ziekenhuis in Noord. Foto Evy van der Sanden

Stel: je vraagt je ineens af of je toch niet even naar de dokter moet met dat wondje dat steeds roder wordt. Dan kun je je arts vanaf nu gewoon appen, 24/7. Althans: als je wordt behandeld in het BovenIJ-ziekenhuis, het eerste Amsterdamse ziekenhuis dat de BeterDichtbij-app gebruikt.

Het idee is simpel: na een eerste bezoek aan een arts installeren patiënten de app op hun telefoon. Ze kunnen vanaf dan niet-spoedeisende vragen stellen over hun behandeling, afspraken of herhaalrecepten. De arts ontvangt die berichten via een webplatform en antwoordt binnen drie werkdagen. Alle gegevens belanden na de behandeling in het patiëntendossier.

De app, een initiatief van de Vereniging van Samenwerkende Algemene Ziekenhuizen, wordt landelijk gebruikt door vijftien ziekenhuizen . In het BovenIJ-ziekenhuis startte in 2017 al een pilot, maar de app is sinds kort in het hele ziekenhuis beschikbaar. Dus ook op afdelingen als oncologie. Ook nieuw: de afdeling dermatologie wil starten met beeldbellen op afspraak zodat patiënten hun huidproblemen beter kunnen tonen.

De app ziet eruit als WhatsApp, volgens het BovenIJ ziekenhuis een groot voordeel. Foto Evy van der Sanden

Het grote voordeel volgens het ziekenhuis: de app ziet eruit als WhatsApp. En dat moet het gebruikersgemak vergroten. Toch staan niet alle ziekenhuizen in de rij. Zo heeft het OLVG het patiëntenportaal ‘Mijn OLVG’ waarbinnen patiënten kunnen communiceren met hun arts. In het Amsterdam UMC communiceren patiënten via ‘MijnDossier’. Dat volstaat volgens de ziekenhuizen.

De 51-jarige Sandy Asselman is wel fan. In een half jaar tijd stuurde ze tien berichten naar haar chirurg. Ze laat de app zien: een programma dat inderdaad veel weg heeft van WhatsApp, en dat is veel handiger dan bellen, vindt ze. „Je hoeft niet te wachten of doorverbonden te worden. Je kunt rustig opschrijven wat je wilt weten en dan ben je klaar. En als je een wondje hebt, kun je een foto sturen zodat je niet naar het ziekenhuis hoeft om dat te laten zien.”

Sneller antwoord

Ook voor ouders met kinderen die onder behandeling zijn is de app handig, zegt Saskia Frederiks (38). Haar 11-jarige zoon loopt bij een psycholoog. Frederiks stuurde sinds november 2018 zestien berichten. „Appen is handig als je iemand niet te pakken krijgt . Met appen krijg ik sneller antwoord .” Wel een nadeel: Frederiks wilde ook appen met haar oorarts, maar dat lukte tot dusver niet omdat polimedewerkers niet goed wisten hoe de app werkt, ze gebruiken hem pas kort.

Natuurlijk kan een arts niet altijd op basis van een app of foto’s beoordelen wat er moet gebeuren, zegt dermatoloog Gamze Piskin (48). Maar een appje kan wel degelijk een fysieke afspraak vervangen. „Stel dat er voorlopig geen plek is voor een controle-afspraak en een patiënt wil gecontroleerd worden omdat er geen vooruitgang is met een huidziekte. Dan kan diegene foto’s sturen en die kan ik vergelijken met foto’s die ik maakte voor de behandeling startte.” Bovendien, zegt chirurg Nausicaä Bode, zijn mensen soms geneigd hun klachten te bagatelliseren. „Als je een foto ziet, kun je veel beter beslissen of iemand naar het ziekenhuis moet komen.”

De app bespaart dermatoloog Piskin vooral veel tijd. Soms wel een uur per dag, waardoor ze vijf extra patiënten kan zien of administratief werk kan doen. „Als ik mensen moet bellen, kan ik vooraf niet inschatten hoe lang een gesprek duurt. Mensen vergeten dingen te vragen en bellen nog een keer. Schriftelijk kan een patiënt langer nadenken over vragen en kan ik beter nadenken over antwoorden.”

Een patiënt kan zo langer nadenken over vragen en ik over antwoorden

Gamze Piskin dermatoloog

Toch is er volgens Piskin ook een nadeel. „De verwachting van sommige patiënten is te hoog. Ze denken soms: de dokter heeft nog steeds niet geantwoord en vragen dan waarom ze geen antwoord hebben gehad. Dat kan druk op zorgverleners leggen. Het gevoel van: ik moet constant beschikbaar zijn.” Waar ze ook alert op moeten zijn, zegt Bode: appen kost tijd. „Als je van al je patiënten appjes krijgt, moet je dat gaan inplannen.”

De tijdsbesparing geldt ook niet voor elke arts. Op de kinderafdeling beantwoorden polimedewerkers vragen over herhaalrecepten en afspraken, dat scheelt belverkeer. Maar de artsen krijgen de inhoudelijke vragen en het beantwoorden ervan kost ook tijd zeggen kinderartsen Lotte Hendrikx (38) en Ellen Blankman (51). En een app-gesprek vervangt op de kinderafdeling nooit een fysieke afspraak. Blankman: „Wij zien de kinderen om te kunnen inschatten wat de situatie is. Voor het geven van uitslagen of aanpassingen in medicatie is de app wel geschikt, maar voor het stellen van een diagnose is het zien van het kind essentieel.”

Voor patiënten kan de app wel veel betekenen, denkt Hendrikx. „Een appje sturen op zondagavond is voor ouders makkelijker dan bellen terwijl je met je kind onderweg bent naar school.” Bovendien past de app binnen de modernisering in de geneeskunde, zegt ze. „We hebben smartwatches, tools om dingen van je lichaam te meten zoals stappentellers. Dat wordt alleen maar meer. Ik denk dat dit een opstapje is naar de toekomstgeneeskunde waarbij patiënten veel meer gegevens thuis verzamelen.”