Recensie

Recensie Theater

Astronaut op een verkruimelende aarde

Theatermaker Marjolijn van Heemstra worstelt met uitstervende dieren en een overschot aan plastic. We zouden eens als een astronaut naar onze planeet moeten kijken, bepleit ze in Stadsastronaut.

Marjolijn van Heemstra in haar voorstelling Stadsastronaut.
Marjolijn van Heemstra in haar voorstelling Stadsastronaut. Foto Sanne Peper

Als een astronaut de aarde vanaf grote afstand heeft gezien, ontwikkelt hij vaak een oeverloze liefde voor onze planeet. Die kwetsbare, blauwe bal móet beschermd worden. Het uitzicht vanuit een ruimteschip geeft blijkbaar een nieuw perspectief op het leven. Theatermaker Marjolijn van Heemstra heeft besloten dat zij ‘stadsastronaut’ wil worden. Hoewel zij de wereld waarschijnlijk nooit vanuit de ruimte zal zien, wil ze die perspectiefverandering ervaren. Maar hoe? In Stadsastronaut maakt ze het publiek deelgenoot van haar verwoede zoektocht.

Het verlangen naar een nieuw perspectief komt bij Van Heemstra naar boven, als ze op een bloedhete zomeravond video’s zit te kijken van alles wat verkeerd gaat op onze planeet: dieren sterven uit, er zijn extreme temperaturen, een plasticoverschot en verdwijnende regenwouden. Ja, ze scheidt haar afval, maar dat is niet genoeg meer. Moet ze de barricades op? Of kan het ook anders?

Tasten in het duister

In regie van Erik Whien zijn ervaringen en onderzoek knap verweven tot een voorstelling van een uur. Van Heemstra is grotendeels de onzichtbare verteller. Haar stem klinkt en beelden flitsen voorbij op een groot scherm: foto’s van het universum, maar ook huiselijke kiekjes. Onderbuurman Bob staat planten te sproeien en Van Heemstra vertelt over een nachtelijk onderonsje met de speelgoedtijger van één van haar kinderen, maar ook over aardlagen en sterrenstelsels. Die combinatie tussen theorie en het persoonlijke werkt erg goed.

Uiteindelijk blijft Van Heemstra in het duister tasten en heeft ze geen pasklare antwoorden. Vriendelijkheid is een essentiële eigenschap voor een astronaut, ontdekt ze. Maar is dat dan de oplossing voor de omgang met een verkruimelende planeet? Je merkt aan alles dat het haar ernst is. Toch heeft Stadsastronaut een prettig soort lichtheid, alsof we in die bloedhete zomerduisternis toch een sprankje hoop kunnen ontwaren.