Recensie

Vederlichte wanhoop in Tsjechovs ‘Drie Zusters’ door Zuidpool

Theater Het Vlaamse gezelschap Zuidpool legt een verrassend accent in Tsjechovs ‘Drie Zusters’. In de regie van Jorgen Cassier krijgen toekomstverwachtingen alle aandacht.

Evgenia Brendes als Irina in ‘Drie Zusters’ door Zuidpool.
Evgenia Brendes als Irina in ‘Drie Zusters’ door Zuidpool. Foto Kurt van der Elst

Gaat Tsjechovs Drie Zusters alleen over gefnuikte verlangens naar dat eeuwige Moskou? In de versie van het Vlaamse gezelschap Zuidpool ligt op verrassende wijze een ander accent. Moskou is niet alleen katalysator van de onbestemde melancholie waaraan Olga, Masja en Irina lijden, de hoofdstad staat ook symbool voor een betere tijd. In de regie van Jorgen Cassier krijgen de toekomstverwachtingen en de hoop op een nieuwe wereld alle aandacht. Cruciaal is de rol van luitenant Versjinin (Koen van Kaam): telkens als de middelste zuster Masja languissant verhaalt over haar hoofdstadverlangen repliceert hij dat wij nu lijden „voor de mensheid over twee of driehonderd jaar”.

Masja (Greet Verstraete) heeft geen weerwoord op dit fatale optimisme. Driehonderd jaar? Maar ze leeft nú! Met actrices Sofie Decleir als oudste zus Olga en Evgenia Brendes als de jongste geeft Zuidpool een aanvankelijk wat langdurige, maar gaandeweg spannende uitvoering van het stuk uit 1900-1901. Er is geen welbewuste actualisering, evenmin ironisering maar gelukkig is alles integer en zuiver van toon. In een weids decor met slechts twee canapés, een eettafel en enkele kamerschermen speelt de handeling zich af met vederlichte wanhoop. In het laatste bedrijf worden de tapijten opgerold en neemt de abstractie toe: we zien slechts een kinderwagen als teken van een nieuwe generatie, plus een achterdoek dat beweegt op de lentewind. Prachtig hoe de Olga van Decleir scène na scène haar verdriet om ooit met een van de officieren mee te gaan naar Moskou verbijt. Verstraete is een opstandige, soms verrukkelijk extatische Masja die zich zo graag hult in het zwart. Maar het zijn niet de individuele rollen alleen die deze voorstelling dragen, het is vooral het belangwekkende ensemblespel, in het theater van nu steeds zeldzamer, waardoor deze Drie Zusters van betekenis is.

    • Kester Freriks