‘Bij coke horen harde problemen’

Verklaringen uit de onderwereld Kroongetuige Nabil B. is in tegenstelling tot zijn vermoorde broer geen onschuldige, blijkt uit zijn verklaringen.

Bloemen bij het bedrijf van Reduan B., de doodgeschoten broer van de Utrechtse kroongetuige Nabil B.
Bloemen bij het bedrijf van Reduan B., de doodgeschoten broer van de Utrechtse kroongetuige Nabil B. Remko de Waal

Kroongetuige Nabil B. heeft na acht weken praten zo’n 15 verhoorsessies achter de rug als het gesprek komt op zijn eigen rol in de drugshandel. „Bij softdrugs heb je softe problemen”, vertelt Nabil ogenschijnlijk losjes. „En bij harddrugs heb je harde problemen.”

Cocaïnehandel is in de jaren voor zijn aanhouding de belangrijkste inkomstenbron voor de dan 29-jarige Nabil B., een geboren Utrechter, zo blijkt uit zijn verklaringen die door NRC zijn ingezien.

De uitgebreide verhalen van Nabil B. geven een bijzondere inkijk in het onderwereldgeweld. Hij vertelt bijvoorbeeld hoe hij een appartement regelt dat moet dienen als schuilplaats voor de schutters na een liquidatie. Als vergoeding krijgt de bewoner – een gezin met een jong kind – van Nabil een vakantie naar Turkije van 1.600 euro. Een kopie van de sleutel geeft hij aan een onbekende man die deze vermoedelijk weer doorgeeft aan de schutters.

Het verhaal over de kroongetuige Nabil B. is met name ingekleurd door de moord op zijn onschuldige broer Reduan, die een week na de bekendmaking van de deal in Amsterdam-Noord is doodgeschoten. Nabil B. is in tegenstelling tot zijn broer geen onschuldige passant.

Nabil heeft nadrukkelijk gekozen voor een leven in de onderwereld, zo blijkt uit zijn verklaringen. Hij is via hooggeplaatste contacten uit de cocaïnemaffia in Utrecht bij liquidaties betrokken geraakt. Wiethokken, hasjhandel en de handel in harddrugs. Nabil heeft het allemaal gedaan, vertelt hij. Vooral de handel in cocaïne is winstgevend maar daar staan ook grotere risico’s tegenover.

Ook in de drugshandel gaat de kost voor de baat uit. Je moet investeren in contacten en kosten maken om een transport te kunnen organiseren. Een mislukt transport is een bedrijfsrisico. „In plaats van tien stappen vooruit, ga je soms wel vijftien stappen achteruit. Daar heb ik soms best wel pech mee gehad.” Hij zegt: „Ik heb financieel klappen gehad. En veel lessen geleerd.”

Leeggeroofde wiethokken

Hoe groot de klappen zijn die hij kreeg, doet hij ook uit de doeken. Nabil vertelt dat hij op enig moment een schuld had opgebouwd van „80.000 euro” omdat iemand zijn „wiethokken” had leeggehaald. En dat zijn dus „softe problemen”. Bij een verkeerd afgelopen cocaïnedeal gaat het al snel om vele honderdduizenden euro’s en soms om miljoenen.

Lees ook: Nabil B. zat klem en besloot daarom te praten

Zijn verhoorders reageren verbaasd als Nabil vertelt dat hij pas een jaar of achttien, negentien was toen hij in de drugshandel stapte. Nabil: „Weet je, ik handelde eigenlijk in alles. Legaal en illegaal. Overal kan je je brood in verdienen. Kijk als je op je achttiende ergens 1.200 euro mee verdient en je werkt er keihard voor, dan neem je daar genoegen mee. Maar als je dan binnen twee dagen 15 meier [1.500 euro, red.] verdient met een half uurtje werk, dan [denk je, red.] dat kan nog wel een keer.”

De harde problemen die horen bij de harddrugshandel heeft Nabil wel een „beetje onderschat”, vertelt hij. Uiteindelijk komt Nabil in een situatie terecht die een normaal mens nauwelijks voorstelbaar is. In 2016 en 2017 is hij betrokken geweest bij twee geslaagde liquidaties en één mislukte moordaanslag. Nabil B. stelt dat het hier ging om een „vriendendienst” waarvoor hij niet is betaald.

De eerste keer, in de zomer van 2016, heeft hij gewerkt als ‘spotter’, onderwereldtaal voor iemand die helpt om doelwitten te vinden en op de uitkijk staat voordat een liquidatie wordt gepleegd. Daarnaast regelde hij een woning waar de schutters na hun daad konden schuilen.

Bij een tweede liquidatie leverde hij ook de auto waarmee de schutters na hun werk konden vluchten. Bij die liquidatie op 12 januari 2017 werd de verkeerde man doodgeschoten. Het ging om een jongen die Nabil goed kende uit zijn jeugd: Hakim C. Met zijn familie, ook actief in het criminele milieu, is hij goed bevriend.

Biecht

Omdat Nabil ervan overtuigd is dat de familie van het slachtoffer er achter zal komen dat Nabil heeft meegeholpen aan deze vergismoord, biecht hij zijn rol aan hen op. En daarbij noemt hij ook de opdrachtgever van de liquidatie: Ridouan T., een Marokkaanse Nederlander die opgroeide in Vianen. Hoewel hij al sinds 2009 officieel niet meer in Nederland woont en geen strafblad heeft, wordt Ridouan T. door justitie gezien als het brein achter ten minste acht liquidaties en pogingen daartoe.

Na zijn biecht ziet Nabil B. geen weg meer terug. Hij wordt op 14 januari 2017 aangehouden met een wapen en zegt vrijwel meteen dat hij wil vertellen over liquidaties in de Utrechtse onderwereld. Tussen 27 januari en 18 mei legt hij zijn eerste kluisverklaring af. Dat zijn verklaringen die alleen na toestemming van de getuige openbaar mogen worden gemaakt. Nadat de top van justitie heeft ingestemd met zijn rol als kroongetuige en zijn verhaal is getoetst door een onderzoeksrechter, zijn de kluisverklaringen van Nabil aan een speciaal team van het OM en de recherche gegeven. Ze vormen de basis van het onderzoek 26Marengo waarin Ridouan T. als hoofdverdachte is aangemerkt.

In dat onderzoek zitten naast Nabil B. inmiddels tien verdachten vast. Ridouan T. en zijn vermeende rechterhand Saïd R. zijn voortvluchtig. Voor informatie die kan leiden tot hun arrestatie looft justitie een beloning uit van 100.000 euro per persoon. Een deel van de verklaringen van Nabil B. is inmiddels aan hun strafdossier toegevoegd. Het gaat om circa tien verklaringen.

Uit alles blijkt dat alle mensen die betrokken zijn bij de eerste liquidatie dat van elkaar niet mogen weten. Als twee heads – schutters – al beginnen te schieten voordat Nabil in zijn rol als spotter is vertrokken, ontstaat er even paniek. „Ik zei wat doe je nou: die mensen doen actie waar ik bij ben”, schrijft Nabil in een bericht aan zijn contactpersoon. „Dat was niet de bedoeling”, krijgt Nabil dan te horen.

Als de liquidatie is gepleegd wordt het appartement schoongemaakt. De wapens worden in stukken gezaagd en op verschillende plaatsen in de IJssel gegooid. De kleren van de schutters worden op een camping verbrand in een vuurkorf. Van al die handelingen zijn volgens Nabil foto’s gemaakt. „Die foto werd naar Ridouan T. gestuurd”, aldus Nabil B. „Hij kan die dan weer doorsturen naar de schutters zodat zij denken: dat zit goed.”

    • Jan Meeus