Bangladesh heeft weinig geleerd van eerdere branden

Dhaka De overheid neemt zich steeds voor de opslag van chemicaliën uit wijken te weren, maar doet dat niet. Met een grote brand als die van woensdag als gevolg.

De restanten van de woningen en bedrijfsruimtes in Chawkbazar, een wijk in het oude deel van Dhaka.
De restanten van de woningen en bedrijfsruimtes in Chawkbazar, een wijk in het oude deel van Dhaka. Foto Rehman Asad, AP

Juist deze week zou er een einde worden gemaakt aan de opslag van licht ontvlambare stoffen in de dichtbevolkte woonwijken van Dhaka. „Niemand zal worden gespaard”, zei stadsdeelbestuurder Sayeed Khokon zaterdag, toen hij op een conferentie van de brandweer aankondigde dat de politie invallen zou doen bij alle illegale opslagplaatsen in de Bengaalse hoofdstad.

Khokon riep politie en justitie op ten minste één eigenaar van zo’n opslagplaats te vinden die voor de rechter kan worden gebracht. „We willen een voorbeeld stellen”, zei hij volgens de Bangladesh Post.

Zijn daadkracht kwam te laat, bleek woensdagavond toen zeker 81 inwoners van de dichtbevolkte oude wijk Chawkbazar omkwamen bij een brand die vermoedelijk ontstond in een opslagruimte op de begane grond van een appartementengebouw. De exacte oorzaak was donderdag nog niet bekend, maar duidelijk is dat het vuur werd gevoed door exploderende gasflessen en razendsnel om zich heen greep.

‘Accident waiting to happen’

De brand verspreidde zich over vijf woonblokken en maakte ook slachtoffers op straat. De brandweer kon moeilijk zijn werk doen omdat er onvoldoende water voorhanden was.

Het was een accident waiting to happen. In 2010 vielen in de nabijgelegen wijk Nimtoli 123 doden door een brand die was ontstaan in een pakhuis met chemicaliën. De overheid besloot toen om dit soort opslagplaatsen uit woonwijken te weren, maar daar is weinig van terechtgekomen. „We hebben niets geleerd van de tragedie in Nimtoli”, constateert Samanta Lal Sen, coördinator van een brandwondencentrum dat donderdag achttien slachtoffers in kritieke toestand heeft opgenomen, in de Bangla Tribune.

In 2012 vielen 112 doden bij een brand in een textielfabriek in een buitenwijk van Dhaka. Een half jaar later ontstond ook internationaal ophef toen kledingfabriek Rana Plaza instortte en 1.100 werknemers omkwamen, die kleding maakten voor westerse merken. Onder internationale druk werden toen de veiligheidsvoorschriften en inspecties in de textielindustrie aangescherpt.

Voor de veiligheid in woonwijken ontbreekt die internationale druk. Bovendien stuit de politie vaak op weerstand van bewoners als ze wel optreedt en opslagplaatsen wil sluiten. Dus doet de politie vaak niets. „Als zoiets gebeurt komt er een grote actie om alles schoon te vegen”, zegt Mohammed Manjur Morshed van de Universiteit van Khulna tegen persbureau AP. „Maar na een tijdje vergeten de mensen het weer en is de overheid niet meer geïnteresseerd.”