In het nieuwe RELX zijn de oude vakbeurzen nog steeds thuis

RELX Beursorganisator Reed Exhibitions past niet goed bij RELX. Maar waarom zou je die divisie afstoten als ze goed geld oplevert?

Bezoekers van Comic Con in Mumbai.
Bezoekers van Comic Con in Mumbai. Aalok Soni / Getty Images

Of je nu een ticket koopt voor de jaarlijkse stripfigurenbeurs Comic Con Africa in Johannesburg, een wetenschappelijk artikel in medisch tijdschrift The Lancet over de verspreiding van ebola in Congo downloadt of in een luchtvaartdatabase wil zoeken naar het bouwjaar van je vakantievliegtuig – uiteindelijk komt je betaling op dezelfde jaarrekening terecht. Die van het AEX-fonds RELX, ooit Reed Elsevier.

Dit Britse concern (30.000 werknemers) staat vooral bekend als wetenschappelijke uitgeverij en dataleverancier en -analist. Een minder bekende tak is Reed Exhibitions, dat met 1,1 miljard pond omzet (2017) tot de grootste beursorganistoren ter wereld behoort. Jaarlijks organiseert het ruim vijfhonderd evenementen, in dertig landen. Die richten zich op thema’s die variëren van de Russische zwembadindustrie tot lhbt-toerisme. Meestal betreft het vakbeurzen, bedoeld voor zakelijke bezoekers, een enkele keer vormen consumenten de doelgroep – inmiddels een unicum binnen RELX.

Exhibitions valt als kleinste, niet-digitale bedrijfsonderdeel steeds meer uit de toon bij RELX, dat deze donderdag jaarcijfers presenteert. Speculaties over verkoop van het beurzenbedrijf zijn er daarom voortdurend. Daar staat tegenover dat het moederbedrijf ook voor deze dochter forse ambities lijkt te hebben: vorige maand kocht het Mack Brooks, een Britse organisator van handelsshows en bedrijfsevenementen. RELX betaalde 200 miljoen pond, een bedrag dat het tegenwoordig slechts neertelt voor veelbelovende hightechbedrijven.

Wat zijn de plannen voor Reed Exhibitions?

Achteraf zou het een briljante strategische zet blijken: de vakbeurzen loskoppelen van de vaktijdschriften waaruit ze voortkwamen. Reed Elsevier was in de jaren negentig de eerste uitgeverij die dit deed: Reed Exhibitions was geboren.

De nieuwe divisie kon daardoor in de volgende jaren stabiel winstgevend blijven, óók toen de tijdschriften door de opkomst van internet in de knel raakten – en vervolgens, in het nieuwe millennium, massaal de deur werden uitgedaan.

Lees ook: Weekblad Elsevier wordt verkocht – en moet een andere naam kiezen

In een poging de nieuwe digitale vijand tot vriend te maken ging Reed Elsevier op zoek naar een nieuw businessmodel, en op overnamepad in Silicon Valley. Inmiddels gaat menig afgestudeerde in kunstmatige intelligentie aan de slag in de Elsevier-toren bij station Amsterdam Sloterdijk.

De Londense Book Fair. Suzanne Plunkett / Bloomberg

Wat er in die jaren ook veranderde, de academische tijdschriften en de beurzen bleven. Ook aan beurzen valt namelijk goed geld te verdienen. Wie een beurs organiseert, krijgt soms al twee jaar tevoren geld van een opdrachtgever, terwijl de huur voor de hal pas na afloop betaald hoeft te worden. Omzetten kunnen kunnen oplopen tot honderden miljoenen ponden per evenement. De opkomst van internet heeft daar weinig aan veranderd. Online rondkijken is mooi, maar mensen treffen en producten echt beetpakken blijft nodig.

Marktleider

RELX lijkt Mack Brooks op het eerste gezicht te hebben gekocht om sterker te worden op de Duitse markt. De industrie daar is dol op een goede Messe, en juist in Duitsland is Mack Brooks groot. Denk aan evenementen als de Fastener Fair in Stuttgart, een tweejaarlijks treffen voor bedrijven in bevestigingsmaterialen dat in 2017 ruim 11.000 bezoekers trok.

De deal van RELX is ook een tegenvaller voor het Informa. Dit Britse bedrijf is – eveneens met een marktaandeel van rond de 5 procent – de grootste concurrent om het marktleiderschap in de versnipperde vakbeurzenwereld. Decennialang had Reed Exhibitions er de hegemonie, tot Informa vorig jaar voor 5,2 miljard dollar het Britse UBM kocht – een deal die een jaar later nog nagalmt in de sector.

Of heeft RELX Mack Brooks alleen gekocht om de beurzendivisie aantrekkelijker te maken voor verkoop? De gepensioneerde Colin Morrison, die er in zijn langdurige uitgeefcarrière ooit leiding aan gaf, probeert de wereld er via zijn weblog al een jaar van te overtuigen dat Reed Exhibitions binnenkort verkocht gaat worden. In zijn ogen past deze relatief kleine activiteit gewoon niet in een concern dat duidelijk voor informatietechnologie heeft gekozen. Van een private-equitypartij die ruimte ziet voor marktconsolidatie zou RELX vermoedelijk een goede prijs kunnen krijgen, denkt Morrison.

Net als veel andere analisten wijst hij op één opvallend aspect: RELX is op veel manieren misschien wel het saaiste bedrijf op de Amsterdamse beurs – en is daar trots op. Voorspelbaarheid van resultaten en koers gaat het concern boven alles. Het aandeel geldt niet voor niets als alternatief voor obligaties. En juist die vakbeurzenafdeling, die nu eenmaal sterk met de economie mee beweegt, wijkt daar in extreme mate van af.

Bij RELX lijken ze het voorlopig geen probleem te vinden. Konrad Zomer, analist bij ABN Amro, kan dat uitleggen. „De vraag waarom dit onderdeel niet wordt afgestoten, wordt regelmatig gesteld”, weet hij. „Maar er is winstgevendheid, groei en het kost allemaal weinig managementtijd en investeringen. In de executive board zullen ze denken: zolang er geen gedoe is, is het prima.” Onder beleggers merkt Zomer evenmin irritatie: RELX draait al jaren goed. „Als Ajax iedere wedstrijd wint, loopt niemand te zeuren over een trainer die er misschien een beetje raar uitziet.”

In oktober 2018 zei financieel directeur Nick Luff tegen NRC dat RELX „graag eigenaar blijft” van de beurzentak. Je doet iets pas weg als je er niks meer aan hebt – die kunst beheerst RELX al jaren.

Een bezoeker test stoelen van Aerospace bij een luchtvaartinterieurtentoonstelling in Hamburg. Georg Wendt / EPA