Vaticaan heeft geheime richtlijn voor priesters die vader worden

Celibaat Schending van de belofte van kuisheid gebeurt zo vaak dat het Vaticaan een apart protocol opstelde voor priesters die vader worden.

Gelovigen op het Sint-Pietersplein in Vaticaanstad.
Gelovigen op het Sint-Pietersplein in Vaticaanstad. Foto Gregorio Borgia/AP

Het Vaticaan heeft in 2017 in een geheim intern document algemene richtlijnen opgesteld voor priesters die het celibaat hebben geschonden en vader zijn geworden. Daarin staat onder andere dat de betrokken priester moet worden gevraagd zijn ambt neer te leggen en „zijn verantwoordelijkheid als ouder op zich te nemen’’.

Dit schrijft de New York Times, die ook meldt dat de woordvoerder van het Vaticaan, Alessandro Gisotti, het bestaan van dit document heeft bevestigd.

Algemene regels

Dat er algemene regels zijn opgesteld laat zien dat het hierbij niet om incidenten gaat. Gisotti zei dat de Congregatie voor de clerus een aantal algemene regels heeft opgesteld die het resultaat zijn van eerdere zaken. In Ierland hadden bisschoppen ook een protocol hiervoor opgesteld; dat is in 2017 openbaar gemaakt.

Het is onduidelijk of in de richtlijn ook een rol speelt hoe het vaderschap is ontstaan. Soms zijn de kinderen het resultaat van een affaire van een priester. Maar er zijn ook gevallen bekend van vrouwen die zwanger zijn geworden na verkrachting door een geestelijke.

Dat er algemene regels zijn opgesteld laat zien dat het geen incidenten zijn

Deskundigen in het kerkelijk recht zeggen dat er nauwelijks juridische instrumenten zijn om priesters die vader zijn geworden, te dwingen hun ambt neer te leggen. In ieder geval Ierse kinderen van priesters en betrokken priesters zelf hebben overigens gezegd dat het niet altijd in het belang van het kind is als dit gebeurt.

Er zijn geen betrouwbare cijfers over het aantal priester-vaders. Vincent Doyle, een Ierse psychotherapeut wiens biologische vader een priester is, heeft verteld dat de website van de steungroep die hij heeft opgezet, 50.000 gebruikers uit 175 landen heeft.

Vaderschap

Paus Franciscus heeft zich niet vaak over dit probleem uitgelaten. In een boek dat hij schreef voordat hij in 2013 tot paus werd gekozen, schreef hij dat priesters die het celibaat schenden, niet noodzakelijkerwijze hun priesterschap hoeven neer te leggen, maar dat dit wel geldt voor priesters die vader worden. „Het natuurrecht komt voor zijn rechten als priester’’, schreef hij in Over hemel en aarde.

Donderdag begint in het Vaticaan voor het eerst in de geschiedenis een topoverleg met de kerkelijke leiders uit alle landen over het misbruik door geestelijken van minderjarigen.