Schaduw-selfie van Opportunity, op zijn 180ste Marsdag (26 juli 2004). Het is een bijzondere dag omdat hij dan al dubbel zo lang op Mars rondrijdt als de 90 Marsdagen die zijn missie volgens (behoedzame) schattingen zou gaan duren. In werkelijkheid werkte alles prima en zou Opportunity tot 2018 blijven functioneren, meer dan 5000 Marsdagen lang.

Foto NASA/JPL

In memoriam: de Marsrover Opportunity

In zijn zes wielen waren in de loop der jaren al vele gaten geslagen en toch is het Amerikaanse Marswagentje Opportunity dapper blijven doorrijden over de rode planeet. De voorzichtige verwachting bij de landing in januari 2004 was dat de Marskar het toch wel minstens 90 dagen zou volhouden. Het werden 14 jaren. Uiteindelijk is midden vorig jaar een grote stofstorm de verkenner (ongeveer zo groot als een golfwagentje) fataal geworden. Door te veel stof op zijn zonnecellen viel de energievoorziening uit. Maar de NASA gaf de hoop pas deze week definitief op. Opportunity antwoordde echt niet meer.

Begin 2003: Rover 1 (Opportunity) staat al helemaal klaar bovenop de lander. De lancering is op 7 juli 2003. Foto JPL

Op Mars! Opportunity kijkt zo’n vier weken na zijn landing terug naar zijn landingsplatform, met de leeggelopen airbags nog goed zichtbaar. De eerste weken heeft hij weinig gereden maar vooral de directe omgeving bekeken. Door een toeval kwam Opportunity na zijn stuiterende landing precies in een 22 meter brede krater terecht, een buitenkansje voor onderzoek.
Foto NASA/JPL-CALTECH/CORNELL
Langzaam rijdt Opportunity weg van zijn landingsplaats: hier een foto uit half april 2004, zo’n drie maanden na de landing op 25 januari. Goed te zien hoe het Marswagentje door de krater is rondgereden.
Foto NASA/JPL/Cornell
Links/Boven: Op Mars! Opportunity kijkt zo’n vier weken na zijn landing terug naar zijn landingsplatform, met de leeggelopen airbags nog goed zichtbaar. De eerste weken heeft hij weinig gereden maar vooral de directe omgeving bekeken. Door een toeval kwam Opportunity na zijn stuiterende landing precies in een 22 meter brede krater terecht, een buitenkansje voor onderzoek. Rechts/Onder: Langzaam rijdt opportunity weg van zijn landingsplaats: hier een foto uit half april 2004, zo’n drie maanden na de landing op 25 januari. Goed te zien hoe het Marswagentje door de krater is rondgereden.
Foto’s NASA/JPL/Cornell

Het rijgedrag van de Mars Exploration Rover Opportunity, gezien door de achteruitkijkcamera. Het hele ‘filmpje’ beslaat ongeveer zes dagen, kort na de landing als de bestuurbaarheid van de kar wordt uitgeprobeerd. Vandaar al die bochten. Meer dan een paar meter per dag legt de wagen dan overigens niet af. . Foto NASA/JPL

Een selfie van bovenaf, gemaakt eind november 2005, aan de rand van de Erebus-krater (diameter 350 m). De foto bestaat uit gecombineerde foto’s door de panoramacamera waarbij die camera zelf er zorgvuldig is uitgesneden. De arm waarop de camera gemonteerd is is nog wel te zien, aan de rechterkant van de rover. De omgeving is tot een afstand van 25 meter te zien. Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell

Valsekleurenfoto van een rots die van de NASA de bijnaam `Chocolate Hills´ kreeg. De rots is zo groot als een brood, en onduidelijk bleef waaruit precies de ´coating´ bestond. Bij een valsekleurenfoto wordt licht van een paar verschillende golflengtes sterk verschillend ingekleurd om patronen en structuren beter zichtbaar te maken. De foto is gemaakt op 6 februari 2010, aan de de rand van de kleine en relatief recente krater Concepción.
Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell University
Marskeitjes op een foto die ongeveer drie centimeter beslaat, gemaakt in april 2004, vlakbij de kleine Fram Crater, ongeveer een kilometer van de landingsplek.
Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell/USGS
Links/Boven:Valsekleurenfoto van een rots die van de NASA de bijnaam `Chocolate Hills´ kreeg. De rots is zo groot als een brood, en onduidelijk bleef waaruit precies de ´coating´ bestond. Bij een valsekleurenfoto wordt licht van een paar verschillende golflengtes sterk verschillend ingekleurd om patronen en structuren beter zichtbaar te maken. De foto is gemaakt op 6 februari 2010, aan de de rand van de kleine en relatief recente krater Concepción.
Rechts/Onder:Marskeitjes op een foto die ongeveer drie centimeter beslaat, gemaakt in april 2004, vlakbij de kleine Fram Crater, ongeveer een kilometer van de landingsplek.

Foto’s NASA/JPL-Caltech/Cornell University/USGS

Animatie van foto’s tijdens de (in werkelijkheid uiterst zorgvuldige) afdaling in de Endurance-krater (doorsnede 130 m) op 15 juni 2004. Opportunity onderzocht de krater tussen mei en december 2004. Bij de afdaling reed de rover eerst naar voren, dan naar achteren en daarna weer naar voren. Foto NASA/JPL

Duinen op de bodem van de Endurance Crater, waar de rover in de tweede helft van 2004 verbleef. De toppen zijn ongeveer een meter hoog en leken aanvankelijk te gevaarlijk om doorheen te rijden. Uiteindelijk ging het toch goed. Foto NASA/JPL/Cornell

In april 2005 kwam Opportunity bijna vast te zitten in een 30 cm hoge zandrichel waarin zijn wielen ruim 10 cm diep wegzakten. NASA doopte het duintje passend ‘het Vagevuur Duin’. Na vijf weken plannen en proberen kwam de Marsrover weer vrij. Deze foto is gemaakt op 11 juni 2005, een week na de ontsnapping.

Foto NASA/JPL
Na bijna een jaar onderzoek in de Victoriakrater rijdt Opportunity in augustus 2008 de krater weer uit. Hij rijdt daarbij over zijn eigen sporen die hij een jaar eerder tijdens de afdaling maakte, in september 2007. De rover besteedde vooraf bijna een jaar aan het vinden van de plek waar hij het beste in de krater kon afdalen zonder weg te glijden of vast te geraken.
Foto NASA/JPL-Caltech
Opportunity kijkt terug, op 4 augustus 2010, over het spoor dat zijn zes wielen achterlieten tijdens zijn in totaal 19 kilometer (!) lange reis van de kleine Victoriakrater naar de grote Endeavourkrater (22 kilometer doorsnee). Hij is op dat moment al een jaar onderweg. De totale reis duurde twee jaar, van augustus 2009 tot augustus 2011. Onderweg bestudeerde de rover natuurlijk ook interessante objecten die hij toevallig tegenkwam.

Foto NASA/JPL-Caltech
Links/Boven:In april 2005 kwam Opportunity bijna vast te zitten in een 30 cm hoge zandrichel waarin zijn wielen ruim 10 cm diep wegzakten. NASA doopte het duintje passend ‘het Vagevuur Duin’. Na vijf weken plannen en proberen kwam de Marsrover weer vrij. Deze foto is gemaakt op 11 juni 2005, een week na de ontsnapping.
Midden:Na bijna een jaar onderzoek in de Victoriakrater rijdt Opportunity in augustus 2008 de krater weer uit. Hij rijdt daarbij over zijn eigen sporen die hij een jaar eerder tijdens de afdaling maakte, in september 2007. De rover besteedde vooraf bijna een jaar aan het vinden van de plek waar hij het beste in de krater kon afdalen zonder weg te glijden of vast te geraken.
Rechts/Onder:Opportunity kijkt terug, op 4 augustus 2010, over het spoor dat zijn zes wielen achterlieten tijdens zijn in totaal 19 kilometer (!) lange reis van de kleine Victoriakrater naar de grote Endeavourkrater (22 kilometer doorsnee). Hij is op dat moment al een jaar onderweg. De totale reis duurde twee jaar, van augustus 2009 tot augustus 2011. Onderweg bestudeerde de rover natuurlijk ook interessante objecten die hij toevallig tegenkwam.

Foto’s NASA/JPL-Caltech/Cornell University/USGS

Als Opportunity (of zijn tweelingrover Spirit, die tussen 2004 en 2009 op Mars rondreed) in moeilijk terrein geraakte, werden de omstandigheden nagebootst in het ´In-Situ Instrument Laboratory’ van NASA’s Jet Propulsion Laboratory, in Pasadena, Californië. Met een levensechte rover werden dan besturingsoplossingen bedacht. Hier wordt in mei 2005 uitgedacht hoe Opportunity het best van een duin van zacht zand kon afrijden waarin het zich al een week min of meer had vast gereden. De operatie slaagde. Foto NASA/JPL

Aankomst bij de Victoriakrater (730 meter doorsnede). Het panorama is samengesteld uit honderden foto’s die Opportunity tussen 16 oktober en 9 november 2006 maakte. Op de voorgrond ligt de punt van Kaap Verde, een vooruitspringend deel van de kraterrand. Uiteindelijk reed de Marskar ook de krater in. Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell

Opportunity bestudeert met zijn robotarm een opvallend licht gekleurde rotsformatie, die bijnaam Athens kreeg, in maart 2015.
Foto NASA/JPL-Caltech
In juli 2006 boorde Opportunity een gat van 3 mm in een opvallende rotsformatie in de buurt van de Victoriakrater. De foto is gemaakt met valsekleurentechniek waarbij bepaalde lichtfrequenties extreme kleuren krijgen om verschillen duidelijker te maken.

Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell
In de Endurancekrater boorde Opportunity in juli 2004 dit gat om het materiaal nader te onderzoeken. Het hele beeld, dat is samengesteld uit meerdere detailfoto’s, is ongeveer 6 centimeter breed.
Foto NASA/JPL/Cornell/USGS
Links/Boven:Opportunity bestudeert met zijn robotarm een opvallend licht gekleurde rotsformatie, die bijnaam Athens kreeg, in maart 2015.
Midden:In juli 2006 boorde Opportunity een gat van 3 mm in een opvallende rotsformatie in de buurt van de Victoriakrater. De foto is gemaakt met valsekleurentechniek waarbij bepaalde lichtfrequenties extreme kleuren krijgen om verschillen duidelijker te maken.
Rechts/Onder:In de Endurancekrater boorde Opportunity in juli 2004 dit gat om het materiaal nader te onderzoeken. Het hele beeld, dat is samengesteld uit meerdere detailfoto’s, is ongeveer 6 centimeter breed.

Foto’s NASA/JPL-Caltech/Cornell University/USGS

Panorama van het westelijk deel van de grote Endeavour krater (doorsnede 22 km) in augustus 2014. Opportunity kijkt terug, zelf is hij op weg naar het zuiden. Met valsekleurentechniek zijn de wielsporen feller ingekleurd om ze beter zichtbaar te maken. Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell Univ./Arizona State Univ.

Wolken op Mars! Zelfs in de dunne Marsatmosfeer (1 procent van de aardse) komen wolken voor, waarschijnlijk bestaand uit minieme bevroren waterdruppeltjes. De animatie bestaat uit foto’s die Opportunity op 2 oktober 2006 maakte met een tussenpoos van 32 seconden. Vermoedelijk liggen de wolken op 5 tot 25 km hoogte en bewegen ze met een snelheid tussen de 2,5 meter per seconde (als ze laag hangen) en 12,5 meter per seconde (als ze hoog zijn).

Foto NASA/JPL/Texas A&M/Cornell
Kleine tornadootjes die regelmatig voorkomen op Mars hebben al heel wat keren de Marsrover van zand ontdaan en daarmee zijn energievoorziening via de zonnecellen gered. Hier fotografeert Opportunity in de verte zo‘n ´dust devil´ op 31 maart 2016.
Foto NASA/JPL-Caltech
Links/Boven:Wolken op Mars! Zelfs in de dunne Marsatmosfeer (1 procent van de aardse) komen wolken voor, waarschijnlijk bestaand uit minieme bevroren waterdruppeltjes. De animatie bestaat uit foto’s die Opportunity op 2 oktober 2006 maakte met een tussenpoos van 32 seconden. Vermoedelijk liggen de wolken op 5 tot 25 km hoogte en bewegen ze met een snelheid tussen de 2,5 meter per seconde (als ze laag hangen) en 12,5 meter per seconde (als ze hoog zijn).
Rechts/Onder:Kleine tornadootjes die regelmatig voorkomen op Mars hebben al heel wat keren de Marsrover van zand ontdaan en daarmee zijn energievoorziening via de zonnecellen gered. Hier fotografeert Opportunity in de verte zo‘n ´dust devil´ op 31 maart 2016.

Foto’s NASA/JPL/Texas A&M/Cornell

Panorama van de ongeveer twintig meter brede Intrepidkrater die de rover passeerde op 11 november 2010, tijdens zijn twee jaar lange tocht op weg naar de Endeavourkrater. Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell University

Uit verschillende foto samensgestelde selfie van bovenaf, in december 2004. De arm van de camera is bij de combinatie van foto kunstig weggewerkt. De zonnecellen zijn brandschoon, vrijwel geen vuiltje te zien.
Foto NASA/JPL/Cornell
Stof op de zonnecellen is een groot gevaar voor de energievoorziening van de Marsrover. Gelukkig waaide het stof ook altijd weer weg, tenminste tot zomer vorig jaar toen een stofstorm Opportunity uiteindelijk fataal werd. Pas op 13 februari 2019 gaf de NASA de hoop definitief op. Deze foto vol bestofte zonnecellen is gemaakt in december 2011.

Foto NASA/JPL-Caltech/Cornell/Arizona State Univ.
Links/Boven:Uit verschillende foto samensgestelde selfie van bovenaf, in december 2004. De arm van de camera is bij de combinatie van foto kunstig weggewerkt. De zonnecellen zijn brandschoon, vrijwel geen vuiltje te zien.
Rechts/Onder:Stof op de zonnecellen is een groot gevaar voor de energievoorziening van de Marsrover. Gelukkig waaide het stof ook altijd weer weg, tenminste tot zomer vorig jaar toen een stofstorm Opportunity uiteindelijk fataal werd. Pas op 13 februari 2019 gaf de NASA de hoop definitief op. Deze foto vol bestofte zonnecellen is gemaakt in december 2011.

Foto’s NASA/JPL/Cornell

Een van de allerlaatste foto’s die Opportunity heeft overgeseind naar de aarde, in juni 2018. Hij staat dan in een geul die de NASA al hoopvol had gedoopt ‘Perseverance Valley’: Vallei der Volharding. Foto NASA/JPL