Grootste stijging consumentenprijzen in vijf jaar tijd

Het gaat om prijzen van onder meer boodschappen, kleding, benzine en huur. Belangrijke oorzaken zijn de verhoging van het lage btw-tarief en hogere energiekosten.

Veel boodschappen zijn dit jaar duurder geworden,
Veel boodschappen zijn dit jaar duurder geworden, Foto Lex van Lieshout/ANP

Consumentengoederen en -diensten waren in januari 2,2 procent duurder dan in dezelfde periode vorig jaar. Dat is de grootste prijsstijging na september 2013, zo blijkt uit woensdag gepubliceerde cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De prijsstijging betreft onder meer de dagelijkse boodschappen, kleding, benzine, huur en verzekeringspremies.

De hogere prijzen worden voor een deel veroorzaakt door de verhoging van het lage btw-tarief van 6 naar 9 procent op 1 januari. Van de stijging van 2,2 procent is maximaal 1,2 procentpunt het gevolg van de verhoging van het btw-tarief, blijkt uit een aparte berekening van het CBS.

Ruim 22 procent van de consumentenbestedingen valt onder het lage btw-tarief. Het gaat om producten en diensten als voedingsmiddelen, horeca, boeken en het openbaar vervoer. Door de btw-verhoging moet voor iedere 100 euro aan boodschappen waarop het lage btw-tarief van toepassing is 2,83 euro meer aan btw worden betaald. Ten opzichte van een jaar eerder zijn voedingsmiddelen deze maand 3,3 procent duurder. In december 2018 waren de prijzen ten opzichte van het jaar ervoor ‘slechts’ met 1,2 procent gestegen.

Ook de prijzen van energie stegen flink. Zo is elektriciteit ruim 20 procent duurder dan een jaar eerder en gas ruim 15 procent. Een verhoging van de energiebelasting en hogere leveringskosten waren hier mede debet aan. Tegenover de hogere energieprijzen staan lagere prijzen voor onder meer thuiszorg en vliegtickets.

Het CBS houdt de prijzen van consumentengoederen en –diensten bij in de zogeheten consumentenprijsindex, een belangrijke indicator voor inflatie. In de berekeningen van de inflatie worden ook prijswijzigingen van koopwoningen, industriële producten, aandelen en goud meegenomen.