Ajax zwalkt voort, niemand staat op of weet wat te doen

Eredivisie Geen van Ajax’ topspelers stond op toen zaterdag de titelaspiraties vergleden in Almelo. „We hebben van alles aan ons hoofd.”

Ajax-doelman Andre Onana wordt gepasseerd door Mohammed Osman van Heracles Almelo: 1-0.
Ajax-doelman Andre Onana wordt gepasseerd door Mohammed Osman van Heracles Almelo: 1-0. Foto VI-Images

Dusan Tadic (30) zei onlangs dat hij „a little bit tired”  was, na vier jaar in de Premier League waar je als aanvaller „niet beschermd wordt” en hij dus na elke wedstrijd met ijszakken zijn gebutste benen moest koelen. „Ik kan geen ijs meer zien, zelfs niet in een glas.”

Lachen was dat in de auto bij Andy van der Meijde, de kleurrijke oud-prof die spelers interviewt voor zijn YouTube-kanaal. Die Tadic. Voorbeeldprof, maar gewoon geen zin meer in de Premier League. Die slopende competitie zonder winterstop. Veertig wedstrijden per seizoen speelde hij voor Southampton. Dan liever de Champions League in met Ajax. Woensdag achtste finale, tegen Real Madrid.

Maar spelen bij Ajax is ook spelen in de eredivisie tegen Heracles. Zaterdagavond brak het fragiele vertrouwen van Ajax, met een 1-0 nederlaag tot gevolg tegen de nieuwe angstgegner uit Almelo. Op het kunstgras waar Ajax in 2014 voor het laatst een prijs won zette de neergang van het duurste Nederlandse clubelftal ooit zich voort. In vier duels in twee seizoenen liet Ajax al acht punten liggen tegen de bescheiden middenmoter Heracles. Acht is ook het aantal punten dat Erik ten Hags ploeg in vier duels sinds de winterstop verloor in 2019.

Weinig karakter

Zijn elftal ligt aan diggelen, spelers zoeken naar woorden om de neergang te beschrijven. „We zijn ook mensen”, zei Matthijs de Ligt, de tiener die leider is in een elftal dat niet overloopt van karakter. De onzekerheid is erin geslopen, zei de aanvoerder. „We hebben van alles aan ons hoofd.”

Daley Blind dan. Juist in crisistijd doet hij geen enkel recht aan zijn status als zestigvoudig international. Kind van de club, teruggekeerd voor een recordbedrag. Gedroomde aanvoerder zou je zeggen, maar zo’n type is het niet. Leiderschap? „Ik weet niet echt of het in me zit”, zei hij anderhalf jaar geleden al. Artistiek leider Hakim Ziyech: onverstoorbaar is hij, maar wel op zijn eigen voorwaarden.

De drie topspelers – Tadic, Blind, Ziyech – verdienen elk rond de twee miljoen euro of meer, maar geen van hen stond op toen de titelaspiraties zaterdagavond vervlogen voor de ploeg die zich allang niet meer achter jeugdigheid kan verschuilen.

Iedereen deelde mee in de ellende. Keeper André Onana zei afgelopen vrijdag nog in gesprek met het clubkanaal Ajax TV hoe hij wil leren van stoïcijnse vakbroeders als Manuel Neuer en Marc-André ter Stegen. „Als die een fout maken, blijven ze kalm.” Heraclied Mohammmed Osman hoefde de 1-0 nog maar binnen te schuiven na Onana’s pass door het centrum. Minuten later speelde hij weer een nodeloos riskante pass op De Jong, met chaos tot gevolg.

De veronderstelde overmoed bij Ajax was al weg na de 6-2 tegen Feyenoord en is omgeslagen in nervositeit en angstvalligheid waaraan zelfs de meest vrije geest zich niet onttrekt. Zaterdagavond in Almelo was de bal Frenkie de Jongs vriend niet meer. Volgens statistiekbureau OPTA speelde hij de slordigste van al zijn 68 officiële wedstrijden voor Ajax: twintig keer verloor hij de bal.

Niemand bij Ajax wilde nog spreken over de titel. „Ik heb overal maximaal gepresteerd”, zei Ten Hag kort na zijn aanstelling ruim een jaar terug – het moet gek lopen wil hij die woorden ooit nog kunnen uitspreken. Het gat is nu zes punten met koploper PSV, dat eensgezindheid uitstraalde en wat ongelukkig zondagavond niet verder kwam dan een 2-2 in Utrecht.