Luchthaven in zee kost tussen de 33 en 46 miljard euro

Het gaat om vijf nieuwe parallelle start- en landingsbanen in zee. De nieuwe banen zouden tussen 2040 en 2050 klaar kunnen zijn.

De uitbreiding van de luchthaven in de Noordzee heeft mogelijk negatieve gevolgen voor de natuur, de visserij en de scheepvaart.
De uitbreiding van de luchthaven in de Noordzee heeft mogelijk negatieve gevolgen voor de natuur, de visserij en de scheepvaart. Foto Remko de Waal/ANP

Voorlopig onderzoek heeft uitgewezen dat de eventuele aanleg van een luchthaven in de Noordzee tussen de 33 tot 46 miljard euro kost. Dat schrijft minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur, VVD) vrijdag aan de Tweede Kamer. Het luchthaveneiland kan een oplossing zijn voor de capaciteitsproblemen van Schiphol.

In hoeverre de luchthaven in zee het huidige Schiphol moet vervangen, blijkt niet uit het rapport. Wel wordt gesproken over vijf nieuwe parallelle start- en landingsbanen in zee. De security en bagage-inname blijven bij het huidige Schiphol en bagage en passagiers moeten via een nieuw aan te leggen ondergronds spoorsysteem naar het luchthaveneiland worden vervoerd. De nieuwe banen zouden tussen 2040 en 2050 klaar kunnen zijn, zo staat in het rapport. Daarbij zijn de mogelijkheden tot verdere groei “enorm”.

Bureau PosadMaxwan deed op verzoek van de minister onderzoek naar de mogelijke uitbreiding. Het plaatsen van nieuwe banen in zee betekent minder geluidshinder, luidt een van de conclusies. Geluidsoverlast is nu een van de punten waarop de uitbreiding van Schiphol vastloopt.

Zo’n 125.000 omwonenden ondervinden overlast door het vliegverkeer van en naar de luchthaven. Een deel van hen wil daarom niet dat Schiphol verder wordt uitgebreid. Een luchthaven in zee zou een oplossing kunnen bieden. Beperkingen vanuit de omgeving wat betreft geluidsoverlast, gelden in de Noordzee nauwelijks.

Lees ook: Is verdere groei van Schiphol onontkoombaar, of niet?

Nadelen voor milieu

Aan de bouwplannen kleven ook nadelen, blijkt uit het onderzoek. Zo heeft een luchthaven in zee waarschijnlijk negatieve gevolgen voor de klimaatdoelen. In de Noordzee moeten de komende jaren nieuwe windmolenparken worden aangelegd. De nieuwe windmolens moeten meehelpen de CO2-uitstoot van Nederland fors te verminderen. Omdat windmolens op vlieghoogte staan, kan een deel van de geplande parken mogelijk niet worden gebouwd. Als een of meerdere windmolenparken er niet komen, haalt Nederland de internationaal gemaakte klimaatafspraken mogelijk niet.

Bovendien hebben nieuwe start- en landingsbanen in zee negatieve gevolgen voor de natuur in de Noordzee, de visserij en de scheepvaart. Zo zou er in de omgeving van de vijf banen niet kunnen worden gevist omdat dit te veel vogels aantrekt die een gevaar vormen voor het luchtverkeer.

Ondergronds spoorsysteem

Ook is het de vraag of het kostenplaatje met de geschatte 33 tot 46 miljard euro wel volledig is. In de vrijdag gepresenteerde schatting van de kosten is bijvoorbeeld geen rekening gehouden met de aanleg van de nieuwe ondergrondse spoorlijn en de hoge onderhoudskosten.

Het is niet de eerste keer dat het ministerie onderzoekt of Schiphol in de Noordzee kan worden uitgebreid of naar zee kan worden verplaatst. In de jaren negentig werd ook naar zulke uitbreidingsmogelijkheden gekeken. De discussie werd de afgelopen jaren weer actueel door gesprekken over de groei van Schiphol en de uitbreiding van Lelystad Airport.