Art Rotterdam-directeur Fons Hof: na de groei is de beurs nu intiemer

Interview Woensdag opent de 20ste editie van Art Rotterdam. De jubilerende kunstbeurs is een kwart kleiner. Directeur Fons Hof: „De markt is veranderd.”

Een deel van de galeries had vorig jaar op Art Rotterdam een stand in een tent buiten de Van Nellefabriek, rechts werk van Catherine Biocca bij PSM Gallery.
Een deel van de galeries had vorig jaar op Art Rotterdam een stand in een tent buiten de Van Nellefabriek, rechts werk van Catherine Biocca bij PSM Gallery. Foto Walter Herfst

De twintigste, jubileumeditie van Art Rotterdam telt een kwart minder galeriehouders dan vorig jaar. De kunstbeurs die woensdag opent in de Van Nellefabriek in Rotterdam is dit jaar bewust „compacter en intiemer”, aldus directeur Fons Hof. Het is niet de enige verandering die de belangrijkste Nederlandse beurs voor hedendaagse kunst (jaarlijks zo’n 26.000 bezoekers) introduceert: er is een nieuwe sectie en een ‘samenwerkingsmodel’. Galeriehouders gaan bezoekers doorverwijzen naar kunst bij andere galeries.

Vorige editie waren er 130 galeries. Met ruim 90 deelnemers is Art Rotterdam nu terug op het niveau van 2017. Was de beurs te snel gegroeid?

Fons Hof: „Ja, misschien wel. Er is ook een praktische reden: we kunnen de buitenruimtes bij de Van Nellefabriek niet meer gebruiken omdat die worden verbouwd. Vorig jaar hebben we geprobeerd de hoofdruimte groter te maken met een verwarmde tent, maar dat bleek toch te ingewikkeld in februari. We hebben toen trouwens heel hard moeten werken om die extra ruimte vol te krijgen met galeriehouders.”

Art Rotterdam-directeur Fons Hof: „De beurs moet uitstralen: dit is de cultuur van nu!”

Foto Marissa Splinter

Galeries die naar elkaar doorverwijzen, dat klinkt eigenlijk heel voor de hand liggend.

„Klopt. Dat was voor de economische crisis ook heel gebruikelijk tussen de Nederlandse en buitenlandse galeries. In de crisis is dat er een beetje uit gegaan, galeries moesten vooral zorgen dat ze zelf overleefden. Nu proberen we dit er opnieuw in te krijgen.”

Wat is er verder nieuw?

„Dit jaar leggen we nog meer de nadruk op een gevarieerd model: er is de sectie NowForever waarin Hester Alberdingk Thijm, directeur van de AkzoNobel Art Foundation, werken van de deelnemende galeries selecteerde en een voorbeeld geeft van hoe je een bedrijfscollectie kunt samenstellen. Verder hebben we de tentoonstelling van de genomineerden van de NN Group Art Award, en de Citizen M Cinema: waar ze nu videoportretten van kunstenaars laten zien uit de serie Hollandse Meesters.”

Dat klinkt niet als typische beursactiviteiten.

„Dat klopt. Maar de markt verandert. Je ziet dat de traditionele connaisseur-verzamelaar aan het vergrijzen is. In opkomst is de meer incidentele kunstkoper. De jongere generatie verdeelt de tijd tussen allerlei culturele activiteiten, kunst kopen is daar maar één van. Wereldwijd zie je dat kleine en middelgrote galeries het moeilijk hebben. Er worden in het hoogste segment veilingrecords gebroken, maar dat is maar een heel klein deel van de kunstwereld.

„Er zijn mensen die denken dat de kunstmarkt straks helemaal online is. Daar geloof ik niet in, de kunstbeurs kun je niet vergelijken met Spotify of YouTube, maar eerder met het restaurant-wezen: het gaat om de totaalervaring. Omdat je de kunstwerken fysiek wilt kunnen zien natuurlijk, maar ook de gesprekken met de galeriehouder, met de kunstenaar, met andere bezoekers.”

Als ervaring zo belangrijk is, is het dan niet zonde dat avontuurlijke non-profitinstellingen als Worm en VHDG, die vorig jaar afhaakten, deze editie weer ontbreken?

„Ja, dat is zeker jammer, hoewel er natuurlijk veel andere jonge kunst te bewonderen is op de beurs, zouden we graag het hele kunstveld vertegenwoordigen, dus ook de kunstenaarsinitiatieven. Dat zou in een sponsormodel moeten. Ze zaten eerder in de bijgebouwen, in het hoofdgebouw zijn de vierkante meters duurder.”

Incidentele kopers worden dus belangrijker. Hoe bedien je die groep?

„De winnende formule is een combinatie van online en offline activiteiten. Online zullen mensen zich oriënteren, offline zal de uiteindelijke verkoop plaatsvinden. We hebben hiervoor sinds vier maanden de website GalleryViewer.com, waar ook de online catalogus van Art Rotterdam te zien is. Die website trekt ongeveer 10.000 bezoekers per maand. We starten in maart daarnaast met een wekelijkse podcast op GalleryViewer.com, die wordt gemaakt door Manuela Klerkx en Oscar van Gelderen [auteurs van het boek Ontroerend goed, over kunst kopen, red.].”

Lees ook: Kunst kopen? Zo begin je ermee

Zitten de galeriehouders wel te wachten op zoveel bezoekers die niet per se komen om iets te kopen?

„Ja, natuurlijk wel. Galeriehouders willen heel graag een dynamische beurs, met veel jonge mensen, kunstenaars en cultuurliefhebbers. De beurs moet uitstralen: dit is de cultuur van nu! Het verkopen is uiteindelijk aan de galerie, en daar zijn ze goed in. Wij kunnen alleen maar ervoor zorgen dat er veel mensen zijn, en dat ze goed geïnformeerd zijn.”

Art Rotterdam, 7/2 t/m 10/2, Van Nellefabriek, Rotterdam. Inl: artrotterdam.com
    • Thomas van Huut