De oppositie feest op straat alsof Maduro al weg is

Burgers gingen zaterdag in Venezuela massaal de straat op. Het overlopen van twee hoge militairen geeft het verzet tegen president Maduro energie.

Aanhangers van Guaidó maken zich op voor een demonstratie tegen de regering van Maduro, in Caracas.
Aanhangers van Guaidó maken zich op voor een demonstratie tegen de regering van Maduro, in Caracas. Foto Leonardo Munoz/EPA

„De overwinning is nabij, nog even en we zijn verlost van Maduro, de lafaard!” Klinkt het juichend rondom Avenida de las Mercedes waar duizenden Venezolanen protesteren. Tijdens de massaprotesten die zich over het hele land verspreidden heerst zaterdag een euforische, uitbundige sfeer. Het voelt alsof de demonstranten hun overwinning al vieren en president Nicólas Maduro is afgetreden, hoewel Maduro tot nu toe geen blijk heeft gegeven dat van plan te zijn.

Het nieuws dat twee hooggeplaatste militairen zich hebben afgekeerd van Maduro en nu Juan Guaidó als president erkennen, veroorzaakt een uitzinnige reactie bij de demonstranten. „Dit is de dag van onze vrijheid. Steeds meer militairen lijken in te zien dat ze voor de wens van het volk moeten kiezen. Het kan nu snel gaan, misschien nog een paar uren”, zegt Dany Velasquez hoopvol en opgewonden. Volgens generaal Francisco Yánez, die als eerste zijn loyaliteit verklaarde aan Guaidó en Maduro een dictator noemde, zou Maduro de steun van negentig procent van het leger al verloren zijn. In een videoboodschap riep de generaal militairen op niet te schieten op de demonstranten. „De overgang naar democratie is nabij”, aldus Yánez.

Lees ook: Venezuela sterft af door ‘het dieet van Maduro’

Profiteren van het regime

Het valt te betwijfelen of het met het afbrokkelen van de loyaliteit van het leger aan Maduro zo’n vaart loopt als de overgelopen generaal beweert. In de legertop zitten veel militairen die goed profiteren van het regime en rechtstreeks betrokken zijn bij illegale handel zoals drugssmokkel. Zij hebben veel te verliezen als Maduro het veld moet ruimen.

Een drumband loopt langs, vrolijke meisjes dansen mee, een fles bier gaat rond. De Venezolanen vieren feest alsof ze het WK voetbal hebben gewonnen. Elders in het centrum is intussen een vele malen kleinere betoging van aanhangers van president Nicolás Maduro die afgeven op de bemoeienis van de VS met Venezuela. Ze vieren dat het twintig jaar geleden is dat oud-president Hugo Chávez aan de macht kwam en de socialistische revolutie begon.

„Maduro moet nu inzien dat dit is wat de mensen willen, kijk om je heen!” roept een man, uitgedost in de kleuren van de Venezolaanse vlag en met een beschildert gezicht. „We willen vrije verkiezingen, en onze democratie terug. Nu!”

Een aanhanger van Guaidó tijdens de demonstratie tegen de regering van Maduro, in Caracas.
Foto Leonardo Munoz/EPA
Aanhangers van Guaidó tijdens de demonstratie tegen de regering van Maduro, in Caracas.
Foto Leonardo Munoz/EPA
Guaidó geeft een speech tijdens het protest tegen Maduro.
Foto Miguel Gutierrez/EPA

Geweld in de sloppenwijken

Een vrouw drukt een Mariabeeldje met een rozenkrans stevig tegen zich aan. „Ik draag Maria altijd bij me, bij alle protesten zodat het vreedzaam verloopt”, zegt ze. Maar tot nu toe volgt op de protesten veel geweld door speciale eenheden van de politie, vooral gericht tegen de sloppenwijkbewoners. Daar woont traditioneel de aanhang van Maduro, maar ook vandaag zijn zij massaal vanuit de heuvels naar het centrum gekomen om tegen hem te protesteren. „We houden er al rekening mee dat vanavond de oproerpolitie op zoek gaat naar demonstranten in onze wijken. Maar we stoppen niet. Als we nu niet meedoen blijft er verdeeldheid gezaaid worden. Het is nu of nooit”, zegt Manuel Ortega, een bewoner uit de sloppenwijk José Felix Rivas.

Lees ook: Paula loopt met een tas vol geld door de steile steegjes, maar kan niets kopen

‘Presidente!’

Als Juan Guaidó later op de dag het grote podium bestijgt, gillen duizenden mensen ‘presidente!’. Hij belooft de demonstranten verlichting van de crisis en vertelt dat hij werkt aan een logistiek plan om humanitaire hulp - voedsel en medicijnen - vanuit het buitenland naar Venezuela te krijgen. Bevriende buurlanden zoals Brazilië, Colombia en ook een aantal Caribische eilanden zouden hierbij helpen.

Mogelijk doelt Guaidó op Curaçao, dat al eerder bekendmaakte hulp te willen bieden. De oppositiepartijen willen al jaren dat er een humanitair kanaal wordt geopend met hulpgoederen vanuit het buitenland om de extreme schaarste van eten en medicijnen op te vangen. Dit wordt stelselmatig door Maduro tegengehouden. Nu de VS afgelopen week sancties tegen staatsoliemaatschappij PDVSA afkondigden, is de verwachting dat de schaarste en de crisis alleen maar erger worden. Guaidó hoopt dat het leger als de hulpgoederenstroom op gang komt de producten zal toelaten.

Voor Guaidó kan de op te zetten hulplijn ook strategisch werken, hij kan er het leger verder mee onder druk zetten en uitdagen zijn kant te kiezen. Als zij de hulpgoederen weigeren kan dat de woede van de Venezolanen verder aanwakkeren. „Hopelijk tonen ze hun menselijke gezicht, onze bevolking heeft eten en medicijnen nodig”, aldus Guaidó.