‘Tilburg en NedTrain hebben gefaald’

Onderzoek chroom-6 Bijstandsontvangers moesten werken op een plek waar chroom-6 werd gebruikt. De gemeente heeft gefaald, zegt een commissie.

Bij NedTrain in Tilburg moesten werknemers onder meer oude verflagen van treinen verwijderen.
Bij NedTrain in Tilburg moesten werknemers onder meer oude verflagen van treinen verwijderen. Foto Jan Lankveld/Hollandse Hoogte

De gemeente Tilburg is tekortgeschoten in het beschermen van ruim achthonderd mensen die op een werkplaats van NedTrain hebben gewerkt. Ze werden daar blootgesteld aan de kankerverwekkende stof chroom-6. Alle werknemers die tussen 2004 en 2012 bij NedTrain werkten, hebben recht op compensatie.

Dat meldt de Onafhankelijke Onderzoekscommissie Tilburg Chroom-6 donderdag in haar eindrapport. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft onderzoek gedaan voor de commissie.

De onderzoekscommissie zegt dat er veel „leed” veroorzaakt is. Werknemers zijn door de blootstelling aan chroom-6 mogelijk ziek geworden, of lopen nog risico om ziek te worden. De gemeente Tilburg, NedTrain en het Spoorwegmuseum hadden dit kunnen voorkomen, maar hebben hun verantwoordelijkheid „verwaarloosd”.

Schadevergoeding

De gedupeerde werknemers moesten onder meer oude verflagen van treinen verwijderen. De verf bevatte chroom-6 en dat kwam bij het schuren van de treinen, die voor het Spoorwegmuseum bedoeld waren, vrij. De commissie rekent het de gemeente aan dat deze werknemers veelal niet vrijwillig op de werkplaats werkten. De meeste werknemers zaten in de bijstand en moesten op de werkplaats werken als voorwaarde voor het krijgen van een uitkering.

De gemeente Tilburg wist niet dat er chroom-6 in de verf zat, maar heeft dat ook niet laten onderzoeken. Daarom hield de gemeente zich niet aan de Arbowet. De gemeente maakte donderdag excuses in reactie op het rapport en beloofde met een schadevergoedingsregeling te komen.

NedTrain was als enige op de hoogte van de gezondheidsrisico’s van de verf, maar deelde deze informatie niet. „Schokkend”, aldus de commissie. Ook is het bedrijf niet in actie gekomen nadat medewerkers hadden gewaarschuwd dat de arbeidsomstandigheden „onder de maat waren”.

Strafrechtelijk onderzoek

De commissie heeft ook kritiek op de arbeidsinspectie. Die reageerde alleen op incidenten. Volgens de letter van de wet was dat niet verkeerd, maar volgens de commissie was een „bredere blik” nodig. Chroom-6 kan onder andere longkanker, neuskanker en chronische longziekten zoals COPD veroorzaken. Het RIVM heeft vastgesteld dat er oud-werknemers zijn met gezondheidsklachten, maar het is niet aan te tonen dat dat het gevolg is van chroom-6. Het RIVM heeft niet kunnen vaststellen of de klachten bij deze oud-werknemers vaker voorkomen dan gemiddeld.

Er loopt nog een strafrechtelijk onderzoek naar de blootstelling aan chroom-6 bij NedTrain. Het Openbaar Ministerie onderzoekt of er regels zijn overtreden op het gebied van arbeidsomstandigheden en milieu.

    • Belia Heilbron