Onderdak voor een zwervende bokskampioen

Rudi Lubbers Door een tv-programma werd Rudi Lubbers vorige week uit de vergetelheid gehaald. De 73-jarige boksheld leeft in Bulgarije, als een zwerver. Na de uitzending kwam een actie op gang, deze vrijdag krijgt hij een echt dak boven zijn hoofd.

Rudi Lubbers krijgt een rechtse hoek van Muhammad Ali in een gevecht in 1973.
Rudi Lubbers krijgt een rechtse hoek van Muhammad Ali in een gevecht in 1973. Foto ANP

Een tandarts biedt via het mailadres helprudilubbers@gmail.com aan om het gebit van oud-bokser Rudi Lubbers op te knappen, voor niks. Een Rotterdammer die vroeger ook bokste, stelt voor oude affiches te laten veilen waarop reclame wordt gemaakt voor gevechten van Lubbers, waaronder de partij tegen Joe Bugner in de Royal Albert Hall in Londen. Een advocaat biedt zijn diensten aan, er is een aanbod om gratis een website voor Lubbers te bouwen, voer voor de zwerfhonden van Lubbers, iemand meldt zich om de zorg voor de dieren op zich te nemen, en verscheidene in Bulgarije woonachtige Nederlanders hebben woonruimte voor de nu 73-jarige sportheld die met zijn vrouw Ria en de honden in een bestelbus zonder verwarming leeft, in het zuidoosten van Bulgarije, bij de stad Sveti Vlas aan de Zwarte Zee.

En vele honderden mensen laten weten dat ze geld willen doneren waarmee Lubbers uit zijn miserabele levensomstandigheden kan worden bevrijd; van gerenommeerde oud-sporters en sportbestuurders tot AOW’ers die ondanks een klein pensioentje 25 euro willen overmaken.

Karakteristieke bakkebaarden

De hulp voor de voormalige Nederlands kampioen in het zwaargewicht komt uit alle hoeken, en massaal. De uitzending van Andere Tijden Sport, zondag, maakte indruk op veel kijkers. Toen ze waren bijgekomen van de indringende beelden van de man die zijn finest hour in oktober 1973 beleefde toen hij in Jakarta tegen Muhammad Ali bokste én alle twaalf ronden overeind bleef, besloot een groot deel van hen in actie te komen.

De gespierde en goed gesoigneerde bokser uit de jaren 70 met zijn karakteristieke bakkebaarden was een zwerver geworden, een oude man met een grijze baard en een wond op zijn voorhoofd die bij een waterstroompje zijn tanden stond te poetsen. Maar opgewekt ondanks de miserie.

Rudi Lubbers tijdens de uitzending van Andere Tijden

Lubbers vertelde bij Andere Tijden dat hij zijn kinderen en kleinkinderen in Nederland mist, en bijna vertederend praatte hij tegen zichzelf terwijl hij op een monitor naar de zwartwitbeelden van zijn gevecht tegen Ali keek: „Bravo jongen, Ruudje”, zei hij tegen het einde van gevecht, met een glimlach op zijn getekende gezicht. „Overeind gebleven!”

Documentaire

Het grootste deel van het tv-programma was vorig jaar juni in Bulgarije gefilmd, en er waren nog wat opnamen gemaakt in december. Aan het einde van de uitzending kwamen onheilspellende woorden uit Lubbers’ mond. „Ik weet niet of ik het overleef; het zal een harde klus worden.” Om met cynisch optimisme te besluiten: „Ik heb Muhammad Ali overleefd, dan moet ik de winter ook overleven.” Zijn vrouw bleef buiten beeld. Hun haatliefdeverhouding was in 2002 het onderwerp van een tragikomische documentaire, gemaakt door Roy Dames: Ruud en Ria, tot de dood ons scheidt. „Een bizarre, bijna hilarische aaneenschakeling van rampspoed en tegenslag”, schreef NRC daarover.

Jarenlang was niets meer van Rudi Lubbers vernomen, tot Andere Tijden erin slaagde hem op te sporen. Met de Kerst van 2017 had hij voor het laatst zijn familie in Nederland bezocht, vertelde zijn zoon Marco afgelopen dinsdag bij De Wereld Draait Door. Marco Lubbers is deze vrijdag in Bulgarije om samen met vrienden die eerder op de dag voor Lubbers hebben gekookt en hem onder meer van kleren hebben voorzien, naar een nabijgelegen appartement te brengen. Ria zou vrijdag medische verzorging krijgen.

Rudi, de uit Heerhugowaard afkomstige zoon van een kermisexploitant, leidt al sinds het einde van zijn bokscarrière – hij stopte in 1981 – een teruggetrokken bestaan. In de tweede helft van de jaren 80 ging hij in verband met een drugszaak voor acht jaar een Portugese cel in. Naar eigen zeggen onterecht; gebaseerd op een misverstand, in de steek gelaten door de Nederlandse autoriteiten.

In een Portugese cel

Tien jaar geleden was Lubbers voor het laatst in het nieuws, toen hij onder soortgelijke omstandigheden door Nederland reisde. Berooid, zonder vaste woon- of verblijfplaats, rondtrekkend met levensgezellin Ria, en ook toen met honden. Oud-wielrenner Rini Wagtmans ontfermde zich over hem en zorgde samen met anderen voor een dak boven zijn hoofd. Maar al snel was de enige Nederlander die tegen Muhammad Ali bokste weer van de radar verdwenen. In Nederland, zo zei hij bij Andere Tijden, zou hij nog steeds als een drugscrimineel worden gezien.

De geschiedenis herhaalt zich. Weer nam oud-wielrenner Wagtmans, de meesterafdaler die in 1971 in de Tour de France één dag in het bezit was van de gele trui, het voortouw om Lubbers en zijn vrouw uit de goot te halen. „Toen waren ze in nood”, zegt de Brabantse samaritaan over zijn actie van tien jaar geleden over de telefoon, „nu zijn ze in gevaar. Het zijn nu bejaarde mensen die acuut hulp nodig hebben.”

Wagtmans vertelt dat hij donderdag een mailtje kreeg van een Nederlandse man die in Bulgarije woont en die woensdag Lubbers had opgezocht en hem wat kleren en geld had gegeven. Vooral met Ria ging het slecht; ze lag in foetushouding in de bus, bewegingloos onder een dekentje, en was niet aanspreekbaar.

Wagtmans, één jaar jonger dan Lubbers: „Toen ik dat mailtje had gelezen over hoe ze er aan toe waren, heb ik een half uur niet kunnen praten.” Hij vertelt over de lawine aan steunbetuigingen sinds zondag en dat Lubbers, Ria en de honden vanaf deze vrijdag een dak boven hun hoofd hebben: een appartement vlakbij de plaats waar ze met hun oude Volkswagenbus stonden.

Schuldeisers

Journaliste Renate Verhoofstad, die onder meer bij de sportprogramma’s Holland Sport en Sportpaleis De Jong werkte, helpt Wagtmans bij het beantwoorden van de stroom e-mails, waarvan er vele bijna dwingend besluiten met: ‘vertel me alsjeblieft hoe ik kan helpen’. Donderdag aan het einde van de middag waren het er 1.292.

Maar niet alle reacties zijn positief. Op sociale media is er ook kritiek op de hulpactie, omdat Lubbers zelf voor een afgezonderd bestaan zou hebben gekozen. En nu er geld wordt ingezameld, melden zich ook mensen die zeggen dat ze geld van de onfortuinlijke bokslegende tegoed hebben. Hoe het ook zij: de eerste opvang van Rudi en Ria Lubbers is geregeld.