Opinie

    • Christiaan Weijts

IAMéricain

De leestafel is al verdwenen. Bij de laatste renovatie vond iemand dat „dat ding” weg moest, zo hoorde ik. ‘Dat ding’ heet sinds oktober 2011 officieel de Harry Mulisch Leestafel. „Hij komt terug, maar misschien pas volgend jaar”, zegt een kelner nu, als ik Café Américain binnenstap. Snel nog, voordat dit de eetzaal is van Nederlands eerste Hard Rock Hotel.

Mijn liefde voor Mulisch is niet zo kolossaal dat er geen stoelpoot zou mogen verschuiven in de ruimtes waar hij ooit pijp rookte of liet omroepen dat er telefoon voor hem was. En namen veranderen. Mijn Raiders werden Twixen. Mijn Jif zag ik met droge ogen in Cif veranderen, en het Haagse Gemeentemuseum kondigde net aan als ‘Kunstmuseum’ verder te gaan.

Wel jammer dat ze hier niet hetzelfde rebrandingsbureau in de arm namen. Dan heette dit straks het Slaaphotel. Voor allebei was de geringe naamsbekendheid buiten de stads- en landgrenzen de aanleiding voor de verandering. Een groter publiek heeft doorgaans een kleiner smaakrepertoire.

Als Mulisch zich even vaak omgedraaid heeft in z’n graf als op sociale media is gemeld, dan is heel Zorgvlied inmiddels één omgewoeld gangenstelsel. Terwijl die geletterde klagers hier ook alleen nog maar kwamen katerontbijten na het Boekenbal. Terwijl de operatie alleen maar zichtbaar maakt wat allang gaande is.

Kijk uit het raam: vrachtwagenhoge Heinekenglazen op het dak aan de overkant, de Apple Store in het mooiste hoekpand. Op een centraal plein in Milaan spuit sinds deze zomer een fonteinwand in een glazen bouwwerk, met het Applelogo erop. Na de godenbeelden kwamen de heiligen, scheepshelden, wetenschappers, kunstenaars. Nu sieren de iconische totems van onze tijd de stadspleinen.

Een handjevol mondiale merken heeft de beeldbepalende plekken van onze steden allang geannexeerd. De welstandcommissies staan buitenspel. De Burger Kings houden het karkas overeind en beroven de plekken van binnenuit van hun ziel.

De Tiffanylampen, het art-deco glas-in-lood: het blijft allemaal bestaan, verzekert de hotelbaas. Zelfs de cafénaam blijft gehandhaafd. Maar de klandizie zal veranderen, en is dat eigenlijk al. Als straks het Hard Rock-logo op het dak knippert, bevestigt dat alleen maar dat deze plek gered is van het aureool van vergane glorie.

Lees ook: Van Mulisch naar Kiss, Hard Rock in ‘American’

Is dat erg? Is het erg dat naast me een jongen aan tafel zijn dikke koptelefoon ophoudt? Is het erg dat er Sky Radio-deuntjes uit de plafondspeakers jengelen? Dat de serveerster haar armen vol tattoo’s heeft? Ooit was dat erg.

Wie in het verleden wil blijven, moet weg uit Amsterdam. Ga naar een plek als Hotel Bakker in Vorden. Daar zou die leestafel ook prachtig passen. Wat moet je met zo’n ding als niemand van je gasten meer leest?

Christiaan Weijts schrijft op deze plek iedere vrijdag een column.
    • Christiaan Weijts