Feest in het Kremlin

Afgelopen dinsdag maakte Vladimir Kramnik bekend dat hij zijn schaakloopbaan had afgesloten. Hij zou nog wel eens een simultaan geven of een snelschaaktoernooi spelen, maar geen serieuze toernooien meer. De aankondiging kwam na een desastreus optreden in het Tata Steel toernooi, maar volgens Kramnik nam hij zijn besluit al een paar maanden geleden.

Een droeve dag voor het schaken, twitterde Levon Aronian, en zo denk ik er ook over. Ik was altijd een groot bewonderaar van Kramnik, vooral om zijn majestueuze stijl; diepzinnige strategie, altijd ondersteund door scherpe tactische berekeningen. Het grote schaak.

Zoals je het wilt gaat het niet meer en zoals het gaat wil je het niet, maar moet je er dan mee ophouden? Kramnik is pas 43. Ik las nog eens in het mooie boek Kramnik, my life and games, van Kramnik en Iakov Damsky. Prachtige partijen. Het verscheen in 2000 en behandelt de loopbaan van Kramnik voordat hij in dat jaar wereldkampioen werd door Garri Kasparov te verslaan.

Kasparov heeft veel voor hem gedaan. In 1992 ijverde hij ervoor dat Kramnik, die toen 16 was, werd opgenomen in het Russische olympiadeteam. Er was veel tegenstand in de Russische schaakbond, maar Kasparov kreeg gelijk, want Kramnik scoorde 8½ uit 9 op die olympiade.

Toen Kasparov in 1995 tegen Anand om het wereldkampioenschap speelde, nam hij Kramnik als secondant, en die zal er veel van geleerd hebben. Later deed Kasparov er alles aan om te zorgen dat Kramnik zijn tegenstander werd in de match om het wereldkampioenschap in 2000, die Kasparov zou verliezen. Toen hij Kramnik als uitdager koos, wist hij hoe gevaarlijk die was.

Over de brug en door de poort waardoor ook Ivan de Verschrikkelijke en Lenin waren gegaan (zo schrijft Damsky het op) kwamen in 1994 de deelnemers van het rapidtoernooi van de Professional Chess Association naar het Kremlin. In een geweldige partij tussen Kramnik en Kasparov was er na Kramniks 32ste zet applaus van het publiek en Kasparov hief zijn handen ten hemel. Er kwam nog een opwindende fase waarin Kasparov in een vruchteloos zoeken naar eeuwig schaak Kramniks koning over het bord joeg. Hoe heerlijk moet het zijn geweest om op die dag in het Kremlin te zijn.

Vladimir Kramnik - Garri Kasparov, PCA rapid Moskou 1994

1. Pf3 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 Lg7 4. e4 d6 5. d4 0-0 6. Le2 e5 7. d5 Pbd7 8. Le3 Pg4 9. Lg5 f6 10. Lh4 h5 Een verzwakking van het punt g6 waarvan zwart later last krijgt. 11. Pd2 Ph6 12. f3 Pf7 13. Dc2 Lh6 14. 0-0-0 c5 15. dxc6 bxc6 16. Kb1 a5 17. Pa4 c5 18. Pc3 Le3 19. Pd5 Ld4 De loper lijkt goed te staan, maar wordt straks gemist als verdediger. 20. Pb3 Lb7 21. Pxd4 cxd4 22. f4 Tb8 23. Thf1 Ph6 24. c5 Zwarts pionnenketen wordt aan beide kanten aangepakt. 24...Lxd5 25. exd5 Pf5 26. fxe5 Wit offert een stuk 26...Pxh4 27. exd6 Pe5 28. Txd4 Pf5 29. Txf5 En nog een kwaliteit 29...gxf5 30. Dxf5 Kg7 31. Lxh5 Th8 De beslissende fout. Na 31...Tb4 was het nog niet duidelijk. 32. Tg4+ Applaus in de zaal. 32...Kf8 33. De6 Tb7 34. c6 Txb2+ Zwart hoopt op eeuwig schaak. 35. Kxb2 Db6+ 36. Ka3 Dc5+ 37. Ka4 Dc2+ 38. Kb5 Db2+ 39. Ka6 De2+ 40. Kb7 Th7+ 41. d7

Zie diagram

Zwart gaf op.