Steeds meer burn-outklachten onder werknemers

In tien jaar is het percentage werknemers met een contract dat burn-outklachten heeft, gestegen van 11 naar ruim 16 procent in 2017.

Steeds vaker geven mensen aan meer werkstress te ervaren, en minder te kunnen beslissen hoe zij hun werkzaamheden uitvoeren.
Steeds vaker geven mensen aan meer werkstress te ervaren, en minder te kunnen beslissen hoe zij hun werkzaamheden uitvoeren. Foto Getty Images

Een groeiend aantal werknemers ervaart meer werkdruk en minder autonomie op hun werk. Dat leidt tot steeds meer burn-outklachten, schrijft onderzoeksorganisatie TNO donderdag in de Arbobalans 2018. Het percentage werknemers met burn-outklachten nam van 11,3 procent in 2007 toe naar 16,1 procent in 2017. Onder zzp’ers ligt het percentage lager, rond de 8 procent.

Nederland telde in 2017 8,6 miljoen werkenden, onder wie 7,2 miljoen werknemers, 1,1 miljoen zzp’ers en 370.000 ondernemers met personeel. Werknemers geven aan emotioneel uitgeput te zijn of zich leeg te voelen na een dag werk. De burn-outklachten leiden nog niet tot uitval, maar deze werknemers verzuimen volgens TNO met 37 dagen per jaar fors meer dan de gemiddelde werknemer (6 dagen). De groei van werkgerelateerde psychische klachten is met name te zien in de horeca, het onderwijs en de gezondheidszorg.

Werkstress

40 procent van de werknemers met een contract gaf aan heel veel of snel te moeten werken; dat was in 2007 nog 37 procent. Bovendien zeggen meer werknemers dat ze weinig te zeggen hebben over hoe zij hun werk uitvoeren. In 2007 klaagde 38 procent van de werkenden daarover, in 2017 was dat 45 procent. “Dit is zorgelijk, omdat de combinatie samenhangt met werkdruk en het risico op werkstress verhoogt, wat terug te zien is in de stijging van burn-outklachten”, aldus TNO-onderzoeker Wendela Hooftman in het rapport.

Het percentage werknemers dat thuiszit schommelt al tien jaar tussen de 3,8 en 4,2 procent. Wel nemen de kosten van ziekteverzuim als gevolg van werkstress toe, van 4,7 miljard euro in 2015 naar 5 miljard euro in 2017. “Een deel van die kosten zit hem in de loondoorbetalingskosten, omdat we elk jaar een beetje meer verdienen. Maar het komt vooral omdat er meer mensen langere tijd verzuimen”, aldus een onderzoeker van TNO.

Lees ook: Zo veel kennis van het lichaam, en toch onderuit

Onderlinge verschillen

Er zijn duidelijke verschillen te zien tussen vaste werknemers, flexwerkers (oproep-, uitzend- of parttimekrachten) en zzp’ers. “Vooral flexwerkers geven aan dat ze vaak weinig verantwoordelijkheden krijgen en weinig te zeggen hebben over hoe ze hun werk uitvoeren”, aldus de onderzoeker van TNO.

Vaste werknemers krijgen daarentegen meer verantwoordelijkheden, en ervaren dus waarschijnlijk daarom ook meer druk. Ook heeft die druk te maken met de hoeveelheid werk en het aantal arbeidskrachten: “Na de recessie gaat het nu economisch weer beter. Maar de cijfers uit 2017 laten zien dat de hoeveelheid werk, destijds in elk geval, sneller toenam dan het aantal werknemers. Dan moeten mensen dus een tandje bijzetten.”

“Bij zzp’ers zien we logischerwijs dat mensen wél die vrijheid en autonomie ervaren. Het verzuim onder zzp’ers ligt een stuk lager, maar is lastiger te meten omdat die dat niet bij een baas melden.”

    • Cosette Molijn