Opinie

De stille winnaars: Wilders en Baudet

Tom-Jan Meeus

Veel politieke discussies lijden aan een ongemakkelijke versimpeling. Het effect is dat mensen de gevolgen van hun opvattingen gemakkelijk kunnen ontlopen, en ik weet niet of dit fair is. In de coalitie heb je nu de twist over het kinderpardon. CDA en D66 willen dit na de verkiezingen iets verruimen, de CU wil tot die tijd een uitzetstop voor kinderen die mogelijk onder deze verruiming vallen. De VVD vindt dit in strijd met het regeerakkoord.

Woensdag spreekt de Tweede Kamer erover, en ik zie niet hoe coalitiepartijen dit zonder schade kunnen doorstaan.

Nu kun je zeggen: die schade kan me niets schelen, het gaat om die kinderen. En inderdaad: het valt amper te verdedigen hoe hard dit land is met de uitzetting van hier gewortelde kinderen die part noch deel hebben aan de asielprocedures die hun ouders (moeten) voeren.

Tegelijk zou de VVD electoraal lijden onder een verruimd kinderpardon en een onmiddellijke uitzetstop. In maart zijn er verkiezingen voor Provinciale Staten en daarmee Eerste Kamer, en Wilders en Baudet koersen af op de hoogste score ooit voor het rechts nationalisme. Het beste resultaat haalde die stroming in 2002, het jaar van Fortuyn: 18,6 procent. In de laatste Peilingwijzer, van december, stonden PVV en FvD samen op 21 procent, bij De Hond zondag op 23 procent, en een knieval van Rutte over het kinderpardon zou die score waarschijnlijk verhogen, ten koste van de VVD.

Linkse politici kijken al uit naar een nederlaag van de VVD. Maar misschien is het nuttiger als zij de eigen positie bestuderen. Want als iets opvalt aan alle peilingen is dat links amper profiteert van deze zwakke coalitie. Een jaar discussie over de dividendmaatregel bracht GroenLinks en PvdA in de Peilingwijzer een paar procentjes winst ten opzichte van 2017; de SP verliest zelfs.

Als je dit legt naast de beweging van PVV en FvD – van 14 procent in 2017 naar 21 procent nu – zie je wat er werkelijk speelt: Nederland verrechtst.

Dit is de politieke context van dit debat, en ook de beste manier om de versimpeling te doorbreken. Keuzes hebben consequenties, en het zou helpen als partijen de mogelijke gevolgen van hun standpunt accepteren.

Wie tegen een verruimd kinderpardon is, accepteert dat hier gewortelde kinderen worden uitgezet naar een land dat ze amper kennen. Wie een verruimd kinderpardon en een uitzetstop steunt, accepteert de kans op een historische zege van het rechts nationalisme.

Voor niemand een gemakkelijke keuze, ongeacht zijn standpunt.

Tom-Jan Meeus (t.meeus@nrc.nl; @tomjanmeeus) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Lotfi El Hamidi.