ASML koopt technologie van failliete Mapper

Chipmachinefabrikanten Mapper kwam afgelopen december in de problemen. ASML verwerft met de overname vooral het personeel.

Silicium-wafer, zoals gebruikt in de micro-electronica.
Silicium-wafer, zoals gebruikt in de micro-electronica.

In het verleden stond het Delftse bedrijf Mapper Lithography nog te boek als potentiële uitdager van gigantische branchegenoot ASML. Zover kwam het niet: maandag werd bekend dat ASML de failliete chipmachinemaker overneemt. Voor welk bedrag is niet bekendgemaakt. ASML gaat niet verder met de ontwikkeling van de techniek.

Mapper vroeg vlak voor Kerst uitstel van betaling aan, vanwege een Amerikaanse investeerder die geld had beloofd, maar niet betaalde. Eind december ging het bedrijf failliet.

ASML (omzet 10,9 miljard euro in 2018, 24.000 werknemers) koopt de intellectuele eigendom van Mapper en is „voornemens” om „passende” banen te bieden aan de ruim 200 medewerkers van het bedrijf, zo blijkt uit het persbericht. Daarin wordt het Mapper-personeel geroemd vanwege „grote creativiteit en vindingrijkheid”. In december zei bestuursvoorzitter Peter Wennink van ASML al tegen BNR Radio dat het jammer zou zijn als de technologie van Mapper verloren zou gaan.

Mapper Lithography werd in 2000 opgericht en kwam voort uit een afstudeerproject aan de TU Delft. Net als ASML maakt Mapper chipmachines, maar de technieken verschillen. De machines van ASML en andere fabrikanten maken chips door lichtbundels door een soort sjabloon op het halfgeleidermateriaal te laten vallen, waarna er een patroon van schakelingen overblijft. Een Mapper-machine daarentegen tekent de schakelingen lijntje voor lijntje, met honderdduizenden elektronenstralen tegelijk.

Dat is een zeer precieze, veelbelovende technologie, maar de productie verliep moeizaam door technische problemen. Wel zei operationeel directeur Guido de Boer vlak voor Kerst nog tegen NRC dat Mapper onlangs in Frankrijk een machine had getest waarvan de resultaten „heel goed” waren. Volgens hem was het bedrijf „echt klaar” om orders aan te nemen.

Mappers financiële problemen zijn niet iets van de laatste tijd. Al jaren schreef de accountant in het jaarverslag dat het voortbestaan niet gegarandeerd was. Al wisten geldschieters het Delftse bedrijf wel te vinden: in totaal ontving Mapper meer dan 400 miljoen euro aan investeringen, leningen en subsidies, onder meer van de Nederlandse overheid. Ook buitenlandse partijen stapten in Mapper, zoals het door president Poetin opgezette investeringsfonds Rusnano.

    • Casper van der Veen