Recensie

Recensie Muziek

Punk-peetmoeder Patti Smith in TivoliVredenburg mist vleugels

Pop Patti Smith treedt met muziek, poëzie en activisme drie aaneengesloten avonden op in TivoliVredenburg. Het concert zondagavond bleef wat vlak.

Patti Smith tijdens haar optreden op zondag 27 januari in TivoliVredenburg.
Patti Smith tijdens haar optreden op zondag 27 januari in TivoliVredenburg. Foto Paul Bergen / EPA

„Hallo Utrecht dag één. Dit is onze driedaagse tour.” Drie avonden met muziek, poëzie en activisme in verschillende zalen van TivoliVredenburg, beloofde Patti Smith ter gelegenheid van het vijfjarig bestaan van het muziekcentrum. Waar het nieuwe Footprints-festival een dag eerder de toekomst omarmde, kreeg de 72-jarige peetmoeder van de punk alle gelegenheid om terug te blikken op haar eigen loopbaan. In de Rondazaal stond ze eerder in 2015 om het veertigjarig bestaan van haar debuutalbum Horses te vieren. Nu koos ze met een voorgelezen fragment uit haar gelauwerde autobiografie Just Kids uitgerekend de passage waarin zij en Robert Mapplethorpe de jaren zeventig binnentreden: „Dit wordt ons decennium.”

Lees ook dit interview met Patti Smith: ‘Ik wil mij verzetten, op mijn eigen manier’

In muzikaal opzicht is Smith er niet op vooruit gegaan, sinds ze haar zoon Jackson Smith opstelt als vervanger van gitarist van het eerste uur Lenny Kaye. De timide Jackson is een houten klaas die in zijn spel de dynamiek mist die Patti Smiths oude werk vleugels gaf. Vooral in langzame songs als ‘Beneath the Southern Cross’ brak dat op en sukkelde de muziek kreupel naar het einde. Naast de verplichte oude krakers ‘Dancing Barefoot’ en ‘Because the Night’ koos Smith voor een handvol covers, van Neil Youngs ‘After the Gold Rush’ (alweer een terugblik op de seventies) tot de kitschballade ‘Love is All We Have Left’ van U2. ‘I’m Free’ van de Rolling Stones, belangrijk in haar ontwikkeling als vrijdenkende geest in het New York van de late jaren zestig, liet ze over aan haar bassist Tony Shanahan. Bij een fragment uit ‘Walk on the Wild Side’ van Lou Reed trad ze nederig naar voren als zangeres van het achtergrondkoortje.

Innemende praatjes

Tussendoor roerde Patti Smith zich gretig als ieders favoriete excentrieke oma, met innemende praatjes over de zilveren schaatsen van Hans Brinker en de verjaardag van Mozart: „Ik ben bezig een paar van zijn deuntjes op gitaar te leren.” Wees niet bang als ik op het podium fluim, zei ze als verontschuldiging voor haar hardnekkige kuchje, het is niet besmettelijk. Met een ode aan filmmaker Tarkovski en een lied over haar schatplichtigheid aan William Blake gaf ze alle reden om uit te kijken naar avond drie in TivoliVredenburg, waar ze zich in de intieme Hertz-zaal zal toeleggen op poëzie en proza.

Aan de roep om ‘Gloria’ en andere gemiste songs uit haar rijke oeuvre gaf ze geen gehoor: „We spelen het enige lied waar jullie fucking niet om gevraagd hebben.” Haar vaste slotnummer ‘People Have the Power’ klonk daarna obligaat en ontdaan van activisme, voor een publiek dat gretig met de telefoontjes in de weer was. Nog niet zo lang geleden kreeg je een veeg uit de pan wanneer de als een kerel fluimende en vloekende Patti Smith een geheven iPhone in haar publiek ontwaarde. Nu vond ze het wel best zo. Wat een deceptie dat haar muziek zo vleugellam is geworden.

Correctie (28/1/19): Eerder stond in plaats van ‘Beneath the Southern Cross’ foutief de titel ‘Beyond the Southern Cross’. Dat is gecorrigeerd.