Van het Grieks parlement mag het buurland Noord-Macedonië heten

Hoewel tweederde van de Grieken tegen is, stemde het Griekse parlement vrijdag in met het akkoord over de naam Noord-Macedonië voor het buurland.

Premier Alexis Tsipras klapt nadat een nipte meerderheid in het Grieks parlement vrijdag instemde met het akkoord over de naam Noord-Macedonië
Premier Alexis Tsipras klapt nadat een nipte meerderheid in het Grieks parlement vrijdag instemde met het akkoord over de naam Noord-Macedonië foto Angelos Tzortzinis/afp

Het al bijna drie decennia durende dispuut over de naam Macedonië is beslecht. De voormalige Joegoslavische republiek Macedonië gaat Noord-Macedonië heten. Na weken van felle debatten en verbeten protesten heeft ook het Griekse parlement vrijdag het akkoord over de Macedonische naamkwestie geratificeerd.

Premier Tsipras sprak van een „historische dag”. „Noord-Macedonië, vandaag geboren, zal een bevriende natie zijn. Een bondgenoot en een helper van Griekenland bij zijn streven naar veiligheid, stabiliteit en ontwikkeling in de regio.” De Griekse erkenning van zijn noordelijke buurland maakt de weg vrij voor NAVO-toetreding en op termijn toetreding tot de Europese Unie.

Lang onzeker

Het onderwerp maakt veel emoties los in Griekenland. Terwijl duizenden Grieken donderdagavond voor het parlement demonstreerden tegen de deal, werd de stemming uitgesteld tot vrijdag omdat tweederde van de 300 parlementariërs om spreektijd hadden gevraagd. Vrijdag braken er opnieuw kleine protesten uit in Athene, maar veel mensen bleven thuis vanwege de stromende regen.

Het akkoord werd uiteindelijk goedgekeurd met 153 van de 300 stemmen. De uitkomst bleef tot het laatste moment onzeker, aangezien premier Tsipras zijn meerderheid kwijt is door de naamkwestie. Minister van Defensie Panos Kammenos, de leider van de kleine, rechtse partij Onafhankelijke Grieken, stapte twee weken geleden uit het kabinet uit verzet tegen het akkoord.

Tijdens het debat schilderde Kammenos de deal af als een sinister complot tegen Griekenland. Ter illustratie toonde hij foto’s van een onderonsje tussen de Macedonische premier Zoran Zaev en de Amerikaans-Hongaarse filantroop George Soros tijdens het World Economic Forum in Davos. Volgens Kammenos wordt de naamdeal gefinancierd door Soros.

Geen garanties

Dankzij de steun van onafhankelijke parlementariërs, onder wie dissidenten uit Kammenos’ partij, was Tsipras toch verzekerd van een meerderheid. Maar dat biedt geen garantie voor de toekomst. Tsipras wil aanblijven tot oktober, wanneer zijn termijn van vier jaar afloopt. Maar volgens analisten zijn vervroegde verkiezingen onvermijdelijk met een minderheidskabinet.

Sinds Macedonie zich in 1991 onafhankelijk verklaarde, heeft Griekenland bezwaar gemaakt tegen de naam van zijn noordelijke buurland. Die impliceert volgens de Grieken een territoriale claim over de Noord-Griekse regio Macedonië. Daarom werd het land in 1993 lid van de VN onder de voorlopige naam Voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië.

Na decennia van vruchteloze onderhandelingen sloten Athene en Skopje vorig jaar een akkoord over de kwestie. De republiek heeft haar officiële naam veranderd in Noord-Macedonië – al blijven burgers Macedoniërs heten en de taal Macedonisch. In ruil geeft Griekenland zijn verzet op tegen de toetreding van het land tot tal van internationale organisaties.

Tweederde Grieken tegen

De deal stuit op fel verzet in Griekenland. Uit peilingen blijkt dat tweederde van de Grieken tegen is. Veel Grieken zien de naam Macedonië als een integraal onderdeel van hun historisch erfgoed, dat teruggaat naar het gelijknamige rijk van Alexander de Grote. Het verzet is het grootst in het noorden, waar parlementariërs onder grote druk stonden om tegen te stemmen.

Woensdag werden er brandbommen gegooid naar de woning van een parlementariër van de linkste regeringspartij Syriza, die in de noordelijke stad Yiannitsa woont. Niemand raakte gewond, de schade was beperkt. In Evzones, de belangrijkste grensovergang tussen Griekenland en Macedonië, blokkeerden honderden lokale boeren en andere burgers de weg uit protest tegen het akkoord. En in de stad Polykastro staakte twee uur lang alle publieke diensten als steunbetuiging aan de oppositie.