D66 wil dubbele nationaliteit toelaten vanwege Brexit

Paspoort Met een initiatiefwetsvoorstel wil D66 de rest van het kabinet dwingen zich coulanter op te stellen tegen Nederlanders die langdurig in het VK wonen.

Sjoerd Sjoerdsma (D66) roept alle partijen in het parlement op zich bij dit wetsvoorstel aan te sluiten.
Sjoerd Sjoerdsma (D66) roept alle partijen in het parlement op zich bij dit wetsvoorstel aan te sluiten. Foto Koen van Weel/ANP

Nederlanders in het Verenigd Koninkrijk en Britten in Nederland moeten na de Brexit een dubbele nationaliteit kunnen hebben. Dat staat in een door NRC ingezien initiatiefwetsvoorstel van D66. De regeringspartij wil het kabinet dwingen zich coulanter op te stellen tegenover burgers die hard worden geraakt door het Britse vertrek uit de EU.

Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) verklaarde afgelopen week herhaaldelijk weinig te voelen voor het versoepelen van de wet voor deze groep mensen. Maar volgens Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma (D66) is de Brexit „een unieke situatie die om unieke maatregelen vraagt”. „De chaos in het Britse parlement wordt alleen maar groter en een harde Brexit komt met steeds grotere sprongen dichterbij”, zegt hij. „Daardoor staat het leven van Nederlanders in het Verenigd Koninkrijk op losse schroeven. Dat mogen we niet laten gebeuren. Er moet nu een vangnet komen.”

Sjoerdsma roept alle partijen in het parlement op zich bij dit wetsvoorstel aan te sluiten. „Dat is nu nodig voor de toekomst van onze landgenoten daar en de Britten hier.” Donderdag riep de PvdA in een motie ook al op tot versoepeling van de regels, tijdens een debat over de Brexit. Blok raadde die motie af. De minister noemde het toestaan van een dubbele nationaliteit toen „een ingrijpende maatregel” waarvoor geen „harde noodzakelijkheid” bestaat. Het CDA wijst versoepeling niet categorisch af. Kamerlid Pieter Omtzigt zei donderdag zich te kunnen voorstellen dat de regering voor paspoorten, net als voor rijbewijzen, met „een wat langere overgangstermijn” komt.

Lees ook: ‘Een dubbele nationaliteit past bij deze tijd’

Politiek steekspel

De Brexit moet op 29 maart plaatsvinden, maar het Britse parlement wees onlangs het akkoord met de EU af waarin de ‘scheiding’ is geregeld. Daardoor dreigt nu een chaotisch en conflictueus vertrek. Sjoerdsma vreest dat EU-burgers in het VK inzet worden van het politieke steekspel dat dan mogelijk volgt. „May heeft hun belangenorganisaties nooit willen ontvangen en zij vrezen dan ook terecht zondebok te worden. Wonen, werken, studeren, stemmen: alles kan door de Brexit van ze worden afgepakt. Het VK gedraagt zich tot nu toe op z’n best onvoorspelbaar en op z’n slechtst onheilspellend.”

Voor langdurig in het VK woonachtige Nederlanders die na de Brexit dezelfde rechten en plichten willen behouden, zou het aannemen van de Britse nationaliteit uitkomst kunnen bieden. Maar daardoor zouden ze automatisch hun Nederlandse nationaliteit verliezen. In het VK wonen 100.000 Nederlanders, in Nederland 50.000 Britten. De initiatiefwet is geïnspireerd door een soortgelijke Duitse wet, die een dubbele nationaliteit mogelijk maakt. In het VK zelf is het hebben van twee paspoorten gewoon toegestaan. Nederland probeert het hebben van dubbele nationaliteiten zoveel mogelijk te beperken, omdat dit de integratie zou bemoeilijken. Hier zijn echter ook uitzonderingen op, als landen niet accepteren dat hun burgers afstand doen van hun nationaliteit. In Marokko is dat bijvoorbeeld zo.