Venezuela telt nu twee presidenten

Machtsstrijd Parlementsvoorzitter Guaidó riep zich uit tot interim-leider en krijgt nu veel steun in de regio.

Parlementsvoorzitter Juan Guaidó bij protesten tegen president Nicolás Maduro.
Parlementsvoorzitter Juan Guaidó bij protesten tegen president Nicolás Maduro. Foto Federico Parra/AFP

De politieke crisis in Venezuela is snel geëscaleerd nu naast president Nicolás Maduro ook parlementsvoorzitter Juan Guaidó zich de wettige leider noemt van het noodlijdende land. Guaidó, die zich woensdag op een landelijke protestdag uitriep tot ‘interim-president’, kreeg direct steun van grote landen in de regio, de VS en Canada.

Maduro liet zich twee weken terug beëdigen voor een nieuwe termijn, die hij ‘won’ na frauduleuze verkiezingen terwijl zijn volk lijdt onder honger en hyperinflatie.

De Europese Unie heeft nog geen standpunt ingenomen over de legitimiteit van Maduro’s bewind. Wel riep ze op tot vrije verkiezingen en veroordeelde ze het geweld van de veiligheidsdiensten. Er vielen de afgelopen dagen 15 doden, meer dan honderd mensen zijn opgepakt.

Lees ook dit interview met Juan Guaidó: ‘Het leger moet de kant van het volk kiezen’

Door de massale anti-regeringsprotesten van woensdag en de internationale erkenning van Guaidó groeit de druk op Maduro in zowel binnen- als buitenland. De komende dagen moet blijken hoe de impasse zich ontwikkelt. Defensieminister Padrino zei woensdag dat het leger trouw aan Maduro blijft en ook Rusland uitte zijn steun.

De sinds 2013 regerende Maduro haalde woensdag uit naar de ‘imperialistische’ VS. Hij beantwoordde de steun van president Trump aan Guaidó met het onmiddellijk verbreken van de banden met Washington. Binnen 72 uur moeten alle diplomaten het land uit zijn, zei hij voor een in het rood uitgedoste menigte aanhangers voor zijn paleis. „De Amerikanen zijn alleen maar uit op onze olie, ons goud en ons gas. Ze zijn hier niet langer welkom.”

Guaidó lanceerde snel een verklaring waarin hij de diplomaten geruststelde en de VS opriep dit decreet van Maduro naast zich neer te leggen en te blijven. Vertrekken zijn de VS ook niet van plan, verklaarde de minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo. „We erkennen Maduro niet als president en we praten alleen met de regering van Guaidó.”

Trump sprak in het begin van zijn termijn meermaals over militair ingrijpen. Zijn veiligheidsadviseur Bolton ziet Venezuela als leider van een ‘trojka der tirannie’, met Cuba en Nicaragua. Vooralsnog bleek dit vooral retoriek. De regio is na anderhalve eeuw VS-inmenging sterk gekant tegen ingrijpen. Tegelijkertijd staat Zuid-Amerika al jaren machteloos bij de vluchtelingencrisis die Maduro veroorzaakt. Met het aantreden van twee zeer rechtse regeringen in Venezuela’s grote buurlanden Colombia en Brazilië is ook een pro-Amerikaanse as ontstaan.

Lees ook: ‘Militaire optie’ tegen Venezuela is vooral retoriek
Blijft legertop Maduro trouw? pagina 4-5