Garnalenvissers lopen schade op door rommel van vrachtschip MSC Zoe

De vissers vangen speelgoed-BMW’s in plaats van garnalen. Hun netten gaan kapot aan de scherpe resten van de overboord geslagen containers.

Twee van de speelgoed-BMW's die garnalenvisser Robin Bouma deze week opviste.
Twee van de speelgoed-BMW's die garnalenvisser Robin Bouma deze week opviste. Foto Robin Bouma

Garnalenvissers kampen met flinke problemen door de overboord geslagen spullen van het vrachtschip MSC Zoe, dat op 1 januari 291 containers verloor. Dat zegt VisNed, de branchevereniging voor kottervissers, donderdag tegen NRC na berichtgeving van Omrop Fryslân.

Door getij, wind en stromingen verspreidt de rommel zich over een steeds groter gebied. Het is “een soort olieramp”, zegt Sarah Verroen van VisNed. Nagenoeg alle ruim honderd garnalenkotters die actief zijn rondom de Waddeneilanden kampen volgens haar met teruglopende garnalenvangst.

Door de brokstukken raken sommige netten vervormd, waardoor ze minder garnalen vangen. Ook scheuren de netten door scherpe containerresten en komen de wielen die op de zeebodem voor drukverschil moeten zorgen en zo de garnalen in de netten laten springen “vol textiel” te zitten, waardoor ze hun werk minder goed doen.

Lees ook: Al die spullen in zee helpen de oceanograaf

3.500 euro per kapot net

Volgens Dirk Sloot van garnalenkotter ZK-47 Johannes Dirk - vernoemd naar zijn opa - is het een “heel dik drama”. Toen hij samen met zijn collega Robin Bouma en nog twee andere kotters begin deze week bij Terschelling lag, haalden drie van de vier kapotte netten boven. De kosten? Zo’n 3.500 euro per stuk.

De schade loopt bij slecht weer nog verder op. Dan kan het reservenet niet tijdens de vaart in stelling worden gebracht en moet de boot terug naar wal. Het probleem is volgens Sloot dat de vissers geen flauw idee hebben waar de brokstukken en de overboord geslagen spullen liggen. Zo weten ze niet waar ze wel en niet kunnen vissen. Verschillende kotters zijn daarom naar Denemarken of Duitsland uitgeweken.

De “milieuramp”, zoals Bouma het noemt, zorgt overigens wel voor opmerkelijke vangsten. Bouma en Sloot hebben al dekens, visstoeltjes en stukken container opgevist. Een collega kwam met My Little Pony-speelgoed thuis en Bouma had deze week zelfs een aantal grote speelgoed-BMW’s in zijn net zitten. Hij schat dat hij zo’n 40 procent minder garnalen vangt als gevolg van de rommel.

Lees ook: Dit schip verloor wel héél veel containers

Aansprakelijkheid

Normaal gesproken halen de garnalenvissers jaarlijks al zo’n 300.000 kilo aan rommel boven. Sarah Verroen verwacht dit jaar een verdubbeling of verdriedubbeling daarvan. Er zijn nog zo’n zestig containers zoek.

Rederij MSC heeft gezegd dat vissers schade kunnen melden. Maar, zegt Verroen, het is nog niet duidelijk wat het bedrijf met die meldingen zal doen. Bovendien gaat dat alleen om directe schade, niet om het verlies dat vissers lijden door tegenvallende vangst of om de extra kosten die gemaakt worden om de spullen te bergen.

    • Kasper van Laarhoven