NRC checkt: ‘Meeste daken op Sint Maarten zijn hersteld’

Dat zei staatssecretaris Raymond Knops (Koninkrijksrelaties, CDA) bij WNL.

Foto ANP

De aanleiding

Staatssecretaris Raymond Knops (Koninkrijksrelaties, CDA) was vorige week te gast in het televisieprogramma WNL op Zondag. Hij sprak daar over de trage voortgang van de wederopbouw op Sint Maarten. Doordat de Wereldbank toeziet op de besteding van het door Nederland beschikbaar gestelde hulpgeld zijn de procedures soms wat bureaucratisch, erkende Knops. Toch is er dankzij de Nederlandse inzet al een hoop verbeterd, zei de staatssecretaris. Hij noemde als voorbeeld dat „de meeste daken” die beschadigd waren geraakt door Irma inmiddels zijn gerepareerd.

Waar is het op gebaseerd?

Een woordvoerder van Knops laat weten dat met geld dat Nederland vlak na de orkaan in de noodhulpfase beschikbaar stelde 213 huizen zijn hersteld en dat er via de Wereldbank meer geld beschikbaar is voor „verdere reparaties van huizen” in de toekomst. Volgens de woordvoerder heeft Knops niet letterlijk gezegd dat de meeste daken dankzij Nederlandse hulp zijn hersteld. De staatssecretaris noemde het herstel van „de meeste daken” echter toen hem door WNL-presentator Rick Nieman gevraagd werd wat er met het Nederlands hulpgeld bereikt is.

En, klopt het?

Orkaan Irma liet in september 2017 een verwoesting achter op Sint Maarten: het Rode Kruis becijferde dat 90 procent van de bebouwing beschadigd was. De Algemene Rekenkamer beschreef dat Nederland vlak na de orkaan, in de noodhulpfase, 3 miljoen euro beschikbaar stelde voor dakenreparaties voor de meest kwetsbare groepen. De bedoeling was dat er met dat geld ruim 600 daken met gerepareerd zouden worden, maar dat aantal is inmiddels fors naar beneden bijgesteld. De Rekenkamer schrijft dat dit komt doordat de schade aan de huizen groter was dan gedacht en dat door de krapte op de arbeidsmarkt na Irma de prijs van personeel en materialen omhoog schoot. Knops schreef begin oktober aan de Tweede Kamer dat 122 huizen volledig zijn hersteld en dat aan 93 huizen nog werd gewerkt. Inmiddels zijn ook die huizen hersteld, zegt zijn woordvoerder.

In april vorig jaar kwam via het wederopbouwfonds dat door de Wereldbank wordt beheerd nog eens 10 miljoen euro vrij voor dakenreparaties. Daarmee kunnen volgens de Sint Maartense overheid ruim 750 huizen worden hersteld van zowel woningeigenaren als sociale huurders. Dit herstel is echter nog niet begonnen omdat Sint Maarten pas in november de eerste aanbesteding heeft uitgezet en reparaties daardoor pas in de loop van dit jaar kunnen beginnen. De Rekenkamer schrijft dat de Sint Maartense overheid „moeite heeft met het schrijven van volledige aanbestedingen die aan de eisen van de Wereldbank voldoen”.

Op Sint Maarten maken kwetsbare mensen als ouderen of alleenstaande moeders met jonge kinderen aanspraak op hulpgeld voor huizenreparaties. Zij moeten zich wel zelf bij de overheid melden. Volgens betrokkenen die de Rekenkamer sprak is onbekend „hoeveel kwetsbare huishoudens nog hulp behoeven maar niet in staat zijn zichzelf te melden”. Het aantal daken dat nog gerepareerd moet worden, ligt daarom vermoedelijk hoger dan uit de officiële cijfers blijkt.

Conclusie

Staatssecretaris Knops zei bij WNL toen hem gevraagd werd wat er met het Nederlands hulpgeld bereikt is, dat „de meeste daken” die op Sint Maarten door orkaan Irma beschadigd raakten inmiddels zijn gerepareerd. Uit beschikbare cijfers blijkt dat 213 beschadigde daken via het wederopbouwprogramma zijn hersteld, slechts een klein deel van het totale aantal. We beoordelen de uitspraak als onwaar.

Ook een bewering zien langskomen die je gecheckt wilt zien? Mail nrccheckt@nrc.nl of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt

    • Pim van den Dool