Ontsteltenis in Berlijn over Britse besluiteloosheid

Belangrijke handelspartner De Duitsers worden steeds bezorgder over de Brexit, mede omdat hun eigen economische groei stagneert. „Een ramp. Vreselijk.”

Een Duitse aandelenhandelaar controleert zijn cijfers aan het begin van de dag op de effectenbeursvan Frankfurt, de ochtend na de Brexitstemming.
Een Duitse aandelenhandelaar controleert zijn cijfers aan het begin van de dag op de effectenbeursvan Frankfurt, de ochtend na de Brexitstemming. Foto Kai Pfaffenbach/Reuters

Al sinds het Brexit-referendum in 2016 volgt politiek Berlijn de Britse opstelling met ongeloof en toenemende verbijstering. Het Duitse bedrijfsleven had wat meer tijd nodig om de ernst tot zich te laten doordringen, maar maakt zich inmiddels ook grote zorgen.

Dat de Brexit uitgerekend op een moment komt dat de lange periode van economische groei op haar laatste benen lijkt te lopen, maakt de situatie extra bedreigend. Het Verenigd Koninkrijk is de op vier na belangrijkste handelspartner van Duitsland.

Om de chaotische situatie niet nog verder te compliceren zegt bondskanselier Merkel in het openbaar weinig over de Brexit-verwikkelingen - of, zoals dinsdagavond nadat het Lagerhuis het uittredingsakkoord met de EU had verworpen, helemaal niets.

Ontsteltenis

Maar haar staatssecretaris voor Europese Zaken Michael Roth (SPD) kon zijn ontsteltenis niet voor zich houden. Hij twitterde dinsdagavond, in het Engels: „Een ramp. Vreselijk. Maar de deur van de EU blijft open staan. #Brexit’’

Lees ook: Brexiteers zien de WTO als prima vangnet.

Minister van Buitenlandse Zaken Heiko Maas drong er op aan bij de Britten snel duidelijkheid te verschaffen over wat ze nu willen. „De tijd voor spelletjes is nu voorbij”, waarschuwde hij. Volgens hem zijn de Britten nu aan zet.

Nog een slag onverbloemder gaf de Groene Europarlementariër Reinhard Bütikofer uiting aan zijn gevoelens – en die van velen in Duitsland. „Het Britse parlement heeft gezegd wat het niet wil. De rest van de EU heeft het recht eens te horen wat het wél wil. Wie nu nog kletst over nieuwe onderhandelingen is een charlatan. De politieke klasse van Groot-Brittannië heeft midden op het podium collectieve zelfmoord gepleegd.”

‘Volledig onberekenbaar’

Merkel had vorige week nog benadrukt dat ze er alles aan wil doen om ertoe bij te dragen dat het Britse uittreden „geordend’’ zal verlopen - „omdat dat goed is voor de Britse economie, maar ook voor ons’’. Maar ook op een No-Deal-Scenario zou Duitsland voorbereid zijn.

Of dat werkelijk zo is, kan worden betwijfeld. Volgens de directeur van de werkgeversorganisatie BDI, Joachim Lang, zou de situatie bij een uittreding zónder akkoord „volledig onberekenbaar zijn’’.

Toch waarschuwde hij dinsdagochtend voor het gevaar van het vooruitschuiven van de Britse uittreding om de dreigende chaos nog af te wenden. Uitstel zou voor het bedrijfsleven maar tot meer onzekerheid leiden. Het is in het belang van Duitse ondernemingen dat ze zich kunnen instellen op een „moment waarop de definitieve beslissing wordt genomen’’.

    • Juurd Eijsvoogel