Filmtips voor het IFFR: de avontuurlijke keuzes

Festivaltips NRC geeft 26 tips voor het IFFR. Dertien voor wie graag een gokje waagt, en dertien die zo goed als zeker een goede tijdsbesteding zijn.

Le Livre d’image van Jean-Luc Godard
Le Livre d’image van Jean-Luc Godard
Dit zijn de avontuurlijke keuzes. Liever een veilige keuze?

Jean-Luc Godard

In Rotterdam is Jean-Luc Godards essayfilm Le livre d’image (Beeldenboek) te zien als film en installatie, onderdeel van het programma Art Directions. Die installatie (Accueil livre d’image) wil de omstandigheden nabootsen waarin Godard zijn film maakte. De intimiteit van zijn huisstudio in Zwitserland, met Perzische tapijten, een grote monitor en zichtbare luidsprekers, wordt gerecreëerd in het art-deco-interieur van Hotel Atlanta.

Een sfeervol decor om Godards mijmeringen te ondergaan over het verschil tussen woord en beeld, en tussen werkelijkheid en de representatie daarvan. In het tweede deel van het prikkelende beeldessay geeft Godard de Arabieren een tegenstem. Vandaar de aanwezigheid in de installatie van een bidkleedje waarop het boek Images et paroles (Woorden en beelden) ligt van Godards partner Anne-Marie Miéville. Wie de installatie gezien heeft, kan daarna naar de Pauluskerk voor Godards video Maquette expo (2005).

André Waardenburg

Gangsters in 3D

Zo’n mijmering uit de Wong Kar-Wai-school over een Chinese gangster die tussen neon, vochtig beton en beslagen ruiten reflecteert op het verleden en de vrouw die hem ontglipte. Maar dan gebeurt het: de 3D-bril moet op en we belanden opeens in een long shot van ruim drie kwartier van een magische droomwereld.

A Long Day’s Journey Into Night (Bi Gan, Ch.)

Oerdomme Ronaldo

Te gek voor woorden, deze trippy, absurd melige komedie over intriges rond een oliedomme voetballer met een hoofd vol aaibare puppy’s die verdacht veel lijkt op Ronaldo. Lesbische infiltranten, vluchtelingen en een trumpiaans kloonproject.

Diamantino (Gabriel Abrantes/Daniel Schmidt, VS)

Macaber Russisch carnaval

Het grenst aan propaganda, deze serie gewelddadige en cynische taferelen uit de ‘Volksrepubliek Donetsk’, de Russische enclave in Oekraïne. Gebaseerd op YouTube-filmpjes, schotelt vaste IFFR-ganger Sergej Loznitsa ons een macaber carnaval voor. Vrij schokkend, erg goed.

Donbass (Sergej Loznitsa, Oek.)

Digitale woestenij

Hoe breng je de bitcoin-goldrush in beeld? Regisseur Misho Andradze ontdekte geen goudzoekers met versleten schoenen en zweet op het voorhoofd, maar een kaal Georgisch landschap waar computers dag en nacht zoemen en kabels en schotels uit de grond schieten als buitenaardse planten. Vervreemdend visueel essay.

The Harvest (Misho Antadze, Geo.)

Dagboek van filmpionier

Vorig jaar richtte het Italiaanse filmechtpaar Yervant Gianikian en Angela Ricci Lucchi op IFFR de tentoonstelling Journey to Russia in, over de researchreizen van deze found footage-pioniers naar Rusland. Kort daarna overleed Ricci Lucchi. I diari di Angela is op haar dagboeken gebaseerd.

I diari di Angela, Noi due cineasti (Yervant Gianikian/Angela Ricci Lucchi, Ita.)

Een charmante lobotomist

Amerikaans cultregisseur Alverson lokt je een vrij normaal verhaal in met Jeff Goldblum als charmante lobotomist. En laat dat verhaal dan in duigen vallen. „Ik wil u dwars door het doek trekken”, vertelde de koortsige visionair. „Of dat u verward weg stommelt op zoek naar de uitgang.”

The Mountain (Rick Alverson, VS)

Liefde onder stierenfokkers

Mexicaans arthouse-icoon Carlos Reygadas geeft een masterclass op IFFR (25/1), waar hij in 2002 debuteerde met Jápon. Zijn laatste film gaat over Juan, stierenfokker en beroemd dichter. Zijn idealen over vrije liefde worden op de proef gesteld als zijn vrouw Esther valt voor een gringo.

Nuestro Tiempo (Carlos Reygadas, Mex.)

Beeldschoon Sovjet-meesterwerk

De van oorsprong Georgische regisseur Parajanov (1924-1990) was een graag geziene gast op het IFFR. Het festival vertoont dit jaar een verzamelprogramma (A Parajanov Tripych) met films van en over deze vernieuwende filmmaker, die leed onder Sovjet-censuur. Ook wordt nooit eerder vertoond materiaal van zijn meesterwerk De kleur van granaatappels (1969) vertoond, toegelicht door restauratie-expert Daniel Bird.

Programma: ‘A Parajanov Tripych’

Bloedig koningsdrama

De neiging van Zhang Yimou tot extreme stilering pakt soms levenloos uit, maar niet in dit van bloed druipende koningsdrama uit de tijd van de drie koninkrijken in China (220-850). Veldslagen met metalen paraplu’s, talloze dubbelgangers, yin en yang: een feest voor het oog en de geest.

Shadow (Zhang Yimou, Ch.)

Intriges in Boedapest

Een koppige joodse hoedenmaakster keert in 1913 terug naar Boedapest, waar haar ouders stierven. En belandt in een onpeilbaar web van intriges. Een intrigerende en frustrerende knoop losse eindjes waarmee de Hongaarse cineast Nemes in de stijl van zijn debuut Son of Saul de implosie van het Habsburgse Rijk aankondigt.

Sunset (László Nemes, Hon.)

Racistisch New Orleans

Regisseur Roberto Minervini komt met zijn adembenemend rauwe, semi-documentaire verkenningen van de achterkant van de Amerikaanse droom op plekken die de meeste filmmakers (en journalisten) links laten liggen. Een veelgeprezen, giftig portret van racisme in New Orleans.

What You Gonna Do When the World’s on Fire (Roberto Minervini, Ita.)

Uit de schaduw van Claude Lanzmann

Portret van editor Ziva Postec die in deze documentaire definitief uit de schaduw treedt van Claude Lanzmann. Het was Postec die uit de 350 uur materiaal die Lanzmann draaide voor Shoah, zijn monumentale documentaire over de Holocaust, in zes jaar tijd op fijnzinnige wijze de definitieve vorm boetseerde.

Ziva Postec: La monteuse derrière le film Shoah (Catherine Hébert, Can.)