De vader van een bijzonder hecht gezin

Jeroen Otter, bondscoach shorttrackers

Jeroen Otter is al sinds 2010 bondscoach. In een emotionele week werd bij de EK duidelijk hoe belangrijk hij voor zijn hechte groepje shorttrackers is.

Jeroen Otter (links) viert met Suzanne Schulting de winst op de 1.500 meter op het EK in Dordrecht.
Jeroen Otter (links) viert met Suzanne Schulting de winst op de 1.500 meter op het EK in Dordrecht. Foto Vincent Jannink/ANP

Hij was net tien minuten leeggelopen in een hokje, waar het overweldigende lawaai vanaf de tribunes amper te horen was. Nippend van een blikje cola, na de gekte van de slotdag van de EK in Dordrecht, besefte Jeroen Otter: dit was een heel emotioneel weekend geweest.

Hij was vooral trots op wat zijn ploeg had gepresteerd. Zoals hij dat als bondscoach van de shorttrackers de afgelopen jaren steeds meer kon zijn. Een Europees kampioen in Suzanne Schulting. Goud ook voor haar op de 1.500 meter. Brons voor Lara van Ruijven op de 500 meter. En goud voor de vrouwen op de relay, plus zilver voor de mannenploeg.

Speciale aandacht van Otter voor dat laatste: tweede van Europa, terwijl hij zich al weken afvroeg hoe dat gezelschap zich zou redden zonder Sjinkie Knegt, die vanuit een ziekenhuisbed in Groningen moest toekijken. En wiens ernstige ongeval, waarbij hij thuis in Bantega brandwonden over zijn gehele lichaam opliep, een schaduw over deze EK in eigen land had geworpen. „Na zo’n week is dit echt Gran Canaria-zonneschijn.”

Op momenten als deze wordt duidelijk hoe Otter allang niet meer alleen coach van een groep shorttrackers is, maar ook de vader van een bijzonder hecht gezin. Bij wie zijn sporters terecht kunnen als ze twijfelen over het volgen van een studie, zoals Schulting. Of wanneer ze door een persoonlijke hel gaan omdat ze verdacht worden van het gebruik van doping, zoals Yara van Kerkhof. Hij is de lijm in een groep van sterk wisselende persoonlijkheden, die inmiddels wel alles voor elkaar over hebben.

Dus als er dan zoiets gebeurt met Knegt, afgelopen donderdagochtend, dan is Otter aangedaan. Als mens. Toen hij de groep moest inlichten hield hij het niet droog. En een dag later, toen hij sprak over een appje dat hij had gekregen van Knegt, moest hij wederom tranen wegslikken. „Het is toch een eerste teken van leven”, zei hij geëmotioneerd. Het is zijn oogappel, onder hem werd Knegt een van de beste shorttrackers ter wereld. En nu was het vervolg van zijn carrière ineens onzeker.

Jeroen Otter tijdens een training van de Nederlandse ploeg in Dordrecht. Foto BART MAAT/ANP

Keiharde trainingen

In de eerste jaren na Otters aanstelling als bondscoach, in 2010, kwamen vooral verhalen naar buiten over zijn onorthodoxe aanpak, over zijn keiharde trainingen. Hoe hij zijn ploeg onaangekondigd vanuit een trainingskamp in de Pyreneeën 1.700 kilometer terug naar Heerenveen liet fietsen. Goed voor ze. Hij moest van een ploeg die niet gewend was te winnen een succesvol gezelschap smeden. Dat moest dan maar met een harde aanpak.

Maar geleidelijk heeft Jeroen Otter (54) de menselijke kant meer getoond, is hij „zachter” geworden, „emotioneler”, zeggen ze binnen de ploeg. „Echt een vaderfiguur, ja”, zegt Schulting. „Het is, zoals afgelopen donderdag, heel lastig hem geëmotioneerd te zien. Maar toch ook fijn, want het gaat ook vaak op de automatische piloot bij hem.”

Rianne de Vries, sinds 2013 bij de ploeg, heeft de verandering ook gezien. „Hij moest in het begin ook hard zijn, want hij moest ons leren winnen, dat kenden we nog niet. Als je alleen maar zacht bent, dan win je niet.”

Ze zag het richting de Winterspelen van vorig jaar in Zuid-Korea steeds meer kantelen. „Ik merkte tijdens bepaalde kampen dat je niet alleen bezig bent met het fysieke, maar ook met het mentale. En dan zie je die emotionele kant van Jeroen, dat hij ontzettend trots is op ons.”

Het heeft er ook alles mee te maken dat de teamleden elkaar nu al jaren kennen. „We werken nu al vijf tot acht jaar met vrijwel dezelfde mensen, dan word je vanzelf meer familie, en hij een vaderfiguur”, zegt Wilf O’Reilly, als disciplinemanager de rechterhand van Otter. „Je moet je even voorstellen: Jeroen is het afgelopen olympische seizoen 153 dagen weggeweest van huis, dat betekent 153 dagen van ’s ochtends tot ’s avonds met de ploeg.”

Het is ook een kwestie van elkaar steeds beter leren kennen en aanvoelen, zegt De Vries. „Op bepaalde momenten moet je hem negeren, op een ander moment zoek je elkaar op. Maar als het rustig is, kun je altijd heel goed met hem praten.”

Speciale ring

Hoe hecht deze kleine shorttrackselectie is geworden, is tijdens elke persbijeenkomst en elk toernooi zichtbaar. Voor de buitenwereld was het goed te zien op het afgelopen Sportgala, toen Otter van zijn shorttrackvrouwen een speciale ring kreeg. Een ring zoals hij die ook aan elk van hen had gegeven.

Otter kan nog steeds hard zijn, ook buiten de trainingen. De Vries maakte dat zelf mee in Pyeongchang, toen ze na haar enkelbreuk geen race mocht rijden in de relay en daardoor geen bronzen medaille kreeg. „Daar hebben we toen ruzie over gehad. Ik heb van mijn kant duidelijk aangegeven, dat ik er niet voor kies mijn enkel te breken en dan op die manier behandeld te worden. Hij vertelde zijn kant. Uiteindelijk bood hij excuses aan. Dat hij netter had kunnen zijn. Maar vier jaar eerder had ik niet tegen hem gezegd: hé, ik ben boos op jou.”

Na het nieuws over Knegt was het aan Otter om de knop bij de ploeg om te zetten, de gevoelens bij ze uit te zetten. Want dit was wel een EK in eigen land, al die mensen kwamen wel voor hén. In de geest van Knegt was er alsnog genoeg te vieren voor de ploeg.

Als Otter zondag even is bijgekomen en met een bordje patat op schoot terugblikt, valt een grote envelop op die uit zijn jas steekt. „Voor Sjinkie” staat erop. Had hij gekregen van een kind uit het publiek. Of hij die aan Knegt wilde geven.