Technologiebeurs CES in teken van geopolitiek

Consumentenelektronica De handelsoorlog tussen de VS en China drukt een stempel op technologiebeurs CES. De elektronicasector dreigt de dupe te worden van de strijd tussen twee grootmachten.

Een vrouw maakt een foto van het flexibele scherm van LG op de technologiebeurs CES.
Een vrouw maakt een foto van het flexibele scherm van LG op de technologiebeurs CES. STEVE MARCUS/ANP

Al is technologiebeurs CES op-en-top een Amerikaanse happening, je kunt er geen stap verzetten zonder een Chinees bedrijf te treffen. Van de buitenlandse beursbezoekers die deze week in Las Vegas zijn, komen de meesten uit China, en bijna elke elektronicafabrikant is afhankelijk van Chinese toeleveranciers en assemblagehallen.

De stemming op „het wereldwijde podium voor innovatie”, zoals de Consumer Electronics Show zichzelf aanprijst, is wat bedompt door de handelsoorlog tussen de VS en China. De economische grootmachten bestoken elkaar met oplopende importtarieven. Dat is een bedreiging voor de 4.400 fabrikanten die op CES nieuwe klanten en partners zoeken.

In stappen legde de Amerikaanse overheid de afgelopen maanden al importheffingen op honderden miljarden dollars aan Chinese goederen op. Het is Trumps antwoord op de dichtgetimmerde Chinese afzetmarkt. En de VS dreigen met een tariefsverhoging op nog eens 200 miljard dollar aan Chinese goederen, terwijl China voor 110 miljard dollar aan Amerikaanse goederen extra wil belasten. Die laatste maatregelen zijn bevroren, in afwachting van overleg tussen de twee grootste economieën ter wereld.

Geen smartphones

Gary Shapiro, directeur van brancheorganisatie en beursorganisator CTA, ligt niet wakker van de handelsoorlog. Hij trekt de vergelijking met de jaren 80, toen de VS in de clinch lagen met Japan. Ook dat waaide over, vertelde hij persbureau AP.

De Chinese inbreng op CES is wel minder prominent dan voorgaande jaren. 1.200 Chinese bedrijven schreven zich ervoor in, 20 procent minder dan vorig jaar, becijferde de South China Morning Post. Openbare speeches van Chinese topmannen ontbreken, de stands zijn relatief bescheiden en telecomgigant Huawei heeft zijn smartphones thuisgelaten. Die zijn niet meer welkom in de VS, nadat president Trump in mei winkels verbood Chinese smartphones te verkopen.

„Via het web kun je ze nog krijgen, hoor”, zegt een Huawei-vertegenwoordiger. Huaweis goedkopere telefoonmerk Honor heeft een eigen stand op CES, maar verder beperkt Huawei zich tot smartwatches en laptops. Het bedrijf zit in het verdomhoekje bij de Amerikaanse overheid, die bang is dat Chinezen kunnen spioneren. Bewijs daarvoor is niet geleverd

Tijdens de vorige CES trok de Amerikaanse provider AT&T zich op het laatste moment terug uit een grote Huawei-deal, onder druk van de overheid. Het was een zware tegenvaller voor het Chinese bedrijf. Desondanks groeide Huawei afgelopen jaar uit tot de tweede telefoonverkoper ter wereld, na Samsung.

Een bezoeker van de gadgetbeurs test de 'baby monitor' van Miku. John Locher/ANP

Gadgets

Jonge Chinese bedrijven zoeken op de CES toegang tot Amerikaanse consumenten, nog altijd de gretigste afnemers van nieuwe gadgets. Francis Bea werkt voor het Chinese bedrijf N-Real, dat een augmented reality-bril maakt – een bril die computerbeelden over de gewone wereld heen projecteert. De start-up uit Beijing (70 medewerkers) maakt zich geen zorgen over importtarieven, zegt Bea: „De discussie gaat vooral over communicatieapparatuur, niet over gadgets als de onze.” Maar als de tarievenoorlog doorzet, zullen de VS vrijwel alle Chinese elektronica extra belasten.

Dat geldt ook voor auto’s. De Chinese fabrikant Byton wil in 2020 een nieuwe elektrische auto exporteren naar de VS. Deze M-Byte moet het opnemen tegen Tesla en gaat 45.000 dollar kosten. Hogere importtarieven zouden die concurrerende prijsstelling teniet doen.

„Er kan een hoop veranderen in twee jaar”, zegt Byton-manager Jessica Wang, die op de CES-stand naast het futuristische prototype staat. „Misschien hebben we tegen die tijd wel een andere president”, zegt ze, enigszins hoopvol.

Cadeautjes

De Chinese chauffeur die tussen de beursgebouwen in Las Vegas pendelt, verdedigt het Amerikaanse beleid: „Ik geef Trump groot gelijk. Als je iemand elk jaar een verjaardagscadeau geeft en je krijgt nooit iets terug, dan stop je toch met cadeautjes geven?”

De handelsoorlog gaat echter niet alleen over economische gelijkheid, er zijn ook zorgen over de groeiende Chinese invloed op technologische innovatie. Of het huidige staakt-het-vuren tussen de VS en China eindigt in een akkoord, is daarom verre van zeker.

„Een verdere escalatie van de handelsoorlog drukt de groei van de wereldeconomie”, zegt topman Rick Clemmer in de stand van de Nederlandse chipfabrikant NXP. Dat is in zijn ogen de grootste bedreiging voor de chipindustrie en de elektronicasector.

NXP zag zijn beoogde miljardenovername door het Amerikaanse Qualcomm getorpedeerd door een weigerachtige Chinese regering. Maar wat importtarieven betreft, wordt NXP niet zo gedwarsboomd als Amerikaanse fabrikanten. Clemmer: „De helft van onze omzet komt uit China – gelukkig zijn we een Nederlands bedrijf.”

Correctie (10 januari 2019): in een eerdere versie van dit artikel stond dat de VS dreigen met een tariefsverhoging van 200 miljard dollar. Dat klopt niet, het betreft een tariefsverhoging op 200 miljoen dollar aan goederen. Tevens stond vermeld dat China Amerikaanse goederen voor 110 miljard dollar extra wil belasten, terwijl het een extra belasting op goederen van 110 miljard dollars betreft. Hierboven is dit aangepast.