VS verlagen diplomatieke status EU –en zeggen niets

Atlantische band President Obama verhoogde de diplomatieke status van de EU, Trump draait dat nu weer terug en brengt de Europese Unie in verlegenheid.

Van president Trump is bekend dat hij weinig respect heeft voor de EU die hij op handelsgebied onlangs omschreef als „vijand”.
Van president Trump is bekend dat hij weinig respect heeft voor de EU die hij op handelsgebied onlangs omschreef als „vijand”. Foto J. Scott Applewhite/AP Photo

De Amerikaanse regering heeft volgens de Duitse omroep Deutsche Welle eind vorig jaar de diplomatieke status van de EU verlaagd van ‘lidstaat’ naar ‘internationale organisatie’. Deze degradatie gebeurde zonder de Europese Commissie (EC) in Brussel in te lichten. Volgens bronnen van Deutsche Welle heeft de regering-Trump „politieke redenen” voor het besluit.

‘Brussel’ is extra verlegen met de situatie, omdat juist deze week eurocommissaris Cecilia Malmström (Handel) in Washington is voor gesprekken over een oplossing voor het sluimerende handelsconflict tussen de EU en de VS over importheffingen waarmee president Trump dreigt.

De Commissie heeft „kennis genomen van de verandering” van het diplomatieke protocol in Washington, reageerde een EC-woordvoerder dinsdag. „We zijn nu in gesprek met Washington.”

Signalen voor de degradatie waren er al eind vorig jaar, bij de begrafenis van oud-president George H. W. Bush. Bij die gelegenheid werd EU-ambassadeur in Washington David O’Sullivan, tegen alle protocollen in, pas als laatste aangekondigd.

Lees ook dit essay van Caroline de Gruyter: Europa moet leren ‘machtsdenken’

Weinig respect

Van president Trump is bekend dat hij weinig respect heeft voor de EU die hij op handelsgebied onlangs omschreef als „vijand”. Trump is ook een voorstander van de Brexit.

In december vorig jaar trok Trumps minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo tijdens een toespraak in Brussel de waarde van multilaterale organisaties zoals de EU in twijfel. Provocerend vroeg hij zijn Brusselse gehoor van overwegend EU-ambtenaren wat hun hoogste prioriteit heeft: „De belangen van landen en burgers, of de belangen van bureaucraten hier in Brussel?”

Volgens Deutsche Welle zou er eind december al overleg tussen Brussel en Washington zijn geweest om de degradatie „tijdelijk” ongedaan te maken. Maar daarop wilde de Commissie dinsdag niet reageren.

De status van ‘lidstaat’ kreeg de EU nog tijdens het presidentschap van Barack Obama die de EU daarmee promoveerde in de diplomatieke pikorde. Trump maakt die promotie nu ongedaan.

„Dit illustreert hoezeer Trump de EU veracht”, zegt Daniela Schwarzer van denktank Council on Foreign Relations in The New York Times. „De regering-Trump is actief in het ondermijnen van de eenheid in de EU.”

„Voor antwoorden op uw vragen moet u in Washington zijn”, reageert Christina Tomlinson, woordvoerder van de Amerikaanse ambassade bij de EU in Brussel. „Wij wachten hier nu op richtlijnen vanuit Washington.”

De Amerikaanse EU-ambassadeur Gordon Sondland trad vorig jaar aan na een periode van anderhalf jaar zonder een Amerikaanse EU-gezant. Sondland, zakenman en oprichter van een hotelketen, is bevriend met Trump, die hij bij zijn inauguratie volgens Amerikaanse media met een miljoen dollar steunde.

De macht van Europa pagina 14/15