‘Nederland tapte in opdracht Amerikanen El Chapo af’

De Amerikanen zouden in 2011 en 2012 honderden van zijn telefoontjes hebben beluisterd, dankzij een server in Haarlem en een datacentrum in Driebergen.

El Chapo in januari 2017 op een Amerikaans vliegveld, nadat Mexico hem had uitgeleverd.
El Chapo in januari 2017 op een Amerikaans vliegveld, nadat Mexico hem had uitgeleverd. Foto AP

De Verenigde Staten hebben de Mexicaanse drugsbaron Joaquín ‘El Chapo’ Guzmán anderhalf jaar lang op vrijwel dagelijkse basis afgeluisterd, met behulp van een server in Nederland. Dat meldt de Volkskrant op basis van anonieme bronnen. De opnames werden dinsdag afgespeeld in het Amerikaanse proces tegen El Chapo.

De VS waren in 2011 op zoek naar een land om een server te plaatsen die El Chapo’s telefoonverkeer zou aftappen. Omdat Nederland soepel is in zulke verzoeken, en bovendien innig samenwerkt met de Amerikanen, viel de keuze op een server van hostingbedrijf Leaseweb net buiten Haarlem. Het Team High Tech Crime (THTC) van de Nederlandse politie tapte de communicatie van de drugscrimineel, en stuurde die via een tapcentrum in Driebergen integraal naar de Amerikaanse FBI. Een woordvoerder van de Landelijke Eenheid, verantwoordelijk voor het THTC, kon dinsdagavond niet direct reageren op het nieuws.

In november is in New York het proces tegen de machtige Mexicaanse kartelbaas Joaquín ‘El Chapo’ Guzmán begonnen. Klapt hij uit de school?

BlackBerry

De operatie kwam op gang nadat een informant voor de FBI ging werken. De IT’er had in opdracht van het Sinaloa-cartel van El Chapo een communicatienetwerk voor BlackBerry’s opgezet, een onder criminelen populaire smartphone vanwege de versleuteling van berichtgeving tussen BlackBerry’s onderling. Doordat de IT-specialist zich bij de FBI meldde kregen de Amerikanen inzicht in dat netwerk. Om daadwerkelijk tot afluisteren over te gaan was een server nodig.

Die stond volgens de Volkskrant in eerste instantie in Canada, maar moest daar weg vanwege de strenge privacywetgeving. De server naar de Verenigde Staten zelf verhuizen was geen optie, omdat dat op zou vallen. Via de server in Nederland kon de FBI Guzmán voor het eerst in jaren horen praten, en kreeg de dienst inzicht in zijn handel en wandel. Een bron zegt tegen de Volkskrant: “Het was voor het eerst in minimaal vijf jaar dat de Amerikanen hem hoorden spreken.”

De Nederlandse politie zou pas na afloop van de operatie te horen hebben gekregen dat zij de tap van een van de meest beruchte drugscriminelen van Latijns Amerika mogelijk had gemaakt. Hoofd van de recherche Wilbert Paulissen en THTC-hoofd Pim Takkenberg ontvingen in januari 2013 twee Amerikanen op het Landelijk Parket in Rotterdam, die hen het verhaal vertelden.