Opinie

Burgemeester Krikke heeft heel wat uit te leggen

Vreugdevuur Scheveningen

None

Welkom in 2019. De jaarwisseling leverde volgens een voorlopige balans van de verzekeraars tussen de 15 en 20 miljoen euro aan schade op. Een jaar geleden was dit 10 miljoen. Tegelijk verdubbelde het geweld tegen hulpverleners van 27 naar 59 aangevallen politieagenten. Het gave land van minister-president Rutte was weer even wat minder gaaf.

Een dieptepunt werd bereikt in Scheveningen. Wat bedoeld was als gecontroleerde nieuwjaarsviering liep volledig uit de hand. Het traditionele nieuwjaarsvuur op het strand – in 2014 geplaatst op de lijst van het immaterieel cultureel erfgoed – leidde tot vuurtornado’s en een vonkenzee boven en in de straten van het vissersdorp. Slachtoffers vielen wonderwel niet maar de angst en paniek onder omwonenden was groot. Daarnaast is er sprake van aanzienlijke materiële schade. Eerste voorlopige conclusie: het had nog veel erger kunnen aflopen.

Burgemeester Pauline Krikke (VVD) van Den Haag sprong direct in de defensieve bestuurlijke modus met haar aankondiging van een „minutieus onderzoek” naar de gang van zaken. Dat de uitkomst van dit onderzoek uiterst pijnlijk zal worden voor een aantal verantwoordelijken lijkt op basis van de nu al bekende feiten vast te staan. Naar het zich laat aanzien heeft in de nacht van maandag op dinsdag elementair verstand het moeten afleggen tegen de angst voor de terreur van de straat.

Repressieve tolerantie, een bekend verschijnsel in de Nederlandse gezagscultuur, werd optima forma toegepast: de gemeente Den Haag verbood het vuur niet nadat was gebleken dat de in de dagen ervoor opgebouwde vuurstapel dertien meter hoger was dan afgesproken, nee, de hekken voor de toeschouwers werden wat naar achteren verplaatst.

In hetzelfde Scheveningen wil bij harde wind uit zee een vuurwerkshow nog wel eens worden afgelast. Dat gebeurde zelfs nog vorige maand. Maar die voorzorg gold niet tijdens Nieuwjaarsnacht toen het ging om het in brand steken van twee reusachtige uit houten pallets opgebouwde vuurstapels ter hoogte van een vijftien verdiepingen tellend flatgebouw.

Er zijn heel veel vragen te beantwoorden. Zoals: hoe zat het met de vergunningen, hoe zat het met het toezicht, wat is er gebeurd met waarschuwingen van een jaar geleden, wie heeft uiteindelijk besloten dat de stapels toch maar moesten worden aangestoken?

Het vuur van Scheveningen is een variant op wat door criminoloog Hans Boutellier begin deze eeuw treffend de „veiligheidsparadox” werd genoemd. Aan de ene kant eist de burger in toenemende mate vrijheid voor zichzelf op. Maar tegelijkertijd wil de burger dat de overheid maximale veiligheid garandeert.

In Scheveningen won de individuele vrijheid van de brandstapelbouwers het van de beschermende overheid. Burgemeester Krikke heeft heel wat uit leggen.

In het Commentaar geeft NRC zijn mening over belangrijke nieuwsfeiten. De commentatoren schrijven deze artikelen in samenspraak met de hoofdredactie.