Wiebelende meeuw stabiliseert zich met slim ellebogenwerk

Aerodynamica Een meeuw die door de wind uit balans raakt, past de vorm van zijn vleugels aan om zich te stabiliseren.

Stabiel zwevende meeuw.
Stabiel zwevende meeuw. Foto iStock

Meeuwen kunnen bijna roerloos door de lucht glijden. Wanneer ze door een plotselinge windvlaag uit balans raken, stabiliseren ze zich door de vorm van hun vleugels aan te passen.

Een groep Canadese biologen en ingenieurs heeft nu onderzocht hoe vleugelvorm de stabiliteit van meeuwen stuurt. De resultaten verschenen woensdag in Royal Society Interface. De onderzoekers bekeken videobeelden van vrij rondzwevende meeuwen en onderzochten de vleugels van meeuwenkadavers. Zo ontdekten ze dat de meeuwen zich in onstuimig weer stabiliseren door de hoek van het ellebooggewricht kleiner te maken, waardoor de vleugels iets opvouwen. De onderzoekers testten dit verder door opgezette vleugels met verschillende ellebooghoeken in en windtunnel te plaatsen. „We zien dat de stabiliteit afneemt als we de vleugels opvouwen”, mailt de eerste auteur Christina Harvey. De vogels moeten dan actiever bijsturen met vleugels en staart. Dat kost meer energie, maar maakt wel dat ze sneller terugkeren naar hun evenwichtspositie.

Dankzij de (elleboog)gewrichten vangen meeuwen instabiliteit dus beter op dan met stijve, uitgestrekte vleugels. De onderzoekers opperen dat die techniek ook gebruikt kan worden in kleine, onbemande luchtvaartuigjes. Of het ook bij grote vliegtuigen werkt is onbekend. Het onderzoek beperkte zich tot de dynamica van objecten van meeuw-formaat.