Saoediërs boos om plaatsing op Nederlandse lijst belastingparadijzen

Belastingen Het is staatssecretaris Snel ‘menens’ met de strijd tegen belastingontwijking. Op zijn lijst staan 21 landen om aan te pakken – niet Nederland.

Wolkenkrabbers in de Saoedische hoofdstad Riad.
Wolkenkrabbers in de Saoedische hoofdstad Riad. Foto Fayez Nureldine/AFP

Het kabinet heeft een lijst met „laagbelastende” landen opgesteld die in aanmerking komen voor maatregelen tegen belastingontwijking. Het gaat om 21 landen, waaronder vijf landen die al op de zwarte lijst van de Europese Unie staan, zo meldde het ministerie van Financiën vrijdag in een persbericht.

Het Financieele Dagbladmeldt dat Saoedi-Arabië boos is over de plek op de lijst. Het hoofd belastingbeleid bij de Saoedische fiscus noemt het „absoluut onterecht”. Riad zou buitenlandse bedrijven wel degelijk voldoende belasten, tegen een tarief van 20 procent of meer. Volgens Financiën staan landen op de lijst zonder winstbelasting voor bedrijven en landen met een tarief van minder dan 9 procent. Het kabinet wil de komende jaren meerdere maatregelen nemen tegen belastingontwijking. Voorkomen moet worden dat bedrijven via Nederland hun winsten kunnen verschuiven naar belastingparadijzen.

De Europese Unie heeft Amerikaans Samoa, de Amerikaanse Maagdeneilanden, Guam, Samoa en Trinidad en Tobago op de lijst staan. Nederland breidt dit rijtje uit met Anguilla, de Bahama’s, Bahrein, Belize, Bermuda, de Britse Maagdeneilanden, Guernsey, Isle of Man, Jersey, de Kaaimaneilanden, Koeweit, Qatar, Saoedi-Arabië, de Turks- en Caicoseilanden, Vanuatu en de Verenigde Arabische Emiraten.

Staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66) zegt hiermee te laten zien dat het „menens is met onze strijd tegen belastingontwijking”. Nederland krijgt al langer internationaal te horen dat het zelf een belastingparadijs is. De non-gouvernementele organisatie Oxfam heeft een eigen lijst opgesteld waarop ook EU-lidstaten staan: Ierland, Malta, Luxemburg én Nederland. Volgens Oxfam voldoet Nederland niet aan de criteria die de EU zelf heeft opgesteld, specifiek het criterium ‘eerlijke belastingheffing’.

Sommige multinationals hoeven via Nederlandse constructies amper belasting te betalen. De Europese Commissie bepaalde in 2015 dat een ruling (belastingovereenkomst) die koffieketen Starbucks in 2008 met de Nederlandse fiscus sloot, neerkomt op verboden staatssteun. In een voorlopig rapport over de Nederlandse belastingconstructie van Ikea constateert Brussel hetzelfde.

Het Europees Parlement wees Nederland eind 2017 bijna formeel aan als belastingparadijs. Het rapport werd geblokkeerd door onder meer Nederlandse CDA-Europarlementariërs, die tegen de eigen christen-democratische partijlijn stemden.

Jaarlijks stroomt er via brievenbusfirma’s in Nederland 22 miljard euro aan rente en royalty’s. Het kabinet wil vanaf 2021 die geldstromen extra gaan belasten.