Belasting moet Duitse moskeeën onafhankelijker maken van buitenland

Christelijke en joodse instellingen in Duitsland bedruipen zich al grotendeels via een verplichte Kirchensteuer. Voor moskeeën geldt dat niet. En dat moet volgens Berlijn veranderen. Ook progressieve moslimorganisaties staan er open voor.

De Centrale Moskee in Keulen, die op 29 september 2018 werd geopend door de Turkse president Erdogan.
De Centrale Moskee in Keulen, die op 29 september 2018 werd geopend door de Turkse president Erdogan. Foto EPA

De Duitse regering overweegt de invoering van een zogenoemde ‘moskeebelasting’ om islamitische gebedshuizen financieel onafhankelijker te maken van buitenlandse geldschieters. Daarmee moet inmenging vanuit het buitenland worden ingeperkt.

Verschillende christelijke en joodse gemeenschappen in Duitsland bedruipen zich grotendeels via een verplichte Kirchensteuer. Dat is een heffing op de loonbelasting van geregistreerde gelovigen, die qua hoogte per deelstaat varieert.

Deze belastingheffing geldt niet voor moskeeën. Die worden meestal gefinancierd vanuit islamitische landen als Turkije, Saoedi-Arabië of Koeweit, wat gelovigen kwetsbaar maakt voor religieuze of politieke beïnvloeding. Het initiatief was eerder dit jaar afkomstig van CSU-Bondsdaglid Alexander Radwan. Hij liet zich inspireren door de Oostenrijkse ‘islamwet’ uit 2015, die bepaalt dat financiële middelen voor religieuze doeleinden in het binnenland betrokken dienen te worden.

Vrijwillige bijdrage

Het idee kreeg de afgelopen dagen bijval van coalitiepartners CDU en SPD. „Het moet ons doel zijn om de islam in Duitsland van inmenging van buitenlandse staten te emanciperen en een sterkere binnenlandse oriëntatie te laten krijgen”, zei CDU/CSU-vicefractievoorzitter Thorsten Frei woensdag tegen Die Welt. Eerder had minister van Binnenlandse Zaken Horst Seehofer moskeeën opgeroepen zich financieel los te maken van buitenlandse geldschieters. De Grünen en progressieve moslimorganisaties staan open voor het idee, zo blijkt uit een rondgang van de Duitse krant Die Welt. Ook Seyran Ates, oprichter van de liberale Berlijnse Ibn-Rushd-Goethe-moskee en pleitbezorger van seksegelijkheid binnen de islam, is positief. Tegen het Duitse Handelsblatt zei Ates donderdag dat het wat haar bertreft zou moeten gaan om een vrijwillige bijdrage, die geregeld kan worden via de islamitische zakat, een vorm van sociale afdracht.

Megamoskee

In Duitsland bestaan al langer zorgen dat in sommige, vanuit het buitenland gefinancierde moskeeën standpunten worden verkondigd die in strijd zijn met Duitse democratische waarden en die segregatie of zelfs radicalisering in de hand werken. Zo’n 900 islamitische gemeenschappen worden gefinancierd via koepelorganisatie Ditib, die in Duitsland ook wel bekend staat als de ‘lange arm van Erdogan’. Imams in die moskeeën zijn in dienst van de Turkse staat. In september leidde de opening van een door Turkije gefinancierde megamoskee in Keulen door de Turkse president Erdogan tot protest. Ook de radicale Moslimbroederschap zou middels financiering invloed proberen te krijgen in Duitse moskeeën.

Lees ook: Geheime lijsten financiering moskeeën onthuld

Nederland kent geen kerkbelasting. Moskeeën kunnen hier een status krijgen als algemeen nut beogende instelling (anbi), waardoor ze bijvoorbeeld geen belasting over schenkingen betalen.