‘Je rol pakken’. Dat is het ergste kantoorjargon van 2018

Managementbullshit Japke-d. Bouma hoorde dit jaar (weer) heel wat kantoorjargon waar ze jeuk van kreeg. Ze maakte er een top 10 van.

Illustratie Tomas Schats

O lieve mensen, wat was ook 2018 weer een heerlijk tenenkrommend jaar, ‘jeukwoorden-technisch’ gezien! Het loze, lege en ergerniswekkende kantoorjargon vloog me weer om de oren. Ik maakte een overzicht van de tien kantooruitdrukkingen die ik zelf het irritantste vond. Maar laat het me gerust via Twitter weten als jullie er nog meer gehoord hebben waar je je groen en geel aan ergert. Dan kom ik daar in het nieuwe jaar op terug. Sterkte alvast voor 2019!

10. Ophalen en uitvragen Je informeert tegenwoordig niet meer, houdt geen enquêtes meer, of doet ergens onderzoek naar, nee, anno 2018 ‘vraag je uit’ door middel van een ‘uitvraag’. Geen flauw idee waar de term vandaan komt, maar ik hoorde hem ook het afgelopen jaar weer overal. Je hebt zelfs verschillende soorten ‘uitvragen’, namelijk de ‘interne uitvraag’ die je binnen je eigen bedrijf kan ‘uitzetten’, en natuurlijk de ‘externe uitvraag’ die tot aan Mars kan gaan.

Waarvoor al die uitvragen zijn? Nou, om ‘informatie op te halen’ natuurlijk. Jeuk! Alsof er vuilniswagens voor worden ingezet.

9. Outreachend Nu in het #metoo-tijdperk mensen gelukkig niet meer overal met hun tengels aan mogen zitten, is ‘outreachend’ het nieuwe ‘hands-on’. De term komt oorspronkelijk uit de zorg en betekent iets als ‘naar de mensen toegaan’, maar duikt ook steeds vaker op als bijvoeglijk naamwoord voor blije collega’s als in ‘we zoeken een outreachende teamplayer’. Ik krijg er een EO-gevoel van en dat is nou niet echt een compliment.

8. Onboarding Nieuwe collega’s wegwijs maken in je bedrijf doet echt niemand meer, dat heet tegenwoordig ‘onboarding’. Alsof ze op de loopplank staan van een cruiseschip, of op de vliegtuigtrap van een Boeing. Ik ben al kotsmisselijk voor ik vertrokken ben.

Er zijn ook allemaal ‘onboarding programma’s’, ‘onboarding events’ en ‘onboarding officers’ (even krabben hoor) en alles is dan weer onderdeel van de ‘war on talent’. Dus niet de ‘war for talent’ zoals je grammaticaal zou denken, maar ‘on’. Alsof je ten strijde trekt tegen het talent en het helemaal kapotmaakt. Leve de middelmaat! Pfffff…

7. Dialoogtafels, klimaattafels, hoofdtafels en deeltafels De ‘tafel’ rukt op in bullshitland en er werd in 2018 meer dan ooit aan vergaderd. Er is namelijk weer een nieuw synoniem bedacht voor oeverloos kletsen zonder dat er iets uitkomt: de tafel.

De ‘dialoogtafel’ zag ik het meest langskomen, maar ik hoorde in 2018 ook over de ‘klimaattafel’ en natuurlijk ‘de hoofdtafel’ van Mark Rutte. Daar hadden volgens hem geen memo’s over de afschaffing van de dividendbelasting op gelegen, dat waren vast de ‘zijtafels’ of de ‘deeltafels’ geweest. Zorg in 2019 dus in ieder geval dat je aan de juiste tafel zit, bij voorkeur aan een ‘stamtafel’.

6. Smart Vroeger hadden we alleen een smartphone, maar tegenwoordig is alles smart: ‘smart cities’, ‘smart mobility’, ‘smart leerdoelen’, ‘smart goals’: je wordt er helemaal gek van. Jammer dat al die smart dingen gewoon door mensen bedacht zijn en vaak helemaal niet zo smart zijn als je hoopte. Ik heb liever ‘smart collega’s’.

5. Waardegedreven Anno 2018 ga je niet meer gewoon naar je werk, maar ga je ‘waardegedreven’ naar kantoor en werk je vanuit je ‘kernwaarden’, ‘passies’, ‘drijfveren’ en ‘ambities’. Alsof er een straalmotor van waarden in je broek zit. Het gaat sindsdien ook niet meer om ‘wat’ je doet, maar ‘waarom’ je het op je werk allemaal doet.

Op die manier is er al ‘waardegedreven zorg’, ‘waardegedreven leiderschap’ en ‘waardegedreven inkoop’ ontstaan en zijn er al ‘waardegedreven glazenwassers’, ‘waardegedreven hoveniers’ en ‘waardegedreven begrafenisondernemers’ gesignaleerd.

Sinds ik zelf waardegedreven werk, heb ik het een stuk minder druk. Ik hoef mijn stukjes namelijk niet meer af te tikken, maar zeg gewoon tegen mijn baas dat ik bezig ben met het ‘omwerpen van de status quo’ en ‘de emancipatie van de kantoortijger’. Wat een rust.

4. Ambitie, veranderopgave en uitdaging Problemen bestonden het afgelopen jaar amper meer, dat zijn allemaal ‘uitdagingen’ geworden. Ik zag ook amper plannen van aanpak meer, dat zijn nu ‘ambitiedocumenten’. En maatregelen, hoezo maatregelen? Dat noemen we ‘veranderopgaven’. Als je het zo noemt, heeft vast niemand door dat je er voor moet werken om iets voor elkaar te krijgen.

3. Oplossingen Zijn de problemen afgeschaft in 2018, oplossingen zijn er daarentegen te over! Oplossingen dus, voor dingen die geen probleem zijn. Zo zag ik ‘financieringsoplossingen’, ‘ICT-oplossingen’, ‘koffie-oplossingen’ en zelfs, gewoon, bij mijn eigen Albert Heijn: ‘maaltijdoplossingen’! Geen idee wat het zijn, ik denk iets met zout-zuur.

2. Eigenaarschap tonen en gedeeld eigenaarschap Als je je verantwoordelijkheid neemt en doet waarvoor je betaald wordt, toon je eigenaarschap. Geen flauw idee aan wie je je eigenaarschap moet tonen trouwens, en hoe dan, maar je toont hem. Ik denk een beetje als een potloodventer, zo van ‘hee, pst, wil je mijn eigenaarschap zien’?

Gelukkig hoef je het niet allemaal alleen te doen en kun je je eigenaarschap ook DELEN, dat heet ‘gedeeld eigenaarschap’. Als daar maar geen ruzie van komt.

1. Je rol pakken Maar de onbetwiste jeukuitdrukking van 2018 was wat mij betreft: ‘je rol pakken’. O man, mijn hele traumatische campingverleden waarbij ik altijd met de rol over het terrein moest lopen, kwam weer boven. Want je hebt tegenwoordig geen functie meer, maar een ROL van waaruit je moet ‘acteren’ en die je dus moet pakken.

Het betekent iets als: zet er eens een tandje bij op je werk. Dus dat je binnenloopt op kantoor, een propje ziet liggen, dat oppakt en het in de prullenbak gooit. Dan pak je niet alleen het propje, maar ook je rol én toon je eigenaarschap.

Je kunt zelfs verschillende rollen tegelijk hebben! Dan moet je wel goed op je ‘rolhygiëne’ letten. Ook dat heeft niets met het toilet te maken, maar betekent dat je weliswaar je rol moet pakken, maar je je ook weer niet té veel met het werk van anderen moet bemoeien.

Want dat is natuurlijk wel een beetje het probleem met mensen die hun rol pakken: het zijn vaak dingen waar je zelf nou net ongestoord mee verder wilde en zelden dingen die het bedrijf vooruit helpen. Ik ben er helemaal klaar mee. Ik zou zeggen: leg neer die rol in 2019, behalve als het een smulrol is natuurlijk.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.

    • Japke-d. Bouma