Vier woontorens in het Schieblock

Gebiedsontwikkeling Er is eindelijk een plan voor het Schieblock. Er komen 400 woningen, de hoogste toren wordt 150 meter en Annabel wordt gesloopt.

Een ontwerpvisie van de gemeente voor het gebeid. De parkeerstrook langs het spoor is hierin nog bebouwd, maar dit kan vooralsnog niet.
Een ontwerpvisie van de gemeente voor het gebeid. De parkeerstrook langs het spoor is hierin nog bebouwd, maar dit kan vooralsnog niet. Illustratie gemeente Rotterdam

Na jaren van stilstand doet de gemeente weer een poging om het terrein tussen het Schieblock en station Centraal opnieuw in te richten. Doel is om er vier woontorens met ruimte voor 60.000 vierkante meter en 350 tot 400 woningen te bouwen. Op die plaats staan nu panden die vlak na de Tweede wereldoorlog gebouwd zijn. Daarvan moeten er dan vier gedeeltelijk of geheel gesloopt worden.

De hoogste toren in de nieuwste ontwerpvisie die de gemeenteraad vorige week besprak wordt 150 meter en komt op de hoek van de Schiekade en de Schiestraat. Dat betekent dat de noordkant van het markante Schieblock tegen de vlakte moet. „Dit is de enige plek waar zo’n hoge toren kan staan”, zegt raadslid Astrid Kockelkoren van GroenLinks, in het dagelijks leven stedenbouwkundige. Op andere plekken is het onmogelijk vanwege afspraken over de bezonning van de huizen aan de Proveniersingel die daarachter ligt. „Alleen van een hoge toren op de hoek hebben ze geen last, omdat de schaduw daarvan grotendeels valt op de Schiekade”, zegt Kockelkoren.

Volgens één van de huidige gebruikers, Kristian Koreman van architectenbureau ZUS, is sloop van een stukje van het gebouw geen probleem. „Ik ben al lang blij dat het grootste deel van het Schiekadeblok blijft staan en dat ze rekening houden met de gebouwen en de huidige gebruikers. Dat is in het verleden wel anders geweest.” Ook de dakakker blijft.

Het aantal meters van die toren kan echter hoger dan nu is ingetekend, vinden raadsleden van onder andere CDA en GroenLinks. „Waarom geen tweehonderd meter?”, zegt Kockelkoren. „Maar je moet dan wel uitzoeken of dat op te brengen is, omdat de kosten van de bouw hoger worden boven een bepaald aantal meters.”

Maar dat hoeft geen beletsel te zijn, zegt architect en projectontwikkelaar Nanne de Ru van Powerhouse Company. „Je kan makkelijk naar 250 meter. Je moet dan wel extra liften en sprinklerinstallaties installeren. Dat kost bij elkaar zo’n vijf ton extra. Maar die verdien je terug met de verkoop.”

De vraag is ook de hoogte van het rendement de doorslag moet geven, zegt Kockelkoren. „Er is behoefte aan meer woningen. Een hoger aantal appartementen past ook in de gebiedsontwikkeling die we daar willen.”

De bedoeling is dat het Schiekadeblokgebied een blijvende voetgangersbrug krijgt naar Pompenburg aan de overkant van de Schiekade, waarachter ook nieuwe woningen worden gebouwd. De tijdelijke, houten Luchtsingel wordt in de ontwerpvisie vervangen door een stalen of betonnen brug.

Onenigheid is echter te voorzien over de invulling van het gebied achter het Schieblock. Zo wil de eigenaar van poppodium Annabel, Aziz Yagoub, vlak bij het station blijven zitten. Nu zit hij in een groot pand aan de Schiestraat, dat grenst aan het populaire terras van de Biergarten. In de voorlopige plannen van de gemeente staat het pand van Annabel op de nominatie voor sloop en komt er een toren van 70 meter. Verhuizen naar een gebied buiten het centrum is volgens Yagoub geen optie. „Elke stad heeft een poppodium in het centrum. Het zou raar zijn als dat in Rotterdam niet kan.”

Maar ondanks kritiek van raadsleden van onder andere GroenLinks en D66 toonde wethouder Bas Kurvers (VVD) zich tijdens een vergadering van de raadscommissie Bouwen en Wonen vorige week onvermurwbaar. Nee, hij wilde niet uitsluiten dat er ruimte komt voor nachthoreca in het gebied naast het station. Maar toezeggen dat Annabel kan blijven wilde hij ook niet. Volgens Kurvers is het belangrijk dat als er mensen in dat gebied komen wonen, ze ook kunnen rekenen op een goede nachtrust. Of een poppodium dat mogelijk maakt, is volgens hem de vraag.

Wat er gebeurt met de parkeerterreinen voor Annabel en langs het spoor is ook nog geen uitgemaakte zaak. Deze zijn in eigendom van bouwbedrijf Van Eesteren en de gemeente. Projectontwikkelaar Luc Smits heeft ze echter in beheer. In de ontwerpvisie werkt de gemeente om deze twee grote, onbebouwde stukken grond heen, aangezien ze niet wil dat Smits ze ontwikkelt, en Smits zijn rechten vooralsnog niet wil opgeven.

Oorzaak van de impasse is een ruzie tussen Smits en de gemeente die ontstond na de ontbinding van het recht op erfpacht in 2015 dat Smits op de grond had. Reden was dat Smits de gemeente geen erfpacht betaalde, terwijl de gemeente hem wel 52 miljoen euro voor de grond betaald had. De bedoeling was dat hij met behulp van het geld het gebied zou ontwikkelen. Maar hij slaagde er volgens de gemeente niet op tijd in de financiering rond te krijgen waardoor de bouw van de geplande woon- en kantoortorens niet van de grond kwam. Na de ontbinding van het erfpachtcontract bleek echter dat Smits het gebruiksrecht op de twee parkeerterreinen had weten te behouden.

Zolang Smits deze behoudt, lijdt de gemeente verlies op de ontbinding van de erfpachtdeal: volgens de laatste raming 25 miljoen euro, vier miljoen meer dan vorig jaar berekend was. Ook daarom dringen raadsleden aan op de bouw van een hogere toren met meer woningen, in de hoop dat de grondwaarde stijgt en het verlies afvlakt.

    • Lucette Mascini