Resultaten Klimaattafels

Elektriciteit: CO 2 -prijs wordt afgezwakt

De elektriciteitstafel was na de ‘eerste ronde’ van de onderhandelingen in juli al met veel concrete maatregelen gekomen. Met name windmolens op zee zorgen voor meer duurzame stroom, en er komen meer zonne- en windparken op het vasteland. Daardoor zal in 2030 circa driekwart van de benodigde stroom uit zon en wind komen. Opvallend: de minimumprijs voor de CO2-uitstoot van elektriciteitscentrales wordt lager dan in het regeerakkoord was afgesproken. Uit onderzoek, onder meer van het Planbureau voor de Leefomgeving, bleek dat een hoge prijs de concurrentiepositie van gascentrales schaadt. Dat geeft risico’s voor de Nederlandse stroomvoorziening. Er komt geen subsidie voor biomassacentrales.

Industrie: Geen CO 2 -heffing, wel opslag

Een algemene CO2-heffing voor vervuilende bedrijven waar de milieubeweging voor heeft gestreden komt er vooralsnog niet. Dat wil niet zeggen dat bedrijven geen kans lopen dat ze toch moeten betalen. Elk vervuilend bedrijf moet vanaf 2019 een plan maken voor verduurzaming. Er is subsidie beschikbaar voor bedrijven die investering in CO2-besparing of innovaties. Wie geen goed reductieplan maakt of zijn belofte niet nakomt, krijgt een boete. Ook ondergrondse CO2-opslag komt in aanmerking voor subsidie, terwijl de milieubeweging ertegen is. De totale kostenstijging voor de industrie wordt geschat op 375 miljoen euro per jaar. De subsidiepot voor de industrie loopt op tot 550 miljoen euro in 2030.

Gebouwde omgeving: 50.000 huizen gasvrij in drie jaar

Van de tafel gebouwde omgeving, waar de verduurzaming van uiteindelijk alle 7 miljoen woningen centraal staat, komt het voorstel om vóór 2030 1,5 miljoen huishoudens aan een warmtenet te koppelen of van warmtepompen te voorzien. Om dit te financieren – vaak is ook isolatie nodig – wordt jaarlijks gerekend op zo’n 400 miljoen euro. Omdat woningcorporaties een voortrekkersrol moeten spelen, krijgen zij 100 miljoen korting op de verhuurdersheffing die zij jaarlijks moeten betalen. Door de subsidies moet zoveel mogelijk voorkomen worden dat huiseigenaren extra kosten maken. Voor het eind van de kabinetsperiode (2021) zouden 30.000 tot 50.000 woningen aardgasvrij moeten worden.

Mobiliteit: Minder zakelijke kilometers

Over twaalf jaar zijn er zo’n twee miljoen elektrische auto’s op de weg. Omdat die de komende jaren nog duurder zijn dan conventionele auto’s, kunnen kopers in 2021 op een subsidie van 6.000 euro rekenen. Die loopt in negen jaar terug tot 2.200 euro.

De bijtelling loopt in die periode op van 8 tot 20 procent. De subsidie wordt vooral gefinancierd door hogere accijns en hogere motorrijtuigenbelasting. Ook een vrachtwagenheffing moet innovatie financieel mogelijk maken.

Het aantal zakelijke kilometers moet in 2030 met 8 miljard worden teruggebracht. Dat klinkt ambitieus, maar in 2017 werd in totaal over de weg bijna 150 miljard kilometer afgelegd.

Landbouw: Glastuinbouw zorgt voor meeste reductie

In vergelijking met de voorstellen die in juli zijn gedaan, hoefde de klimaattafel Landbouw weinig aanvullende maatregelen voor te stellen. De land- en tuinbouwsector heeft met een opgelegde reductie van 3,5 miljoen ton CO2 een relatief lichte opdracht. Uit de zogeheten klimaatenvelop (subsidies voor verduurzaming) komt circa 30 miljoen per jaar. Een derde daarvan is bestemd voor de glastuinbouw en een derde voor de veehouderij. De glastuinbouw streeft ernaar in 2040 klimaatneutraal te zijn. Hun klimaatmaatregelen leveren de helft van de totale CO2-besparing in de landbouw.

Afspraken over afslanking van de veestapel, die noodzakelijk zal zijn om aan het Klimaatakkoord van Parijs te voldoen, zijn nog niet niet gemaakt.