Meer treinen gestrand op hsl door problemen met software

In oktober kwamen 48 treinen ongepland tot stilstand tijdens hun rit, terwijl dat er in januari nog twaalf waren.

Reizigers stappen op station Breda in de intercity naar Brussel, die sinds april ook over de hsl rijdt.
Reizigers stappen op station Breda in de intercity naar Brussel, die sinds april ook over de hsl rijdt. Foto Rob Engelaar/ANP

Door softwareproblemen in locomotieven is het aantal gestrande treinen op de hogesnelheidslijn (hsl) het afgelopen jaar toegenomen. In oktober kwamen er 48 treinen ongepland tot stilstand op het snelle spoor tussen Schiphol en België, terwijl dat er in januari nog 12 waren. Dat bevestigt spoorbeheerder ProRail donderdag naar aanleiding van berichtgeving door De Telegraaf.

De oorzaak van de computerproblemen is een update die vanaf mei werd doorgevoerd. Daarin zit een fout die er volgens NS toe leidt dat treinen soms stilvallen. In bepaalde gevallen kan de machinist het probleem ter plekke verhelpen, maar soms kan de trein niet meer verder. Voor de cijfers maakt dat niet uit: iedere trein die onbedoeld stilvalt, telt volgens ProRail als een stranding.

NS is bezig de 78 hsl-locomotieven van verbeterde software te voorzien, laat een woordvoerder donderdag weten. Het bedrijf hoopt daar begin volgend jaar mee klaar te zijn.

Het toegenomen aantal strandingen op de hsl, vooral gebruikt door de Intercity Direct tussen Amsterdam en Breda, komt ook doordat er sinds afgelopen voorjaar meer treinen over de lijn rijden. In april kwamen er op het hogesnelheidsspoor nieuwe diensten bij tussen Amsterdam en Brussel, en tussen Den Haag en Brussel. NS had vooraf al gewaarschuwd dat die uitbreiding van de dienstregeling in het begin een nadelige invloed zou hebben op de punctualiteit.

Lees ook: De hsl-trein rijdt voorlopig niet op tijd

Punctualiteit gedaald

Ook met het grotere aantal ritten in ogenschouw genomen, is de betrouwbaarheid van treinen op de hsl het afgelopen jaar echter afgenomen. Cijfers van ProRail laten zien dat de reizigerspunctualiteit – het percentage treinreizen met minder dan vijf minuten vertraging – is gedaald van 88,5 in januari naar 80 in oktober.

De norm van 82,1 procent die het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat NS heeft opgelegd, lijkt het bedrijf niettemin te gaan halen. NS mag een andere rekenmethode gebruiken dan ProRail, waardoor de punctualiteit waarschijnlijk toch voldoende zal zijn. Vorig jaar legde Den Haag NS nog een boete van 1,25 miljoen euro op omdat de Intercity Direct te vaak te laat kwam of uitviel.

De hsl wordt al sinds de opening, bijna tien jaar geleden, geplaagd door problemen. De Fyra’s die de NS besteld had, bleken zo onbetrouwbaar dat ze moesten worden teruggestuurd. De locomotieven die de NS nu gebruikt voor de hsl, zijn niet ontworpen voor de complexe techniek van de lijn. Machinisten moeten meerdere keren per rit overschakelen op andere bovenleidingsspanningen en veiligheidssystemen, waarbij fouten en storingen op de loer liggen.