Struisvogelpolitiek rond het Urgenda-vonnis

De Haagse StemmingVandaag bekrachtigt de Algemene Vergadering van de VN het Marrakesh-pact. Schrijf je in om deze politieke nieuwsbrief per mail te ontvangen.

De Haagse Stemming

Vrijdag moet er een Klimaatakkoord liggen, maar nu al blijkt dat het kabinet sinds 2015 geen specifieke maatregelen nam om de CO2-uitstoot in 2020 te verminderen. Voor Lelystad Airport lijkt de opening in dat jaar dan weer te vroeg te komen. En als het aan Nederlanders ligt, hebben we in 2020 permanent wintertijd.

STRUISVOGELPOLITIEK: Aanvullende maatregelen naar aanleiding van het Urgenda-vonnis waren echt niet nodig, bezwoer het kabinet. Een benodigde vermindering van de CO2-uitstoot in 2020 zou gehaald worden door het Energieakkoord uit te voeren. Het kabinet negeerde daarbij allerlei onzekerheidsmarges in prognoses van het Planbureau voor de Leefomgeving, blijkt uit een reconstructie van NRC. Beleidsmaatregelen die het kabinet zou nemen om aan het Urgenda-vonnis te voldoen, zijn niet doorgerekend omdat ze nooit als concrete plannen bij het PBL zijn binnengekomen. Volgens een nog vertrouwelijke prognose van het bureau zou de uitstoot in 2020 slechts 20 procent lager liggen dan in 1990, terwijl dat 25 procent moet zijn. Een extra besparing van 10 miljoen ton CO2 is noodzakelijk.

PROBLEEMLUCHTHAVEN: Iedereen behalve VVD-minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur) zag het aankomen, maar nu zegt ze het zelf ook: Lelystad Airport openen in 2020 wordt “steeds ingewikkelder” nu Europa de benodigde toestemming niet geeft. Een patstelling in het kabinet dreigt over de vraag of de luchthaven ook ruimte mag bieden aan maatschappijen die ‘autonome groei’ realiseren. VVD-Kamerlid Remco Dijkstra was gisteren duidelijk: “Het niet opengaan van Lelystad Airport is voor de VVD geen optie.” Eppo Bruins (CU) vond dat Van Nieuwenhuizen “gewoon haar huiswerk moet maken” (lees: zich het regeerakkoord moet houden). Ze bezwoer gisteren niet met nieuwe voorstellen richting Brussel te gaan waar de coalitie niet mee kan leven.

SENAATSNABRANDER: “Onrealistische verwachtingen” heeft de buitenwereld van de senaat. “We zijn een politiek orgaan, net als de Tweede Kamer.” Het zijn de woorden van D66-senator Joris Backer en hij bevestigt daarmee de lezing van voorzitter Ankie Broekers-Knol die in een opmerkelijk interview gisteren toegaf dat de Eerste Kamer soms politieke besluiten neemt die juridisch niet in orde zijn. Coalitiepartijen zijn bang om een wet weg te stemmen als dat het voortbestaan van het kabinet op het spel zet, zeggen zij tegen NRC. In het door de commissie-Remkes voorgestelde terugzendrecht zien ze wel iets, maar de verwachtingen worden ook al getemperd.

BIJ DE TIJD: Als het aan de Nederlanders ligt, gaat de klok straks in maart niet meer vooruit. Het ministerie van Binnenlandse Zaken liet vanwege de discussie over het verzetten van de klok een peiling uitvoeren en daaruit blijkt dat 41 procent van 2.000 respondenten een voorkeur heeft voor de wintertijd, tegenover 27 procent die een permanente zomertijd wil. De discussie rond het verzetten van de klok speelt weer op sinds de Europese Commissie de resultaten van een – vertekende – peiling onder Europeanen bekendmaakte. Daaruit bleek dat een meerheid van ruim 4 miljoen stemmers een voorkeur heeft voor één tijd. De Commissie wil dat de lidstaten voor oktober 2019 hun keuze bekendmaken. Minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren baseert zich niet enkel op de peiling maar ook op effecten voor gezondheid en veiligheid.

HAAGSE BANENCARROUSEL: Met verkiezingen voor zowel het Europees Parlement als - indirect - de Eerste Kamer volgend jaar draait het Haagse banencarrousel momenteel hard door. Het bekendmaken van kieslijsten is altijd een interessant meetmoment. Gisteren was het de beurt aan de VVD. Opvallendste afwezige op hun Eerste Kamerlijst is Johan Remkes. Officieel beëindigde hij maandag zijn politieke carrière. Alleen het is een publiek geheim dat hij graag senator wilde worden, maar dat de partijtop dat niet zag zitten. Ook afwezig: de door de Haagse VVD voorgedragen Frits Huffnagel (“Heel veel zin in […] nu even plek afwachten”). Europarlementariër Hans van Baalen had een paar dagen geleden ineens geen tijd meer voor het senatorschap. Wel op de lijst staat de ‘rode liberaal’ uit Amsterdam Eric van der Burg.

NEPNIEUWSVRAAG: Het komt zelden voor dat een politicus tijdens het vragenuurtje een bron aanhaalt die als verspreider van nepnieuws wordt aangemerkt. Gisteren was het bij PVV-Kamerlid Machiel de Graaf het geval. Hij vroeg Justitieminister Ferdinand Grapperhaus (CDA) of het Marrakesh-pact nou juridisch bindend is of niet. De website Voice of Europe - door EU vs. Disinfo nog een nepnieuwssite genoemd - plaatste onlangs een video waarin Angela Merkel leek te impliceren dat het pact juridsch bindend is. Dat bleek slechts een uit zijn verband gehaald citaat. Grapperhaus benadrukte nog maar eens dat het pact “echt niet bindend is” en dat Nederland dat met een stemverklaring vorige week ook had duidelijk gemaakt in de Marokkaanse stad.

DAAR IS-IE WEER: Het begint langzamerhand een dagelijkse rubriek te worden: een fenomeen dat zich geregeld voordoet op het Binnenhof. Was het gisteren het Egypte-frame van Gert-Jan Segers, vandaag is het ‘de Deur’. Eerder bekend geworden vanwege onenigheid binnen het CDA over de koers van Rutte I en nu weer even in de schijnwerpers. Een journalist van SBS6 dacht dat het leuk zou zijn voor haar interview met Mark Rutte om vooraf aan te kloppen. Een camera die in de kamer de premier filmt terwijl hij naar de deur loopt en je hebt een enige opening van je filmpje. Moet je alleen wel opletten naar welke kant de deur opent. Iets waar meer journalisten mee worstelden.

QUOTE VAN DE DAG

“Je kunt de premier dezer dagen veel horen bazelen over vaasjes en over ‘onze broze samenleving’. De mechanismen op het Binnenhof, die zijn pas broos.”

Columnist Sheila Sitalsing van de Volkskrant verbaast zich over het wankele fundament onder de Eerste Kamer, blootgelegd in het NRC-interview met Ankie Broekers-Knol.

Correctie (19-12): in een eerdere versie van deze nieuwsbrief stond dat gaat het om een extra besparing van 10 ton CO2. Dat moet 10 miljoen ton CO2 zijn.