Trumpblog

Mattis stopt eerder dan gedacht, onderminister volgt hem op

We sluiten dit blog af.

Volg de ontwikkelingen in de Verenigde Staten rond het presidentschap van Trump in dit nieuwe blog.

Mattis stopt eerder dan gedacht, onderminister volgt hem op

James Mattis verlaat het Witte Huis eerder dan tot nu toe bekend was. De minister van Defensie, die donderdag zijn ontslag bekendmaakte, zal 1 januari niet meer achter zijn bureau zitten. Eerder leek het erop dat Mattis tot eind februari zou dienen. Onderminister van Defensie Patrick Shanahan neemt zijn positie voorlopig over.

Dit heeft president Donald Trump zondag bekendgemaakt via Twitter. Waarom Mattis eerder vertrekt, heeft de president niet toegelicht. Volgens bronnen van CNN en The New York Times was Trump ontevreden over de hoeveelheid media-aandacht die Mattis' vertrek had gekregen.

Lees ook: In zijn ontslagbrief veegt Mattis de vloer aan met Trumps buitenlands beleid

Trump noemt Shanahan zondag "zeer getalenteerd", de onderminister zou "een lange lijst prestaties" op zijn naam hebben staan. Shanahan werkte jarenlang voor vliegtuigbouwer Boeing, voordat hij in juli 2017 beëdigd werd als onderminister.

Het vertrek van Mattis was hoogstwaarschijnlijk een directe reactie op Trumps besluit om de Amerikaanse troepen uit Syrië terug te trekken. In zijn ontslagbrief aan de president sprak de oud-generaal over "standpunten die niet meer in lijn liggen met die van u".

Donald Trump en Patrick Shanahan tijdens een vergadering in het Witte Huis. Foto Jonathan Ernst/Reuters

Amerikaanse gezant voor de strijd tegen IS neemt ontslag

Brett McGurk, de speciale Amerikaanse gezant voor de strijd tegen IS, heeft vrijdag zijn ontslag ingediend uit onvrede over het besluit van president Donald Trump om het Amerikaanse leger terug te trekken uit Syrië. Dat meldt persbureau AP. De termijn van McGurk zou in februari aflopen.

McGurk volgt met zijn vertrek het voorbeeld van minister van Defensie Jim Mattis, die donderdag al een ontslagbrief stuurde aan Trump. Ook in zijn geval lijkt de aanleiding de terugtrekking uit Syrië te zijn geweest. McGurk omschreef dit besluit van Trump als “een schok”.

Slechts elf dagen voor zijn ontslag had McGurk nog gezegd dat het “roekeloos” zou zijn de strijd tegen Islamitische Staat (IS) al als gewonnen te beschouwen. Hij zei dat het niet verstandig zou zijn de Amerikaanse troepen terug te trekken. Vrijdag schreef hij in een e-mail, die in het bezit is van AP, aan zijn werknemers:

"Het recente besluit van de president kwam als een schok en is een totale omkering van het beleid. Het besluit liet onze coalitiepartners in verwarring achter en verbijsterde onze vechtpartners, zonder na te denken over een vervolgplan en zonder zelfs ook maar enige weloverwogen gedachten over de gevolgen van het besluit."

President Trump zelf stelde op Twitter niet erg onder de indruk te zijn van het ontslag van McGurk, die in 2015 door Trumps voorganger Barack Obama werd aangesteld.

Twitter avatar realDonaldTrump Donald J. Trump Brett McGurk, who I do not know, was appointed by President Obama in 2015. Was supposed to leave in February but he just resigned prior to leaving. Grandstander? The Fake News is making such a big deal about this nothing event!

Hooggerechtshof veegt Trumps asielplan van tafel

Immigranten die illegaal de Verenigde Staten binnenkomen vanuit Mexico behouden het recht om asiel aan te vragen. Dat heeft het Amerikaanse Hooggerechtshof vrijdag besloten, waarmee een voorstel van president Donald Trump om dit illegale asielzoekers onmogelijk te maken van tafel is.

Vijf van de negen rechters stemden tegen Trumps voorstel. De meerderheid werd bezorgd door de conservatieve rechter John Roberts, die vorige maand nog openlijk afstand nam van de president. In het Hooggerechtshof zitten sinds de aanstelling van Brett Kavanaugh vijf conservatieve en vier liberale rechters. Een lager gerechtshof had het voorstel eerder geblokkeerd.

De 85-jarige liberale rechter Ruth Ginsberg stemde vanuit haar ziekenhuisbed tegen het beleid. De vrouw is herstellende van een longoperatie, waarbij twee kwaadaardige tumoren werden verwijderd. Vorige maand brak de rechter drie ribben bij een val.

Trump hoopte met zijn voorstel migranten uit Latijns-Amerika te ontmoedigen om illegaal de grens met de Verenigde Staten over te steken, in de hoop daar asiel te krijgen. Dat gold met name voor de groep migranten die bij de Mexicaans-Amerikaanse grens verblijft en die Trump aanduidt als 'de karavaan'.

Democraten: kandidaatminister Justitie ongeschikt

De door president Trump gewenste kandidaat voor het ministerschap van Justitie is partijdig en niet in staat de verantwoordelijkheid over het onderzoek van speciaal aanklager Robert Mueller op zich te nemen. Die kritiek uit Chuck Schumer, leider van de Democratische delegatie in de Amerikaanse Senaat, na een publicatie in The Wall Street Journal over William Barr.

De nieuwe justitieminister William Barr leek een droomkandidaat voor Trump: vrije markt-adept en met een ruime interpretatie van presidentiële macht.

De krant meldde dat de jurist, begin jaren negentig minister van Justitie onder George H.W. Bush, deze zomer ongevraagd een twintig pagina's tellende memo naar zijn oude ministerie stuurde. Daarin schreef hij onder meer dat Mueller wat hem betreft niet het mandaat zou moeten hebben om president Trump te dwingen tot een verhoor.

Van de belemmering van de rechtsgang die de president verweten wordt, zou volgens Barr ook geen sprake zijn. De memo is volgens CNN woensdag verspreid onder senatoren en leden van het Congres. Dat is echter nog onbevestigd, evenals het bestaan van de memo zelf.

Onpartijdig

Schumer heeft zijn conclusies echter al getrokken. De Democraat maakt uit de memo, of de berichtgeving daarover, op dat Barr vindt dat presidenten - en president Trump in het bijzonder - boven de wet staan. "Dat is angstaanjagend", zegt Schumer. Barr is nog niet formeel genomineerd en wat Schumer betreft gebeurt dat ook niet meer: "De president moet op zoek naar een kandidaat die het ministerschap onpartijdig kan invullen."

William Barr’s memo to the Department of Justice criticizing the Special Counsel investigation reveals that he is fatally conflicted from being able to oversee the Special Counsel’s investigation and he should not be nominated to be Attorney General.

— Chuck Schumer (@SenSchumer) December 20, 2018

Er is veel te doen om de ministerspost van Justitie in de regering van Donald Trump. De eerste, Jeff Sessions, nam in november ontslag na een roerig dienstverband. Kort na zijn benoeming trok Sessions zich terug als eindverantwoordelijke over het Mueller-onderzoek. Dat zorgde tot en met zijn vertrek voor onenigheid tussen hem en de president.

Na het vertrek van Sessions wees Trump stafchef Matthew Whitaker van de minister aan als plaatsvervanger en niet onderminister Rod Rosenstein, zoals gebruikelijk was geweest. Ook die keuze bezorgde de president de nodige kritiek.

Liefdadigheidsstichting Trump sluit onder druk van rechtszaak

De liefdadigheidsstichting van president Trump heft zichzelf op, omdat de organisatie en haar beheerders - Trump en zijn kinderen - aangeklaagd zijn voor illegaal gebruik van het geld in de Donald J. Trump Foundation. Dat meldt de hoogste openbaar aanklager van de staat New York dinsdag.

Volgens de aanklager hebben Trump, zijn zoons Donald jr. en Eric en zijn dochter Ivanka het fonds gebruikt om er zelf beter van te worden. Zo zouden ze geld in hun eigen zakken hebben gestoken - Trump zou een portret van zichzelf ter waarde van 20.000 dollar hebben gekocht. Daarnaast zouden de tegoeden van de stichting zijn aangewend ter ondersteuning van Trumps presidentscampagne. Dat is in strijd met de regels voor campagnefinanciering.

Openbaar aanklager Barbara Underwood, die de zaak tegen de Trumps en hun stichting aanvoert, zegt dat er bij de Trump Foundation sprake is van een "schokkend patroon van illegaal handelen". Het kwam er volgens haar op neer dat de stichting diende als een "chequeboekje ten behoeve van de zakelijke en politieke belangen van de heer Trump". De ontbinding van de stichting zal plaatsvinden onder toezicht van justitie.

Rechtszaak gaat door

De rechtszaak tegen Trump en zijn kinderen gaat ondanks de ontbinding van de Foundation door. Afgelopen juni klaagde Underwood de Trumps officieel aan. Ze wil dat Trump 2,8 miljoen dollar (bijna 2,5 miljoen euro) terugbetaalt. Daarnaast wil de aanklager dat Trump de komende tien jaar geen liefdadigheidsinstellingen meer mag besturen in de staat New York. Voor zijn kinderen zou die beperking een jaar lang moeten gelden.

Lees hier meer over de rechtszaak tegen de Trumps en hun stichting

Zelf ontkent Trump de beschuldigingen. In december 2016, na zijn verkiezing als president maar voor zijn beëdiging, kondigde hij al aan de Foundation te gaan sluiten. Zo wilde hij naar eigen zeggen de schijn van belangenverstrengeling vermijden. Omdat het onderzoek naar de financiële malversaties toen al liep, mocht hij zijn voornemen echter niet waarmaken.

Trump richtte zijn Foundation op in 1988. Hij wilde de stichting gebruiken om een deel van de opbrengsten van de verkoop van zijn boek The Art of the Deal weg te geven. The Washington Post onthulde in 2016 dat Trump sinds 2008 geen cent meer in de stichting had gestoken. Het fonds diende meer als verzamelbak voor giften van derden.

President Trump, zijn dochter Ivanka en zoons Donald Jr. en Eric, eind november bij het aansteken van de lampjes in de kerstboom bij het Witte Huis. Foto Jonathan Erst/Reuters

'Russische inmenging in verkiezingen reikte verder dan gedacht'

De Russische inmenging in de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2016 reikte veel verder dan aanvankelijk werd gedacht. Vooral Afro-Amerikanen kregen via sociale media doelgericht berichten te zien die hen moesten ontmoedigen te gaan stemmen. Juist van die groep Amerikanen krijgen de Democraten doorgaans veel steun.

Dat schrijft The New York Times maandag op basis van een rapport opgesteld op verzoek van de Amerikaanse Senaat. Dat wordt later deze week pas vrijgegeven, maar de krant zegt het onderzoek al in handen te hebben. Er zou onder meer in staan dat er nog steeds "actief wordt doorgegaan" om kiezers via sociale media te beïnvloeden. Het gaat dan onder meer om fotos, videos en tekstberichten gedeeld op Twitter, Facebook en Instagram.

Zo zou een Russische campagne op de socialemediaplatforms er bijvoorbeeld op zijn gericht de Syrische president Bashar al-Assad, een bondgenoot van Rusland, in een positief daglicht te zetten. Het Russische bedrijf Internet Research Agency (IRA), gehuisvest in de stad Sint-Petersburg, zat vermoedelijk achter de beïnvloeding. Het agency is in handen van oligarch Jevgeni Prigozjin, die nauwe banden onderhoudt met president Vladimir Poetin. In februari werd Prigozjin en een aantal van zijn medewerkers al doorgelicht in het kader van het onderzoek van speciaal aanklager Robert Mueller.

'Positieve berichten over Trump'

In het onderzoek dat maandag verschijnt staat onder meer dat het Russische agency talloze nieuwe sociale-media-accounts aanmaakte. Via die neppe accounts werden positieve berichten over Donald Trump, toen nog presidentskandidaat, geplaatst. Volgens The Washington Post die het rapport ook heeft ingezien, werden zulke berichten ook nog tijdens Trumps presidentschap verspreid. Het rapport analyseert data van Facebook, Twitter en Google van enkele jaren, tot omstreeks halverwege vorig jaar. “Hieruit wordt duidelijk dat in alle berichten duidelijk de kant van de Republikeinse Partij gekozen werd, en met name die van Trump", zo zou erin te lezen staan.

Zakenpartner Flynn lobbyde voor uitlevering Fethullah Gülen

Een oud-zakenpartner van Michael Flynn, de voormalige Nationale Veiligheidsadviseur van de Amerikaanse president Donald Trump, is maandag in de VS aangeklaagd wegens niet openbaar gemaakte lobbyactiviteiten voor Turkije. Dat meldt persbureau Reuters.

Doel van de illegale lobbypraktijken was de uitlevering van de omstreden Turkse geestelijke Fethullah Gülen die in de Verenigde Staten woont en door Turkije verantwoordelijk wordt gehouden voor de mislukte coup in 2016.

De voormalige partner van Flynn, Bijan Rafiekian, werd door een rechter in Alexandria, Virginia, beschuldigd van samenzwering en illegale lobbypraktijken als buitenlandse agent. Ekim Alptekin, een Turkse zakenman, werd ook beschuldigd in de aanklacht. Hij zou de regie hebben gevoerd en de lobbyactiviteiten gefinancierd hebben.

Lees ook: Trump-adviseur besprak met Turkse regering voorstel Gülen over te brengen naar Turkije

Rafiekian was volgens Reuters de vicevoorzitter van de Flynn Intel Group, de organisatie van Michael Flynn. De twee werkten volgens de aanklacht in 2016 samen aan de uitlevering van Gülen door de VS aan Turkije. Toch richt de aanklacht zich niet op Flynn, die in de aanklacht 'Persoon A' wordt genoemd.

Eerder zei James Woolsey, voormalig directeur van de CIA, al tegen de The Wall Street Journal dat Flynn voor zijn aantreden met de Turkse regering sprak over een voorstel om Gülen naar Turkije te krijgen – buiten de Amerikaanse autoriteiten om. Flynn ontkende dit destijds.

Binnenkort wordt er een uitspraak gedaan tegen Flynn, die wordt vervolgd voor het liegen tegen de FBI binnen het onderzoek naar Russische inmenging in de Amerikaanse verkiezingen.

Nieuw Trumpblog

Een nieuwe week, een nieuw Trumpblog. Lees het nieuws rond de Amerikaanse president van vorige week terug in ons vorige blog.